ทูล ทองใจ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ทูล ทองใจ
ทูล ทองใจ.jpg
ชื่อเกิด น้อย ทองใจ
เกิด 1 มีนาคม พ.ศ. 2470[1]
อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม
เสียชีวิต 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2538 (66 ปี)
โรงพยาบาลวชิระ กรุงเทพฯ
คู่สมรส นวลสวาท ชื่นชมบุญ
อาชีพ นักร้อง
แนวเพลง ลูกทุ่งอมตะ
ค่าย วงดนตรีเบญจมินทร์และสหาย,วงดนตรีจุฬารัตน์. วงดนตรีมุกดาพันธ์. วงดนตรีทูลใจ
สี่ทหารเสือของวงดนตรีจุฬารัตน์ จากซ้าย ปอง ปรีดา, นคร ถนอมทรัพย์, ทูล ทองใจ, พร ภิรมย์

ทูล   ทองใจ    ชื่อจริง  น้อย  ทองใจ  เกิดเมื่อวันที่  1  มีนาคม  พ.ศ. 2470   ที่อัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม  ตอนหลังย้ายไปอยู่ที่อำเภอแม่กลอง   พ่อเป็นชาวจีน “แซ่ทอง” ต่อมาพ่อเปลี่ยนนามสกุลเป็น “ทองใจ”  แม่ชื่อ “นิ่ม  ทองใจ”  มีพี่น้อง  4 คน  ชาย 3  หญิง 1 ทูลคนที่ 3

แต่พ่อมาตายตั้งแต่ลูกๆยังเล็ก แม่จึงได้แต่งงานใหม่กับพนักงานการรถไฟ และย้ายไปอยู่มหาชัย มีลูกอีกคนเป็นผู้หญิง ทูลได้ช่วยเลี้ยงน้อง และได้ช่วยแม่ขายของ และอีกอาชีพนึงคือหาบน้ำขาย

ทูลจบการศึกษาชั้นมัธยมปีที่ 3 ชอบการร้องเพลงมาตั้งแต่เด็ก ร้องเพลงประกวดครั้งแรกเมื่ออายุได้ 14 ปี เพลงที่ชื่นชอบเป็นพิเศษในช่วงนั้นคือ “ค่ำแล้วในฤดูหนาว” ของครูล้วน  ควันธรรม  และเพลง “หยาดฟ้ามาดิน”  ของครูสมยศ  ทัศนพันธ์  ประกวดที่ไหนจะนำ 2เพลงนี้ขึ้นประกวดเสมอ และจะชนะเลิศทุกครั้งไป  จนกรรมการขยาด เขาจึงได้รับเกียรติให้เป็นกรรมการตัดสินการประกวดร้องเพลงซ่ะเลย นับเป็นกรรมการที่มีอายุน้อยที่สุดด้วยวัยเพียง 19 ปี ทำให้เขาภูมิใจไม่เคยลืม   หลังจากนั้นครูชาญชัย  บัวบังศร แนะนำให้ไปร้องเพลงอยู่ที่ห้องอาหารจังหวัดภูเก็ต   ทนลำบากอยู่หลายปีเหมือนกัน จึงหวลกลับกรุงเทพฯ อีกครั้งหนึ่ง

ความใฝ่ฝันที่จะเป็นนักร้องอาชีพเริ่มเป็นจริง  เมื่อได้เข้ารับราชการเป็นทหาร สังกัด  ขส.ทบ. ความสามารถในการร้องเพลง  ทำให้เขาได้เป็นนักร้องประจำวง “ลูกมาตุลี” ซึ่งเป็นวงดนตรีชื่อดังของกรมการขนส่งทหารบกในสมัยนั้น

