ภาษาฟินแลนด์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
สำหรับฟินแลนด์ ในความหมายอื่น ดูที่ ฟินแลนด์ (แก้ความกำกวม)
ภาษาฟินแลนด์
suomi ซูโอมิ
ภาษาแม่ใน ฟินแลนด์, เอสโตเนีย (ชาวอิงเกรียนฟินน์) สวีเดน (หุบเขาทอร์เน) , นอร์เวย์ (ฟินน์มาร์ก) , รัสเซียตะวันตกเฉียงเหนือ (คาเรเลีย)
ภูมิภาค ยุโรปเหนือ
จำนวนผู้พูด 6 ล้าน  (ไม่พบวันที่)
ตระกูลภาษา
สถานภาพทางการ
ภาษาทางการ ฟินแลนด์ สหภาพยุโรป
ผู้วางระเบียบ กองวางแผนภาษาของสถาบันการศึกษาภาษาของฟินแลนด์ (en:Research Institute for the Languages of Finland) [1]
รหัสภาษา
ISO 639-1 fi
ISO 639-2 fin
ISO 639-3 fin

ภาษาฟินแลนด์ (เกี่ยวกับเสียงนี้ suomi ) เป็นภาษาที่พูดโดยประชากรส่วนใหญ่ของฟินแลนด์ (เป็นภาษาแม่ถึง 92%[2]) รวมถึงชาวฟินน์ที่อาศัยนอกฟินแลนด์ด้วย เป็นภาษาทางการในฟินแลนด์และภาษาชนกลุ่มน้อยในสวีเดน ทั้งในรูปแบบมาตรฐานและ ภาษาเมแอนเคียลิ (Meänkieli) และในนอร์เวย์ในรูปของภาษาคเวน

ภาษาฟินแลนด์เป็นภาษากลุ่มฟินโน-ยูกริก และจัดเป็นภาษาติดต่อคำ (agglutinative language) ภาษาฟินแลนด์แปลงรูปของคำนาม คำวิเศษณ์, คำสรรพนาม, คำเลข คำกริยา ตามบทบาทในประโยค

ภาษาฟินแลนด์เป็นภาษาที่แตกจากภาษาอื่นๆโดยทั่วไปในยุโรปมาก จุดเด่นของภาษาตระกูลฟินโน-อูกริกคือ เป็นภาษาที่ไม่มีคำบุพบท แต่จะใช้วิธีการผันคำแทน

การเขียนภาษาฟินแลนด์ ใช้ตัวอักษรละตินซึ่งประกอบด้วย29ดังนี้ A-อา B-เบ C-เซ D-เด E-เอ F-แอฟ G-เก H-โฮ I-อี J-ยี K-โก L-แอล M-แอม N-แอน O-โอ P-เป Q-กู R-แอรฺ S-แอส T-เต U-อู V-เว W-กักโชยส์-เว (Kaksois-Vee) X-แอกซ์ Y-อวี Z-เซตต้า Å-โอของสวีเดน (Ruotsin-Oo) Ä-แอ Ö-เออวฺ

โดยที่ตัว C Q W X Z และÅ ใช้ในคำที่ยืมมาจากภาษาต่างประเทศเท่านั้น การสะกดคำของภาษาฟินแลนด์เป็นลักษณะการเขียนตามเสียงที่อ่านเหมือน ภาษามาเลเซีย ภาษาอินโดนีเซียและภาษาเวียดนาม

สัทวิทยา[แก้]

ระบบเสียงสระ[แก้]

ระบบเสียงพยัญชนะ[แก้]

ริมฝีปาก ริมฝีปากกับฟัน ฟัน ปุ่มเหงือก หลังปุ่มเหงือก เพดานแข็ง เพดานอ่อน เส้นเสียง
เสียงระเบิด p, (b) t, d k, (g) ʔ
เสียงนาสิก m n ŋ
เสียงรัว r
เสียงเสียดแทรก (f) s (ʃ) h
เสียงเปิดข้างลิ้น l
เสียงกึ่งสระ ʋ j

ไวยากรณ์ภาษาฟินแลนด์[แก้]

  • สรรพนาม

สรรพนามของภาษาฟินแลนด์ไม่มีลักษณะการแบ่งเพศ แต่มีการแบ่งพจน์เหมือนภาษาอังกฤษ

ภาษาฟินแลนด์ ภาษาอังกฤษ ภาษาไทย
Minä I ฉัน ผม
Sinä You คุณ เธอ
Hän He,She เขา เธอ
Me We พวกเรา เรา
Te You (Plural) พวกคุณ
He They พวกเขา
Se It มัน
Ne They (Plural of It) พวกมัน

บางครั้งTeอาจใช้แทนSinäในภาษาทางการหรือสุภาพมากๆ

  • คำกริยา

คำกริยาของภาษาฟินแลนด์มีกฎของการผันเช่นเดียวกับภาษาฝรั่งเศส คือการกระจายรูปของคำกริยาตามประธานของประโยค นอกจากนี้ยังต้องผันตามกาล แต่ผันเฉพาะอดีตกาล และปัจจุบันกาลเท่านั้น เราสามารถแบ่งกลุ่มของกริยาตามรูปแบบการผันในภาษาฟินแลนด์ได้เป็น5แบบ (ไม่รวมกริยายกเว้น) โดยจะยกตัวอย่างของV.Asua แปลว่า อยู่ อาศัย (ผันตามกฎรูปแบบที่1) Preesens ปัจจุบันกาล Minä asun (-n) Sinä asut (-t) Hän asuu (-Vokaali) Me asumme (-mme) Te asutte (-tte) He asuvat (-vat,vät)

