เขตพระโขนง

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
เขตพระโขนง
กรุงเทพมหานคร
แผนที่กรุงเทพมหานคร เน้นเขตพระโขนง
Cquote1.png พระโขนงเมืองพระ ธรรมะเจดีย์
สามัคคีพัฒนา ประชาสุขใจ
Cquote2.png
ข้อมูลทั่วไป
อักษรไทย เขตพระโขนง
อักษรโรมัน Khet Phra Khanong
รหัสทางภูมิศาสตร์ 1009
รหัสไปรษณีย์ 10260
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่ 13.986 ตร.กม.
ประชากร 92,774 คน (พ.ศ. 2556)
ความหนาแน่น 6,633.34 คน/ตร.กม.
สำนักงานเขต
ที่ตั้ง เลขที่ 1792 ซอยสุขุมวิท 54
(รัตนพราหมณ์) ถนนสุขุมวิท แขวงบางจาก เขตพระโขนง กรุงเทพมหานคร 10260
พิกัด 13°42′8″N 100°36′6″E / 13.70222°N 100.60167°E / 13.70222; 100.60167
หมายเลขโทรศัพท์ 0 2311 4472
หมายเลขโทรสาร 0 2311 1107
เว็บไซต์ เว็บไซต์สำนักงานเขตพระโขนง
สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

เขตพระโขนง เป็น 1 ใน 50 เขตการปกครองของกรุงเทพมหานคร อยู่ในกลุ่มเขตกรุงเทพใต้

ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

เขตพระโขนงตั้งอยู่ทางใต้ของฝั่งพระนคร มีอาณาเขตติดต่อกับพื้นที่การปกครองต่าง ๆ เรียงตามเข็มนาฬิกา ดังนี้

  • ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตคลองเตย เขตวัฒนา และเขตสวนหลวง มีแนวขอบทางซอยสุขุมวิท 52 (ศิริพร) ซอยสุขุมวิท 81 (ศิริพจน์) คลองบางนางจีน คลองขวางบน คลองสวนอ้อย แนวลำราง คลองบ้านหลาย ลำรางแยกคลองบ้านหลาย ซอยวชิรธรรมสาธิต 57 แยก 41 (พัฒนพล) ซอยวชิรธรรมสาธิต 57 (สามพี่น้อง) และซอยวชิรธรรมสาธิต 57 แยก 36 (ยาจิตร์) เป็นเส้นแบ่งเขต
  • ทิศตะวันออก ติดต่อกับเขตสวนหลวงและเขตประเวศ มีคลองเคล็ดเป็นเส้นแบ่งเขต
  • ทิศใต้ ติดต่อกับเขตบางนา มีถนนอุดมสุข ซอยอุดมสุข 29 (พุทธวิถี 1) ซอยวชิรธรรมสาธิต 32 (จุฬา 4) ซอยสุขุมวิท 101/1 (วชิรธรรมสาธิต) และคลองบางอ้อเป็นเส้นแบ่งเขต
  • ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอพระประแดง (จังหวัดสมุทรปราการ) มีแนวกึ่งกลางแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นเส้นแบ่งเขต

ประวัติ[แก้]

เขตพระโขนงเดิมมีฐานะเป็น อำเภอพระโขนง เป็นเขตการปกครองของเมืองนครเขื่อนขันธ์ ปรากฏชื่อเท่าที่สืบค้นได้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2445[1] (เมืองนครเขื่อนขันธ์เปลี่ยนชื่อเป็นเมืองพระประแดงในปี พ.ศ. 2457 และเปลี่ยนแปลงฐานะเป็นจังหวัดพระประแดงในปี พ.ศ. 2459)[1] ในสมัยแรกตั้งที่ว่าการอำเภออยู่ที่สามแยกวัดมหาบุศย์ (บริเวณที่คลองตันบรรจบคลองพระโขนง) แบ่งท้องที่การปกครองออกเป็น 12 ตำบล ได้แก่ ตำบลคลองเตย ตำบลคลองตัน ตำบลพระโขนง ตำบลสวนหลวง ตำบลศีรษะป่า (หัวป่า) ตำบลคลองประเวศ ตำบลทุ่งดอกไม้ ตำบลหนองบอน ตำบลบางจาก ตำบลบางนา ตำบลสำโรง และตำบลบางแก้ว[2] จากนั้นจึงย้ายที่ว่าการอำเภอมาตั้งที่วัดสะพาน ริมทางรถไฟสายปากน้ำ เมื่อปี พ.ศ. 2459[2]

จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2470 ทางราชการได้โอนอำเภอพระโขนงมาขึ้นกับจังหวัดพระนครเพื่อความสะดวกในการปกครอง[3] ก่อนที่จังหวัดพระประแดงจะถูกยุบและแยกพื้นที่ไปรวมกับจังหวัดธนบุรีและจังหวัดสมุทรปราการ 5 ปี[4] และเนื่องจากท้องที่อำเภอพระโขนงเริ่มมีสภาพเป็นชุมชน ย่านการค้า อุตสาหกรรม และที่พักอาศัยหนาแน่น ในปี พ.ศ. 2479 ทางราชการจึงได้ตั้งเทศบาลนครกรุงเทพโดยโอนพื้นที่บางส่วนของตำบลคลองเตยเข้าไปในท้องที่[5] และได้ขยายเขตเทศบาลออกไปครอบคลุมตำบลอื่น ๆ เกือบทั้งหมดในอำเภอภายในปี พ.ศ. 2507[6] ในช่วงนี้ที่ว่าการอำเภอพระโขนงได้ย้ายจากวัดสะพานมาตั้งอยู่ริมถนนสุขุมวิท (ที่ตั้งสำนักงานเขตปัจจุบัน) แล้วตั้งแต่ปี พ.ศ. 2495[2]

ในปี พ.ศ. 2514 จังหวัดพระนครถูกรวมเข้ากับจังหวัดธนบุรี เปลี่ยนฐานะเป็นนครหลวงกรุงเทพธนบุรี[7] และในปี พ.ศ. 2515 จึงเปลี่ยนแปลงฐานะเป็นกรุงเทพมหานคร[8] ซึ่งได้ยกเลิกการปกครองท้องถิ่นแบบเทศบาลและสุขาภิบาล รวมทั้งเปลี่ยนการเรียกหน่วยการปกครองใหม่จากอำเภอและตำบลเป็นเขตและแขวงด้วย อำเภอพระโขนงจึงได้รับการเปลี่ยนแปลงฐานะเป็น เขตพระโขนง แบ่งออกเป็น 9 แขวงตามจำนวนตำบลที่มีอยู่เดิมก่อนการปรับปรุงรูปแบบการบริหารเมืองหลวง

ภายหลังเขตพระโขนงมีความเจริญและมีประชากรหนาแน่นขึ้น ในปี พ.ศ. 2532 กรุงเทพมหานครได้จัดตั้งสำนักงานเขตสาขาของเขตพระโขนงขึ้น 3 แห่งขึ้นดูแลท้องที่ต่าง ๆ[9][10][11] เพื่อให้การปกครองและการอำนวยความสะดวกแก่ประชาชนเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ และในปีเดียวกัน กระทรวงมหาดไทยก็ได้ยกฐานะท้องที่ของสำนักงานเขตพระโขนง สาขา 1 และสำนักงานเขตพระโขนง สาขา 2 เป็นเขตคลองเตยและเขตประเวศตามลำดับ[12] (ส่วนท้องที่ของสำนักงานเขตพระโขนง สาขา 3 โอนไปเป็นของเขตประเวศจนกระทั่งในปี พ.ศ. 2537 จึงแยกออกไปเป็นเขตสวนหลวง)[13]

เมื่อปี พ.ศ. 2541 มีการเปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตพระโขนงอีกครั้ง โดยแขวงบางนาและบางส่วนของแขวงบางจากได้รับการยกฐานะเป็นเขตบางนา[14] ท้องที่เขตพระโขนงจึงเหลือแขวงบางจากอยู่เพียงแขวงเดียว

