พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์
| พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ | ||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
![]() พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ |
||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ (พ.ศ. 2404 - 2474) "พระบิดาแห่งการละครร้อง" ทรงเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว กับ เจ้าจอมมารดาเขียน ทรง เป็นกวีและนักประพันธ์ ทรงเข้ารับราชการในแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงดำรงตำแหน่งรองเสนาบดี กระทรวงพระคลังมหาสมบัติ ทรงเป็นต้นราชสกุล "วรวรรณ "
เนื้อหา |
[แก้] พระประวัติ
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ มีพระนามเดิมว่า "พระองค์เจ้าวรวรรณากร" ทรงเป็นพระราชโอรสลำดับที่ 56 ในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาเขียน ประสูติเมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2404
พระองค์เจ้าวรวรรณากร ทรงเริ่มรับราชการที่หอรัษฏากรพิพัฒ เป็นพนักงานการเงินที่ฝากแบงค์ต่างประเทศ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ สถาปนาขึ้นเป็นพระองค์เจ้าต่างกรมมีพระนามตามจารึกในพระสุพรรณบัฏว่า พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นนราธิปประพันธ์พงศ์ เมื่อปี พ.ศ. 2432[1] ดำรงตำแหน่งรองเสนาบดีกรมพระคลังมหาสมบัติ ต่อมา ในปี พ.ศ. 2464 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงเลื่อนกรมขึ้นเป็น พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ มีพระนามตามจารึกในพระสุพรรณบัฏว่า[2]
"พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ มกุฏวงศ์นฤบดี มหากวีนิพันธนวิจิตร ราชโกษาธิกิจจิรุปการ บรมนฤบาลมหาสวามิภักดิ์ ขัตติยศักดิ์อดุลพหุลกัลยาณวัตร ศรีรัตนไตรย์คุณาลงกรณ์ นรินทรบพิตร"
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ประชวรพระโรคพระอันตะ (ลำไส้ใหญ่) และสิ้นพระชนม์ เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2474 ในสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว พระชันษา 70 ปี[3]
[แก้] พระชายา
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ทรงเป็นต้นราชสกุล วรวรรณ มีพระโอรสและพระธิดาทั้งสิ้น 27 พระองค์
[แก้] หม่อมหลวงต่วนศรี มนตรีกุล (2417-2517...100 ปี)
ทรงอภิเษกสมรสกับ หม่อมหลวงต่วนศรี วรวรรณ (สกุลเดิม มนตรีกุล) มีพระโอรส-ธิดา คือ
- ศาสตราจารย์ พลตรีพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรรณไวทยากร กรมหมื่นนราธิปพงศ์ประพันธ์ (25 สิงหาคม 2434 - 5 กันยายน 2519) พระนามเดิม หม่อมเจ้าวรรณไวทยากร วรวรรณ, องคมนตรีในรัชกาลที่ 6, อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และรองนายกรัฐมนตรี ทรงเสกสมรสกับ หม่อมเจ้าหญิงพิบูลย์เบญจางค์ กิติยากร และ หม่อมสร้อยสุพิณ บุนนาค (2436-2525) มีธิดากับหม่อมสร้อยสุพิณ 1 ท่าน คือ ท่านผู้หญิงวิวรรณ เศรษฐบุตร (นามเดิม หม่อมราชวงศ์วิวรรณ วรวรรณ, สมรสกับ นายจิตริก เศรษฐบุตร อดีตเอกอัครราชทูต)
