ฝ่ายมหาอำนาจกลาง

ฝ่ายสัมพันธมิตรและฝ่ายมหาอำนาจกลางในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง
     ฝ่ายสัมพันธมิตร
     อาณานิคม ประเทศในเครือจักรภพ ดินแดนหรือดินแดนยึดครองของฝ่ายสัมพันธมิตร
     ฝ่ายมหาอำนาจกลาง
     อาณานิคมหรือดินแดนยึดครองของฝ่ายมหาอำนาจกลาง
     ประเทศเป็นกลาง

ฝ่ายมหาอำนาจกลาง (อังกฤษ: Central Powers) เป็นกลุ่มประเทศมหาอำนาจทางการทหารกลุ่มหนึ่งในทวีปยุโรป ซึ่งร่วมมือกันต่อสู้ฝ่ายสัมพันธมิตรในช่วงสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง นำโดยจักรวรรดิเยอรมัน จักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี และจักรวรรดิออตโตมัน

ลำดับเหตุการณ์

การก่อตั้ง

จักรวรรดิเยอรมันเริ่มผูกมิตรกับจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการีตั้งแต่ พ.ศ. 2422 และดำเนินนโยบายทางการเมืองในทางตรงข้ามกับประเทศอังกฤษ ฝรั่งเศสและรัสเซียที่รวมตัวเป็นกลุ่มไตรภาคี (ซึ่งเป็นเสาหลักของกองกำลังฝ่ายสัมพันธมิตรในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1)

การประกาศสงครามโลกเริ่มจากจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการียื่นคำขาดต่อเซอร์เบียเกี่ยวกับคดีลอบปลงพระชนม์มกุฎราชกุมาร อาร์คดยุค ฟรานซ์ เฟอร์ดินานด์ แต่ทางการเซอร์เบียกลับปฏิเสธ ออสเตรีย-ฮังการีจึงประกาศสงครามกับเซอร์เบีย เยอรมนีเข้าช่วยจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการี ส่วนรัสเซียอยู่ข้างเดียวกับเซอร์เบีย การประกาศสงครามกับฝรั่งเศสของเยอรมนีและบุกฝรั่งเศสโดยผ่านเบลเยียมทำให้อังกฤษต้องเข้าร่วมสงครามโดยการประกาศสงครามกับเยอรมนี ทำให้สงครามขยายตัวจนกลายเป็นสงครามโลก ในที่สุด

นอกจากเยอรมนีกับจักรวรรดิออสเตรีย-ฮังการีแล้ว มีชาติอื่นเข้าร่วมมือกับฝ่ายมหาอำนาจกลางอีก 2 ชาติคือ จักรวรรดิออตโตมัน(ประเทศตุรกี) และ ราชอาณาจักรบัลแกเรีย ส่วนชาติอื่นๆประกาศสงครามกับฝ่ายมหาอำนาจกลางทั้งหมดรวมถึงประเทศไทย

การยอมแพ้

บัลแกเรียเป็นชาติแรกที่ยอมแพ้เมื่อ 29 กันยายน พ.ศ. 2461 หลังจากถูกบุกโดยอังกฤษ ฝรั่งเศสและเซอร์เบียพร้อมกัน และเยอรมนีไม่อาจช่วยเหลือได้ ตุรกียอมแพ้เมื่อ 30 ตุลาคม พ.ศ. 2461 ออสเตรียฯยอมแพ้เมื่อ 3 พฤศจิกายน ปีเดียวกัน เยอรมนียอมแพ้เป็นชาติสุดท้ายเมื่อ 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2461

สนธิสัญญาที่ฝ่ายแพ้สงครามถูกบังคับให้ลงนามตามลำดับ

• เยอรมนี ลงนามในสนธิสัญญาแวร์ซาย
• ออสเตรีย ลงนามในสนธิสัญญาแซง - แชร์แมง (Treaty of Saint - Germain)
• บัลแกเรีย ลงนามในสนธิสัญญาเนยยี (Treaty of Neuilly)
• ฮังการี ลงนามในสนธิสัญญาตรียานง (Treaty of Trianon)
• ตุรกี ลงนามในสนธิสัญญาแซฟวร์ (Treaty of Sevres) ต่อมาเจรจาต่อรองทำสนธิสัญญาโลซาน (Treaty of Lausanne)

อ้างอิง

• ปรีชา ศรีวาลัย. สงครามโลกครั้งที่ 1. โอเดียนสโตร์. 2542
• สมใจ ไพโรจน์ธีระรัชต์. สารานุกรมประวัติศาสตร์ยุโรปฉบับราชบัณทิตยสถาน เล่ม C-D