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

เขตพระโขนงมีเขตการปกครองย่อย 1 แขวง (khwaeng) คือ แขวงบางจาก (Bang Chak)

การคมนาคม[แก้]

ทางสายหลักในพื้นที่เขตพระโขนง ได้แก่

ส่วนทางสายรองและทางลัด ได้แก่

ระบบขนส่งมวลชน

สถานที่สำคัญ[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. 1.0 1.1 สำนักงานเขตพระโขนง. "ประวัติสำนักงานเขตพระโขนง." [ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.239/subsite/index.php?strOrgID=001018&strSection=aboutus&intContentID=184 [ม.ป.ป.]. สืบค้น 30 มีนาคม 2555.
  2. 2.0 2.1 2.2 สำนักงานเขตพระโขนง. "ประวัติความเป็นมาของเขตพระโขนง (ฉบับร่าง)." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.217/phrakhanong/เกี่ยวกับสำนักงาน/ประวัติเขตพระโขนง.doc [ม.ป.ป.]. สืบค้น 30 มีนาคม 2555.
  3. "พระบรมราชโองการ ประกาศ เรื่อง แก้ไขเขตต์จังหวัดพระนคร ธนบุรี พระประแดง สมุทรปราการ และมีนบุรีในมณฑลกรุงเทพฯ กับธัญญะบุรีในมณฑลอยุธยา". ราชกิจจานุเบกษา 44: 153–158. 21 สิงหาคม 2470. 
  4. "พระบรมราชโองการ ประกาศ ยุบรวมท้องที่บางมณฑลและบางจังหวัด". ราชกิจจานุเบกษา 48: 576–578. 21 กุมภาพันธ์ 2474. 
  5. "พระราชบัญญัติจัดตั้งเทศบาลนครกรุงเทพฯ พุทธศักราช ๒๔๗๙". ราชกิจจานุเบกษา 53: 704–709. 29 พฤศจิกายน 2479. 
  6. "พระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลนครกรุงเทพ (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๐๗". ราชกิจจานุเบกษา 81 (พิเศษ 124 ก): 28–32. 31 ธันวาคม 2507. 
  7. "ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๒๔". ราชกิจจานุเบกษา 88 (พิเศษ 144 ก): 816–824. 21 ธันวาคม 2514. 
  8. "ประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๓๓๕". ราชกิจจานุเบกษา 89 (พิเศษ 190 ก): 187–201. 13 ธันวาคม 2515. 
  9. สำนักงานเขตคลองเตย. "ประวัติความเป็นมา." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.239/subsite/index.php?strOrgID=001001&strSection=aboutus&intContentID=77 [ม.ป.ป.]. สืบค้น 30 มีนาคม 2555.
  10. สำนักงานเขตประเวศ. "ประวัติความเป็นมา." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.239/subsite/index.php?strOrgID=001027&strSection=aboutus&intContentID=207 [ม.ป.ป.]. สืบค้น 30 มีนาคม 2555.
  11. สำนักงานเขตสวนหลวง. "ประวัติความเป็นมา." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://203.155.220.239/subsite/index.php?strOrgID=001006&strSection=aboutus&intContentID=102 [ม.ป.ป.]. สืบค้น 30 มีนาคม 2555.
  12. "ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตพระโขนงและตั้งเขตคลองเตยและเขตประเวศ". ราชกิจจานุเบกษา 106 (พิเศษ 208 ง): 13. 24 พฤศจิกายน 2532. 
  13. "ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตคลองเตย เขตประเวศ และตั้งเขตสวนหลวง กรุงเทพมหานคร". ราชกิจจานุเบกษา 110 (พิเศษ 184 ง): 7–10. 10 พฤศจิกายน 2536. 
  14. "ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงพื้นที่เขตพระโขนง และตั้งเขตบางนา กรุงเทพมหานคร". ราชกิจจานุเบกษา 114 (พิเศษ 108 ง): 35–39. 18 พฤศจิกายน 2540. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

พิกัดภูมิศาสตร์: 13°42′06″N 100°36′07″E / 13.70176°N 100.60186°E / 13.70176; 100.60186