- หม่อมเจ้าศิวากร วรวรรณ (20 มีนาคม 2439-5 มีนาคม 2503) อดีตอาจารย์เตรียมแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย , อดีตเลขานุการสถานทูตไทยประจำกรุงลอนดอน, ครูโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย, ครูใหญ่โรงเรียนภูเก็ตวิทยาลัย และ ครูใหญ่โรงเรียนมหาวชิราวุธ จ.สงขลา ไม่มีทายาทเนื่องจากครองความเป็นโสดจนกระทั่งสิ้นชีพตักษัย
[แก้] หม่อมผัน (2415 - 2496 : 81 ปี)
ทรงอภิเษกสมรสกับ หม่อมผัน มีพระโอรส-ธิดา คือ
- หม่อมเจ้าสกลวรรณากร วรวรรณ (พ.ศ. 2431-2496) เสกสมรสกับหม่อมโจฮันนา เวเบอร์ และ หม่อมสมรวย มุกแจ้ง
- หม่อมเจ้าหญิงพรพิมลวรรณ วรวรรณ (พ.ศ. 2433-2524) เสกสมรสกับ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ (พระบิดาแห่งสหกรณ์ไทย เจ้าของนามปากกา น.ม.ส., ต้นสกุล "รัชนี") มีพระธิดาและพระโอรส แก่ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ คือ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวิภาวดีรังสิต (พระนามเดิม หม่อมเจ้าหญิงวิภาวดี รังสิต, เจ้าของนามปากกา ว.ณ ประมวญมารค) และ หม่อมเจ้าภีศเดช รัชนี ประธานมูลนิธิโครงการหลวง
- หม่อมเจ้าวัลภากร วรวรรณ (พ.ศ. 2434-2522) เสกสมรสกับ หม่อมชั้น บุนนาค (มีบุตรคือ ศาสตราจารย์ หม่อมราชวงศ์ชวนิศนดากร วรวรรณ ผู้ก่อตั้งภาควิชาสัตวบาล มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ และบุกเบิกการเลี้ยงโคนมในประเทศไทย) และหม่อมฟื้น บุนนาค
- หม่อมเจ้านิตยากร วรวรรณ (พ.ศ. 2436-2514) เสกสมรสกับ หม่อมแก้ว เอี่ยมจำนงค์ และหม่อมเล็ก เจริญจันทร์แดง
- หม่อมเจ้าหญิงอรทิพย์ประพันธ์ วรวรรณ (พ.ศ. 2438-2505) เสกสมรสกับ หม่อมเจ้าดำรัสดำรงค์ เทวกุล
- หม่อมเจ้าสิทธยากร วรวรรณ (พ.ศ. 2440-2508) เสกสมรสกับ หม่อมดำริห์ บุนนาค
- หม่อมเจ้าไปรมากร วรวรรณ (พ.ศ. 2441-2519) เสกสมรสกับ หม่อมน้อย สุวรรณศวร หม่อมสมศรี ประภาเพ็ชร์ และหม่อมอรุณ, มีบุตร คือ หม่อมราชวงศ์ปรัชญากร วรวรรณ (อดีตประธานชมรมดูนกกรุงเทพฯ เจ้าของนามปากกา"โจม่า กระเวีย" มีธิดาและบุตร คือ ม.ล.นราทิพย์ และ ม.ล.ปริญญากร วรวรรณ)
- หม่อมเจ้าหญิงบรรเจิดวรรณวรางค์ วรวรรณ (พ.ศ. 2445-2528) หรือ ท่านหญิงแต๋ว เสกสมรสกับ พลเอกมังกร พรหมโยธี
- หม่อมเจ้าหญิงสรรพางค์พิมล วรวรรณ (พ.ศ. 2446-2463)
- หม่อมเจ้าหญิงอุบลพรรณี วรวรรณ (พ.ศ. 2448-2528) เสกสมรสกับ นายอาฌรลด์ แคร้บบ์
[แก้] หม่อมอินทร์
ทรงอภิเษกสมรสกับ หม่อมอินทร์ มีพระโอรส-ธิดา คือ
- พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวัลลภาเทวี (พ.ศ. 2435-2494) หรือ ท่านหญิงเตอะ หรือ ท่านหญิงขาว เดิมพระนามว่า หม่อมเจ้าหญิงวรรณวิมล อดีตพระคู่หมั้นในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