เมื่อออกจากวง “ลูกมาตุลี” ของ ขส.ทบ. ขณะนั้นมียศสิบเอก  ครูสิทธิ์  โมรากรานต์  นำไปพบกับครู “เบญจมินทร์”  ครูเบญจมินทร์แต่งเพลงแรกให้ร้องบันทึกเสียง เมื่อปี พ.ศ. 2499 ในเพลง “พี่ทุยหน้าทื่อ” พอมีคนรู้จักบ้าง นำไปร้องสลับหน้าม่านโรงละครอยู่เป็นปีจนช่ำชอง ตามมาด้วยเพลงกลิ่นปรางนางหอม ชื่อเสียงก็กระเตื้องขึ้น จนต่อมาในปี พ.ศ. 2500  หลังจากครูเบญจมินทร์เดินทางกลับจากประเทศเกาหลี จึงได้นำเพลง “โปรดเถิดดวงใจ”  ให้ ทูล   ทองใจ  ขับร้อง เกิดปรากฏการณ์ดังเป็นพลุแตก สร้างชื่อเสียงให้ทูล ทองใจอย่างมากมาย ต่อมาครูเบญจมินทร์แต่งให้ร้องอีกหลายเพลง เช่น ปรารถนา ในฝัน ๆ แต่เนื่องจากครูเบญจมินทร์มีงานล้นมือ ทั้งงานด้านดนตรีและงานภาพยนตร์  จึงฝากทูล  ทองใจ ให้ครูมงคลอุปการะต่อ  และได้ครูไพบูลย์  บุตรขัน  แต่งเพลงให้อีกแรงหนึ่ง  อาทิ เสียงดุเหว่าแว่ว นกเขาขันฉันครวญ รังรักในจินตนาการ ๆลๆ ทำให้ชื่อเสียงของทูล  ทองใจ  โด่งดังคับฟ้าจนดังไปไกลถึงประเทศลาว เป็นดาวค้างฟ้ามาตั้งแต่บัดนั้น

ทูลเสียชีวิตเมื่อ 1 กพ 2538 ด้วยอาการความดันโลหิตสูง เส้นเลือดในสมองแตก รวมอายุได้ 67 ปี

ด้วยความรักและแรงศรัทธาของแฟนเพลงที่มีต่อเสียงเพลง จึงได้ร่วมกันสร้างอนุสรณ์ที่ระลึก หุ่นทูล ทองใจขึ้นที่บ้านเกิดสมุทรสงคราม ในท่ายืน มือขวาถือไมค์ตั้งอยู่บริเวณด้านหน้าพิพิธภัณฑ์บ้านดนตรี วัดภุมรินทร์กุฎีทอง ต.สวนหลวง จ.สมุทรสงคราม

http://www.watphummarin.com/%E0%B8%9A%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%94%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%B5-%E0%B8%97%E0%B8%B9%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B9%83%E0%B8%88/

เกียรติยศ[แก้]

ทูล ทองใจ ได้รับรางวัลแผ่นเสียงทองคำพระราชทานจากเพลง

รักใครไม่เท่าน้อง (พ.ศ. 2509)

นางรอง(พ.ศ. 2514) ผลงานของครูพยงค์ มุกดา 

อยากบอกรักแต่ไม่กล้า (พ.ศ. 2522) ผลงานของ มงคล อมาตยกุล

ได้รับรางวัลพระราชทานกึ่งศตวรรษลูกทุ่งไทย

ในปี พ.ศ. 2532 [2]

จากเพลง "น้ำตาเทียน" ของครูไพบูลย์ บุตรขัน

เพลง "โปรดเถิดดวงใจ" ของครูเบญจมินทร์

เพลง นิราศเวียงพิงค์ ของ สิทธิ์ โมรากรานต์

ผลงาน[แก้]

