สตูดิโอจิบลิ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
บริษัท สตูดิโอจิบลิ จำกัด
株式会社スタジオジブリ
ประเภท สตูดิโอ แอนิเมชัน
ก่อตั้ง โตเกียว, ญี่ปุ่น (15 มิถุนายน ค.ศ. ค.ศ. 1985 (ค.ศ. 1985-มิถุนายน-15))
ผู้ก่อตั้ง ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
โทะชิโอะ ซุซุกิ
ยาสุโยชิ โทคุมา
อุตสาหกรรม ภาพเคลื่อนไหว
วีดีโอเกม
โฆษณาทางโทรทัศน์
ผลิตภัณฑ์ ภาพยนตร์การ์ตูน (อะนิเมะ), ภาพยนตร์โทรทัศน์, โฆษณา
กำไร 1,426 ล้านเยน (3/2011)
ทรัพย์สินสุทธิ 8,350 ล้านเยน (3/2011)
เว็บไซต์ www.ghibli.jp

สตูดิโอจิบลิ (ญี่ปุ่น: 株式会社スタジオジブリ Kabushiki-gaisha Sutajio Jiburi ?) หรือในชื่อภาษาอังกฤษ Studio Ghibli Inc. เป็นสตูดิโอภาพยนตร์อะนิเมะของประเทศญี่ปุ่น เคยเป็นส่วนหนึ่งของ โทคุมะ โชเท็น ภาพยนตร์อะนิเมะของสตูดิโอนี้ เต็มไปด้วยจินตนาการ เข้าถึงอารมณ์ และได้รับความชื่นชมไปทั่วโลก ชื่อ จิบลิ มาจากเครื่องบินตรวจการณ์ของประเทศอิตาลีที่ใช้ในทะเลทรายซาฮารา ในยุคสงครามโลกครั้งที่สอง คำนี้มีที่มาจากคำในภาษาลีเบียนที่แปลว่า "ลมร้อนที่พัดผ่านทะเลทรายซาฮารา" เปรียบได้กับ สตูดิโอที่พัดเอากระแสลมลูกใหม่ผ่านมายังอุตสาหกรรมอะนิเมะของญี่ปุ่น[1] โลโก้ของบริษัทมีตัวละคร "โทะโตะโระ" จากภาพยนตร์เรื่อง โทโทโร่เพื่อนรัก ประกอบอยู่ด้วย

ประวัติ[แก้]

ฮะยะโอะ มิยะซะกิ, ผู้ร่วมก่อตั้งและผู้กำกับภาพยนตร์ของสตูดิโอจิบลิ

สตูดิโอจิบลิได้ก่อตั้งใน ค.ศ. 1985 โดยผู้กำกับอย่างฮะยะโอะ มิยะซะกิ ร่วมกับผู้เป็นทั้งเพื่อนร่วมงานและพี่เลี้ยงอย่าง อิซะโอะ ทะกะฮะตะ และ ผู้จัดการฝ่ายบริหารและผู้อำนวยการสร้างที่มีผลงานมายาวนานอย่าง โทชิโอะ ซูซึกิ จุดเริ่มต้นทั้งหมดต้องย้อนไปปี ค.ศ. 1984 ภาพยนตร์เรื่อง Nausicaä of the Valley of the Wind ซึ่งได้รับความนิยมจากมังงะที่ตีพิมพ์ต่อเนื่องในนิตยสารอะนิเมจ (Animage) ของ โทคุมะ โชเท็น หลังจากบทดั้งเดิมถูกปฏิเสธ ภาพยนตร์เรื่องนี้ได้รับการอำนวยการสร้างโดย ท็อปคราฟต์ (Topcraft) และความสำเร็จของภาพยนตร์กระตุ้นให้เกิดการรวมตัวของกลุ่มจิบลิ โทคุมะเป็นบริษัทแม่ของสตูดิโอจิบลิ และให้ลิขสิทธิ์ภาพยนตร์กับ ดิสนีย์ ในการจัดจำหน่ายทั่วโลกถึง 8 เรื่องด้วยกัน ไม่ว่าจะเป็น Princess Mononoke หรือ Spirited Away ภาพยนตร์เรื่องล่าสุดของมิยะซะกิ Howl's Moving Castle นำเค้าโครงเรื่องมาจากหนังสือของนักเขียนชาวอังกฤษ ชื่อ Diana Wynne Jones ซึ่งได้รับการตีพิมพ์ในหลายๆ ประเทศ รวมทั้ง แคนาดา และสหรัฐอเมริกา นักประพันธ์เพลงอย่าง โจ ฮิไซชิ จะเป็นผู้แต่งเพลงประกอบให้กับภาพยนตร์ในสตูดิโอจิบลิของมิยะซะกิทุกเรื่อง