Imperfekti อดีตกาล Minä asuin Sinä asuit Hän asui Me asuimme Te asuitte He asuivat จะสังเกตได้ว่าการผันกริยาไม่ว่าในกาลไหนก็ตามจะมีการเปลี่ยนรูปเฉพาะด้านหลังเท่านั้น ซึ่งเปลี่ยนไปตามประธานแต่ละตัว

  • คำนาม

คำนามในภาษาฟินแลนด์มีลักษณะทต่างจากภาษายุโรปอื่นๆมาก โดยรากศัพท์ส่วนใหญ่มาจากภาษาซามิ(ชนเผ่าทางเหนือของสแกนดิเนเวียและรัสเซียตะวันตก) ภาษาเอสโตเนีย นอกจากนี้ ปัจจุบันคำที่ยืมมาจากภาษาอังกฤษ ภาษาสวีเดนและภาษาเยอรมันก็เป็นที่นิยมอยู่ไม่น้อย แต่นอกจากคำนามเหล่านี้จะมีรูปเอกพจน์และพหูพจน์แล้ว ยังต้องผันคำตามรูปแบบของคำที่ถูกใช้ในประโยคด้วย ทั้งนี้เป็นเพราะภาษาฟินแลนด์ไม่มีคำบุพบท ในที่นี้ขอยกตัวอย่างคำว่าTaloซึ่งแปลว่าบ้าน

รูปแบการผัน
ชื่อ ตัวที่เติมลงไป เอกพจน์ พหูพจน์ แทนคำบุพบท
nominatiivi -t (ในกรณีที่เป็นพหูพจน์) talo talot -
genetiivi -n, -en, -in, -den, -ten, ten talon talojen แสดงความเป็นเจ้าของ
akkusatiivi เอกพจน์ -n, พหูพจน์ -en, -den/-tten tai -ten, -en, -in talo tai talon talot แสดงการเป็นกรรม (ทั้งนี้หมายถึงทั้งส่วนของคำนาม)
partitiivi -a, -ä, -ta, -tä taloa taloja แสดงว่าเป็นบางส่วนของคำนาม (รวมถึงเมื่อเป็นกรรมของประโยคด้วย)
essiivi -na, -nä talona taloina แสดงสถานะ
translatiivi -ksi, (-kse) taloksi taloiksi แสดงถึงสภาวะ (ในภาษาอังกฤษใช้คำว่าas)
ผันเพื่อแสดงการเข้าออกสถานที่
inessiivi -ssa, -ssä talossa taloissa อยู่ใน... (in)
elatiivi -sta, -stä talosta taloista มาจาก (from)
illatiivi loppuvokaalin pidentymä + n, h + sanavartalon loppuvokaali + n, -seen, -siin taloon taloihin ไปยัง,เข้าไปยัง (to,into)
แสดงถึงจุดที่อยู่
adessiivi -lla, -llä talolla taloilla ที่ บน (on,at)
ablatiivi -lta, -ltä talolta taloilta จากที่ มาจากบน... มาจากที่ (from...on,at)
allatiivi -lle talolle taloille ไปที่ ไปยังบน (to...on,at)
อื่นๆ ซึ่งใช้ในภาษาเขียน ข่าว หรือบทกวี
abessiivi -tta talotta taloitta vajanto
komitatiivi -ne- taloineen taloineen keinonto
instruktiivi -n taloin taloin seuranto
  • คำคุณศัพท์

คำคุณศัพท์เมื่อขยายคำนามก็ต้องผันตามคำนามที่ขยายด้วย เช่น iso talo บ้านใหญ่ isot talot บ้านใหญ่ (หลายหลัง) isossa talossa ในบ้านหลังใหญ่ (หลังเดียว) isoissa taloissa ในบ้านหลังใหญ่ (หลายหลัง)


เสียงสระ[แก้]

เสียงสระของภาษาฟินแลนด์ยังแบ่งได้ออกเป็น2กลุ่มดังภาพ Finnish vowel harmony Venn diagram.svg

ซึ่งหมายถึงคำต่างๆที่สะกดด้วยสระa o u เมื่อผันคำจนมีสระเพิ่มเข้ามาจะต้องใช้สระa ส่วนสระy ä ö เมื่อผันคำจนมีสระเพิ่มเข้ามาจะต้องใช้สระä ในขณะที่ eและiสามารถใช้สะกดได้ทั้ง2กลุ่มสระ แต่เมื่อคำสะกดโดยสระeหรือiจะใช้สระä


การใส่คำปฏิเสธ[แก้]

คำว่า"ไม่"่ในภาษาฟินแลนด์ยังสามารถเปลี่ยนตามประธานได้อีกคือ en, et, ei, emme, ette และeivät แต่โดยทั่วไปเมื่อต้องการแสดงการปฏิเสธหรือไม่ต้องการ ผู้พูดมักจะพูดว่า Ei!

Wikibooks
วิกิตำรา มีคู่มือ ตำรา หรือวิธีการเกี่ยวกับ:
ภาษาฟินแลนด์