  • ชุด โปรดเถิดดวงใจ

1 เดือนต่ำดาวตก ไพบูลย์ บุตรขัน

2 จอมขวัญใจ ร้อยแก้ว รักไทย

3 โปรดเถิดดวงใจ เบญจมินทร์

4 น้ำตาเทียน ไพบูลย์ บุตรขัน

5 ยังรักยังหลง ร้อยแก้ว รักไทย

6 เนื้อทิพย์ ไพบูลย์ บุตรขัน

7 รังรักในจินตนาการ ไพบูลย์ บุตรขัน

8 ขนิษฐา ไพบูลย์ บุตรขัน

9 จูบซับน้ำตา ร้อยแก้ว รักไทย

10 แสบทรวง ไพบูลย์ บุตรขัน

11 ซุ้มรักเก่า ร้อยแก้ว รักไทย

12 ใจหาย ร้อยแก้ว รักไทย

13 รักจนขาดใจ พิพัฒน์ บริบูรณ์

14 กระท่อมชาวไร่ สันต์ ศิลป์ประสิทธิ์

  • ชุด นิราศเวียงพิงค์

1 นิราศเวียงพิงค์ สิทธ์โมกรานนท์

2 คืนอำลา บุญสม ณ อยุธยา

3 คืนนั้นสวรรค์ล่ม ไพบูลย์ บุตรขัน

4 จินตนารำลึก ไพบูลย์ บุตรขัน

5 นกเขาขันฉันครวญ ไพบูลย์ บุตรขัน

6 หวนคะนึง ร้อยแก้ว รักไทย

7 รักฝังใจ ป.ชื่นประโยชน์

8 นางแก้ว ป.ชื่นประโยชน์

9 ฝันสวาท ไพบูลย์ บุตรขัน

10 เหนือดวงชีวา พิพัฒน์ บริบูรณ์

11 แล้วจะรู้ว่าพี่รัก ไพบูลย์ บุตรขัน

12 ดอยสาวครวญ ร้อยแก้ว รักไทย

  • ชุด อ่านหัวใจ

1 อ่านหัวใจ ร้อยแก้ว รักไทย

2 เชลยรัก ไพบูลย์ บุตรขัน

3 ห้องรัก ไพบูลย์ บุตรขัน

4 กลิ่นสไบนาง ร้อยแก้ว รักไทย

5 กลิ่นปรางนางหอม เบญจมินทร์

6 พี่ทุยหน้าทื่อ เบญจมินทร์

7 เธอรู้หรือเปล่า พล พรภักดี

8 ปรางชมพู ไพบูลย์ บุตรขัน

9 ไกลน้อง ไพบูลย์ บุตรขัน

10 ไพรรำพึง ไพบูลย์ บุตรขัน

11 รสสวาทวาย ไพบูลย์ บุตรขัน

12 น้ำตานาง ไพบูลย์ บุตรขัน

13 รักสุดหัวใจ ไพบูลย์ บุตรขัน

14 รอยรักในอารมณ์ ไพบูลย์ บุตรขัน

  • ชุด เหนือฝัน

1 เหนือฝัน เบญจมินทร์

2 ไพรระกำ เบญจมินทร์

3 คืนพี่ครวญ พีระ ตรีบุปผา

4 แขไข เบญจมินทร์

5 กระท่อมวิปโยค พีระ ตรีบุปผา

6 มนต์เมืองเหนือ ไพบูลย์ บุตรขัน

7 ใครทำเธอร้องไห้ ไพบูลย์ บุตรขัน

8 สวรรค์จำลอง ไพบูลย์ บุตรขัน

9 ในห้องหัวใจ ไพบูลย์ บุตรขัน

10 ตัดสวาท นคร ถนอมทรัพย์

11 แก่งสะพือ ร้อยแก้ว รักไทย

12 วาสนา ร้อยแก้ว รักไทย

13 มนต์สวาท ร้อยแก้ว รักไทย

14 อยากบอกว่ารัก ไพบูลย์ บุตรขัน

15 เทวี ไพบูลย์ บุตรขัน

16 สวนสน สันต์ ศิลป์ประสิทธิ์

  • ชุด นางรอง

1 นางรอง พยงค์ มุกดา

2 นางหงส์ พยงค์ มุกดา

3 นางครวญ พยงค์ มุกดา

4 นางอาย พยงค์ มุกดา

5 สาส์นรักฉบับล่า ไพบูลย์ บุตรขัน

6 กอดหมอนนอนเพ้อ วิเชียร คำเจริญ

7 ในฝัน เบญจมินทร์

8 นางห้าม พยงค์ มุกดา

9 นางนอน พยงค์ มุกดา