ภาพยนตร์ที่มีชื่อเสียงและได้รับการชื่นชมมากที่สุดของสตูดิโอ ไม่ได้กำกับโดยมิยะซะกิ คือ สุสานหิ่งห้อย แต่กำกับโดย อิซะโอะ ทะคะฮะตะ ภาพยนตร์โศกนาฏกรรมของสองชีวิตกำพร้าในระหว่างสงครามโลกครั้งที่สองในญี่ปุ่น

หลายปีที่ผ่านมา มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดระหว่างสตูดิโอจิบลิและนิตยสารอนิเมจ ดังจะได้พบได้จากบทความในเซ็คชั่นที่ชื่อ "Ghibli Notes" อาร์ตเวิร์กจากภาพยนตร์ต่างๆ และงานอื่นๆ ของจิบลิมักจะได้ลงเป็นภาพปกของนิตยสารอยู่เสมอๆ

จิบลิมักเป็นที่รู้จักดีในนโยบาย "no-edits" ในสัญญาอนุญาตฉายภาพยนตร์ของพวกเขาในต่างประเทศ ต้นตอก็มาจากการอัดเสียงเพิ่มเติมอย่างเสียๆ หายๆ ในภาพยนตร์เรื่อง Nausicaä of the Valley of Wind ของมิยะซะกิ เมื่อครั้งที่ภาพยนตร์เรื่องนี้ได้เข้าฉายในสหรัฐอเมริกา (ถูกตัดต่อและใส่ความเป็นอเมริกันเข้าไป) ดังนั้น สัญญาการให้ลิขสิทธิ์ของ Princess Mononoke มิยะซะกิจะขีดเส้นใต้นโยบาย "no-editing" ไปในเอกสารทุกฉบับ

ผลงาน[แก้]

ภาพยนตร์[แก้]

ในปี 1984 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ และ อิซะโอะ ทะกะฮะตะ ได้ร่วมกันสร้างภาพยนตร์การ์ตูนเรื่อง มหาสงครามหุบเขาแห่งสายลม ก่อนที่ปีต่อมาได้ก่อตั้งสตูดิโอจิบลิอย่างเป็นทางการ

ลำดับ การ์ตูนเรื่อง ฉายวันแรก ผู้กำกับ ดัชนีความนิยม
IMDb
งบประมาณ
(ดอลลาร์สหรัฐ)
รายได้
(ดอลลาร์สหรัฐ)
ภาพยนตร์โรง
0 มหาสงครามหุบเขาแห่งสายลม 11 มีนาคม 1984 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.2
N/A
N/A
1 ลาพิวต้า พลิกตำนานเหนือเวหา 2 สิงหาคม 1986 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.1
N/A
N/A
2 สุสานหิ่งห้อย 16 เมษายน 1988 อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
8.4
N/A
N/A
3 โทโทโร่เพื่อนรัก 16 เมษายน 1988 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.2
N/A
N/A
4 แม่มดน้อยกิกิ 29 กรกฎาคม 1989 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ 7.7
6.9 ล้าน
18,172,849
5 ในความทรงจำที่ไม่มีวันจาง 20 กรกฎาคม 1991 อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
7.7
N/A
N/A
6 พอร์โค รอสโซ สลัดอากาศประจัญบาน 18 กรกฎาคม 1992 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
7.8
N/A
N/A
7 ปอมโปโกะ ทานูกิป่วนโลก 16 กรกฎาคม 1994 อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
7.4
N/A
34,200,000
8 วันนั้น...วันไหน หัวใจจะเป็นสีชมพู 15 กรกฎาคม 1995 โยะชิฟุมิ คนโด
7.9
N/A
N/A
9 เจ้าหญิงโมโนโนเกะ 12 กรกฎาคม 1997 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.4
23.5 ล้าน
159,375,308
10 ยามาดะ ครอบครัวนี้ไม่ธรรมดา 17 กรกฎาคม 1999 อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
7.4
N/A
N/A
11 มิติวิญญาณมหัศจรรย์ 27 กรกฎาคม 2001 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.6
19 ล้าน
274,925,095
12 เมื่อแมวขอแทนคุณ 19 กรกฎาคม 2002 ฮิโระยุกิ โมะริตะ
7.2
N/A
50,590,057
13 ปราสาทเวทมนตร์ของฮาวล์ 20 พฤศจิกายน 2004 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
8.1
24 ล้าน
231,711,096
14 ศึกเทพมังกรพิภพสมุทร 29 กรกฎาคม 2006 โกโร มิยะซะกิ
6.5
22 ล้าน
68,673,565
15 โปเนียว ธิดาสมุทรผจญภัย 19 กรกฎาคม 2008 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
7.7
34 ล้าน
201,750,937
16 อาริเอตี้ มหัศจรรย์ความลับคนตัวจิ๋ว‎ 17 กรกฎาคม 2010 ฮิโระมะซะ โยะเนะบะยะชิ
7.7
23 ล้าน
126,368,084
17 ป๊อปปี้ ฮิลล์ ร่ำร้องขอปาฏิหาริย์ 16 กรกฎาคม 2011 โกโร มิยะซะกิ
7.2
N/A
60,034,949
18 ปีกแห่งฝัน วันแห่งรัก 20 กรกฎาคม 2013 ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
7.9
30 ล้าน
126,760,036
19 เจ้าหญิงกระบอกไม้ไผ่ 23 พฤศจิกายน 2013 อิซะโอะ ทะกะฮะตะ
8.2
N/A
22,613,153
20 ฝันของฉันต้องมีเธอ 19 กรกฎาคม 2014 ฮิโระซะมะ โยะเนะบะยะชิ
เคโกะ นิวะ
มะซะชิ อันโดะ
7.8
N/A
N/A
ภาพยนตร์โทรทัศน์
1 สองหัวใจ หนึ่งรักเดียว 3 พฤษภาคม 1993 โทโมะมิ โมะชิซุกิ
7.1
N/A
N/A

ภาพยนตร์สั้น[แก้]

ผลงานอื่น[แก้]

ผลงานที่ไม่สามารถจัดให้อยู่ในหมวดหมู่ข้างต้น

  • Nandarou (1992) ภาพยนตร์โฆษณาสำหรับ สถานีโทรทัศน์นิปปอน
  • Umacha (2001) ภาพยนตร์โฆษณา
  • Lasseter-san, Arigatou (2003) วิดีโอขอบคุณ ที่จัดทำโดย John Lasseter

นอกจากนี้สตูดิโอจิบลิยังมีพิพิธภัณฑ์เกี่ยวกับภาพยนตร์ของตัวเอง ชื่อว่า พิพิธภัณฑ์จิบลิ

ผลงานที่เกี่ยวข้อง[แก้]