10 เทพธิดาหลงฟ้า ไพบูลย์ บุตรขัน

11 เรือนหอสีฟ้า ไพบูลย์ บุตรขัน

12 ยังรักเธอคนเดียว ไพบูลย์ บุตรขัน

13 กลับมาเถิดดวงใจ ไพบูลย์ บุตรขัน

14 แว่วเสียงชะนี ร้อยแก้ว รักไทย

  • ชุด อันเป็นดวงใจ

1 อันเป็นดวงใจ ไพบูลย์ บุตรขัน

2 ขอบฟ้ากำแพงดิน ไพบูลย์ บุตรขัน

3 คืนนั้น ป.ชื่นประโยชน์

4 บ่วงมาร ร้อยแก้ว รักไทย

5 ปรารถนา เบญจมินทร์

6 กลิ่นแก้มนาง ไพบูลย์ บุตรขัน

7 จูบมัดจำ นิยม มารยาท

8 จากเหนือเมื่อหมนาว ไพบูลย์ บุตรขัน

9 น้องนางเมืองใต้ ไพบูลย์ บุตรขัน

10 สุดาดอกฟ้า ร้อยแก้ว รักไทย

11 ลืมพี่ ร้อยแก้ว รักไทย

12 กระดังงาลนไฟ ไพบูลย์ บุตรขัน

13 ดอกทานตะวัน ไพบูลย์ บุตรขัน

14 ฝากหัวใจ ร้อยแก้ว รักไทย

ชุด เสียงดุเหว่าแว่ว

1 เสียงดุเหว่าแว่ว

2 สอนพี่ให้รัก

3 เพลงรักเพลงคิดถึง

4 มิ่งขวัญดวงใจ

5 เดินดงหลงป่า

6 หนาว หนาว

7 เหนือฝัน

8 จากพิมพ์เพียงใจ

9 บุปผานางไพร

10 ฟังพีก่อน

11 แสนหวง

12 กลิ่นธูปแสงเทียน

13 แสงจันทร์แห่งความหลัง

14 กลับมาเถิดดวงใจ

15 นางในใจ


เกร็ดชีวิต[แก้]

- ถูกเรียกว่า เจ้าชายรัตติกาล ,

- นักร้องเสียงระฆังเงิน

- มีน้ำเสียงที่ไพเราะหวานซึ้งกินใจคน แต่แฝงด้วยพลังอำนาจ

- หลายบทเพลงมีเนื้อหาในเชิงอีโรติก[3] ให้อารมณ์ละเมียดละไมสมจริง มองเห็นภาพ เช่น คืนนั้น คืนอำลา จูบมัดจำ เสียงดุเหว่าแว่ว คืนนั้นสวรรค์ล่ม

- ยึดแนวเสียง ชาญ เย็นแข สมยศ ทัศนพันธ์ และวัลลภ วิชุกร

- เพลงหลายเพลงที่แต่งโดยครูไพบูลย์ บุตรขัน เคยให้นักร้องคนอื่นร้องมาก่อน เช่น มนต์เมืองเหนือ ขับร้องโดย สมยศ ทัศนพันธ์ เพลง น้ำตาเทียน ขับร้องครั้งแรก โดยสมจิตร ตัดจินดา

- เพลงโปรดเถิดดวงใจ ประพันธ์คำร้องทำนอง โดยเบญจมินทร์ มีครูมงคลเล่นเปียโน ส่วนเสียงแอคคอเดียนเป็นของ ชาญชัย บัวบังศร และอัดเพียงครั้งเดียว เป็นอมตะมาจนทุกวันนี้

- นคร ถนอมทรัพย์ (กุง กาดิน) เคยกล่าวว่าสไตล์การร้องของครู ทูล ทองใจ ไม่ใช่ลูกทุ่ง

- บางแห่งจัดให้ทูล ทองใจ เป็นนักร้องไทยสากลลูกกรุง

- เป็นนักร้องในยุคแรก ๆ ที่ขายได้ล้านแผ่น

- ถ้าไปตามชนบท จะได้ยินเพลงของ ทูล ทองใจ เปิดตอนเช้ามืด

- ความโด่งดัง ของ ทูล ทองใจ โด่งดังมากจนตอนที่ไปร้องเพลงที่เชียงใหม่ ผู้ว่าราชการจังหวัด นำช้างมาต้อนรับเลยทีเดียว

- คำพูดที่มักได้ยินบ่อยๆเสมอๆ เมื่อเอ่ยถึงทูล หาไม่ได้อีกแล้ว ไม่มีอีกแล้ว ไม่มีใครเทียบ