ผลงานเหล่านี้ ไม่ได้ถูกผลิตขึ้นโดยสตูดิโอจิบลิ แต่อำนวยการสร้างโดยสมาชิกของ Topcraft ก่อนจะสร้างสตูดิโอจิบลิ ในปี ค.ศ. 1985 หรือสร้างร่วมกับสตูดิโอจิบลิ

ก่อนการก่อตั้ง[แก้]

  • Hols: Prince of the Sun (1968, Toei Animation) การกำกับครั้งแรกของทาคาฮาตะ เขียนบทโดย คาซึโอะ ฟุกาซาวะ ส่วนฮะยะโอะ มิยะซะกิ ทำหน้าที่ออกแบบฉากและเป็นหัวหน้าฝ่ายสร้างภาพเคลื่อนไหว
  • Puss in Boots (1969, Toei Animation) กำกับโดย คิมิโอะ ยาบุกิ และตัวเอกที่ชื่อ "เปโร" จากเรื่องนี้ก็กลายมาเป็นแมสค็อตของ Toei Animation
  • Animal Treasure Island (1971, Toei Animation) กำกับโดย ฮิโระชิ อิเคดะ
  • Lupin III Part 1 (1971, Tokyo Movie Shinsha) กำกับโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ และ อิซะโอะ ทะคะฮะตะ
  • Panda! Go Panda! (1972, Tokyo Movie Shinsha) กำกับโดย อิซะโอะ ทะคะฮะตะ และเขียนบทโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
  • Lupin III Part II (1977, Tokyo Movie Shinsha) กำกับโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
  • Rascal the Raccoon (1977, Nippon Animation) ควบคุมการสร้างภาพเคลื่อนไหวโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
  • Lupin III: Castle of Cagliostro (1979, TMS Entertainment & Topcraft) กำกับโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
  • Taro the Dragon Boy (1979, Toei Animation) แนวคิดต้นแบบโดย อิซะโอะ ทะคะฮะตะ
  • Jarinko Chie (1981, Tokyo Movie Shinsha & Toho) กำกับโดย อิซะโอะ ทะคะฮะตะ
  • Space Adventure Cobra: The Movie (1982, Tokyo Movie Shinsha) ควบคุมการสร้างภาพเคลื่อนไหวโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ
  • Gauche the Cellist (1982, Oh! Production) กำกับโดย อิซะโอะ ทะคะฮะตะ
  • Nausicaä of the Valley of the Wind (1984, Topcraft) กำกับโดย ฮะยะโอะ มิยะซะกิ

ผลงานที่ร่วมกับบริษัทอื่น[แก้]

นอกจากนี้ จิบลิยังสร้างผลงานเป็นภาพยนตร์สั้นแนวทดลองของ ทาคาฮาตะ ในปี ค.ศ. 2004 เรื่อง Winter Days

อ้างอิง[แก้]

  1. The Birth of Studio Ghibli, Nausicaä of the Valley of the Wind DVD, Walt Disney Home Entertainment, 2005.

หนังสืออ่านเพิ่ม[แก้]

  • Cavallaro, Dani. The Animé Art of Hayao Miyazaki. Jefferson, NC: McFarland & Company, 2006. ISBN 9780786423699. OCLC 62430842.
  • McCarthy, Helen. Hayao Miyazaki: Master of Japanese Animation: Films, Themes, Artistry. Berkeley, Calif.: Stone Bridge Press, 1999. ISBN 9781880656419. OCLC 42296779. 2001 reprint of the 1999 text, with revisions: OCLC 51198297.
  • Miyazaki, Hayao. Starting Point: 1979–1996. Beth Cary and Frederik L. Schodt, trans. San Francisco: VIZ Media, 2009. ISBN 9781421505947. OCLC 290477195.
  • Odell, Colin, and Michelle Le Blanc. Studio Ghibli: The Films of Hayao Miyazaki and อิซะโอะ ทะกะฮะตะ. Harpenden, Hertfordshire, England: Kamera, 2009. ISBN 9781842432792. OCLC 299246656.

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]