- ทูลรับใช้แฟนเพลงมีผลงานเพลงมากมายต่อเนื่องยาวนานจวบจนวาระสุดท้ายของชีวิต แต่เขากลับถูกมองข้าม ไม่ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติ์จากกระทรวงวัฒนธรรมเหมือนศิลปินอื่น เป็นเรื่องที่แปลกมาก ทั้งที่ผลงานเค้ายิ่งใหญ่ อมตะเลอค่ากว่าหลายคนมากมายนัก หรือเพราะเขาไม่ได้ออกสื่อทางทีวีให้เห็น

- ทูล ทองใจ บันทึกแผ่นเสียงไว้มากกว่า 700 เพลง เพลงที่มีชื่อเสียง เช่น โปรดเถิดดวงใจ(เพลงแรกที่ดังและดังระดับตำนาน),ในฝัน, เหนือฝัน, ปรารถนา, กลิ่นปรางนางหอม, น้ำตาเทียน(บันทึเสียงครั้งแรกโดยสมจิตร ตัดจินดา) มนต์เมืองเหนือ (บันทึกเสียงครั้งแรกโดย สมยศ ทัศนพันธ์), รังรักในจินตนาการ, นิราศเวียงพิงค์, คืนนั้นสวรรค์ล่ม, เสียงดุเหว่าแว่ว, กระท่อมชาวไร่, บ่วงมาร ,ตัดไม่ขาด(เพลงเดียวกับที่ สุเทพ วงศ์กำแหงร้อง),กระท่อมวิปโยค, พี่ทุยหน้าทื่อ (เพลงแรกที่บันทึกเสียง) , คืนอำลา, คืนนั้น ,คืนพี่ครวญ, นางรอง (รางวัลแผ่นเสียงทองคำพระราชทาน) , นางอาย ,นางครวญ, นางห้าม , นางนอน , นางหงส์ ,รักใครไม่เท่าน้อง (แผ่นเสียงทองคำพระราชทานเพลงแรก) , จูบมัดจำ , อ่านหัวใจ ,สอนพี่ให้รัก,นกเขาขันฉันครวญ, แว่วเสียงชะนี,อันเป็นดวงใจ , ความรักครองใจ , เหนือดวงชีวา ,รักสุดหัวใจ,รักจนขาดใจ, รอยรักในอารมณ์ ,แล้วจะรู้ว่าพี่รัก,เธอรู้หรือเปล่า, กลิ่นแก้มนาง , รักฝังใจ,กระต่ายเต้น,เทพธิดาหลงฟ้า,ปรางชมพู , กลิ่นสไบนาง , ห้องรัก, ซุ้มรักเก่า , แสบทรวง , สาส์นรักฉบับล่า , ลืมพี่ , เดือนต่ำดาวตก , แสงจันทร์แห่งความหลัง,น้ำเหนือบ่า , เพลงรักเพลงคิดถึง,สวนสน ,ดอกทานตะวัน,กระดังงาลนไฟ, ความหลังฝังใจ , ไพรระกำ , ไพรรำพึง , เดินดงหลงป่า , ความหลังฝังใจ, อยากบอกรักแต่ไม่กล้า (บันทึกเสียงครั้งแรกโดย ไชยยศ อมาตยกุล ในเพลง ในดวงใจ) , แขไข , ไกลน้อง , จอมขวัญใจ, ผานางคอย, แก่งสะพือ, จากเหนือเมื่อหนาว, น้องนางเมืองใต้, สุราษฎร์ธานี เป็นต้น-->

- ปรากฏตัวครั้งแรกและครั้งเดียวในภาพยนตร์ไทยเรื่อง เป็ดน้อย ของอัศวินภาพยนตร์ พ.ศ. 2511 แสดงเป็นตนเองในฉากถูกลูกกำนัน ลักพาตัวให้มาร้องเพลงในงานที่บ้าน (ร้องสดเพลงโปรดเถิดดวงใจ) ซึ่งดัดแปลงมาจากเหตุการณ์จริงในชีวิต โดยใช้เสียงตนเองพากย์ลงฟิล์มด้วย

อ้างอิง[แก้]

  • เจนภพ จบกระบวนวรรณ. เพลงลูกทุ่ง, TK Park Music Library ชุดดนตรีไทย. กรุงเทพ : สำนักงานอุทยานการเรียนรู้, พ.ศ. 2550. 176 หน้า. หน้า หน้าที่. ISBN 978-974-8218-83-0