- หม่อมเจ้าหญิงนันทนามารศรี วรวรรณ (พ.ศ. 2439-2510) เดิมพระนามว่า หม่อมเจ้าหญิงพิมลวรรณ
- หม่อมเจ้าดุลภากร วรวรรณ (พ.ศ. 2443-2544) มีบุตรธิดากับหม่อมสิรี รวม 8 ท่าน คือ หม่อมราชวงศ์วรรณาภรณ์ ศุขเนตร, หม่อมราชวงศ์ลภาพรรณ วรวรรณ, หม่อมราชวงศ์มารศรี สุจริตกุล, หม่อมราชวงศ์กรณี วรวรรณ, หม่อมราชวงศ์เบญจวรรณ จักรพันธุ์, หม่อมราชวงศ์จารุวรรณ ทิวารี, หม่อมราชวงศ์พลากร วรวรรณ และ หม่อมราชวงศ์สาวิกา วรวรรณ
- หม่อมเจ้าหญิงศรีสอางค์นฤมล วรวรรณ (พ.ศ. 2448-2541) หรือ ท่านหญิงตวง เดิมพระนามว่า หม่อมเจ้าหญิงวัลลีวรินทร์ เสกสมรสกับ หม่อมเจ้าลักษณากร เกษมสันต์
- หม่อมเจ้า อีก 3 องค์ สิ้นชีพเมื่อวัยเยาว์
[แก้] หม่อมบุญ
ทรงเสกสมรสกับ หม่อมบุญ วรวรรณ มีพระโอรสคือ
- หม่อมเจ้าปริญญากร วรวรรณ (พ.ศ. 2436-2452)
- หม่อมเจ้าสุวิชากร วรวรรณ (พ.ศ. 2439-2511) เสกสมรสกับ หม่อมพริ้ม เลาหเศรษฐี
- หม่อมเจ้าโวฒยากร วรวรรณ (พ.ศ. 2443-2524) อดีตคณบดีคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เสกสมรสกับ หม่อมสรรพางค์ บุรณะปินท์ (มีบุตรชาย คือ หม่อมราชวงศ์วิวัฒน์ วรวรรณ).......................และต่อมาเสกสมรสกับ หม่อมจิตรา ปันยารชุน**2462-2551...89 ปี** (พี่สาวของนายอานันท์ ปันยารชุน, มีบุตรชาย คือ รองศาสตราจารย์หม่อมราชวงศ์ชาญวุฒิ วรวรรณ สามีคุณหญิงกษมา วรวรรณ (จาติกวณิช ))
- พันตำรวจโท หม่อมเจ้าหัชชากร วรวรรณ (พ.ศ. 2446-2528) เสกสมรสกับ หม่อมสมหทัย เสนีเศรษฐ มีบุตรธิดารวม 7 ท่าน คือ ม.ร.ว.สดุดีภา, ม.ร.ว.ณัฐธรรม, ม.ร.ว.ทัศวรรณ, ม.ร.ว.ศศิจุฑาภา, ม.ร.ว.สิริมาดา, ม.ร.ว.ภูมินทร์ และ ม.ร.ว.จักรินทร์ วรวรรณ
[แก้] หม่อมหลวงตาด มนตรีกุล
ทรงเสกสมรสกับ หม่อมหลวงตาด มนตรีกุล มีพระธิดาคือ
- พระนางเธอลักษมีลาวัณ (3 กรกฎาคม 2442 - 29 สิงหาคม 2504) พระนามเดิม หม่อมเจ้าหญิงวรรณพิมล วรวรรณ หรือ ท่านหญิงติ๋ว พระมเหสีพระองค์หนึ่งในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
[แก้] หม่อมแช่ม
ทรงเสกสมรสกับ หม่อมแช่ม มีพระโอรสคือ
- หม่อมเจ้าวรวีรากร วรวรรณ (พ.ศ. 2443-2509) เสกสมรสกับ หม่อมแพร ศรีวรรธนะ และหม่อมเริ่มจิตต์ พึ่งบารมี (2457-2548...91 ปี) มีธิดาคือ ท่านผู้หญิง มรว.รวิจิตร สุวรรณบุปผา
[แก้] หม่อมสุ่น
ทรงอภิเษกสมรสกับ หม่อมสุ่น มีพระโอรส-ธิดา คือ
- หม่อมเจ้าหญิงฤดีวรวรรณ วรวรรณ (พ.ศ. 2454-2550) เสกสมรสกับ หม่อมเจ้าชิดชนก กฤดากร นายปุ๊ และ นายโรเบิร์ด ส. อาร์โนลด์ มีบุตรคือ ม.ร.ว.สมชนก กฤดากร
- หม่อมเจ้าฉันทนากร วรวรรณ (พ.ศ. 2458-2491) เสกสมรสกับ หม่อมมนิตย์ รามโยธิน
- หม่อมเจ้าสุนทรากร วรวรรณ (พ.ศ. 2464-2526)
[แก้] หม่อมแสร์
ทรงอภิเษกสมรสกับ หม่อมแสร์ มีพระโอรส คือ
- หม่อมเจ้าเจตนากร วรวรรณ (พ.ศ. 2459-2491) เสกสมรสกับหม่อมมนิตย์ รามโยธิน
- หม่อมเจ้าอภิญญากร วรวรรณ (พ.ศ. 2464-2516)
[แก้] หม่อมพร้อม
[แก้] หม่อมเจียม
- หม่อมเจ้าหญิงสิริวันต์ วรวรรณ
[แก้] หม่อมเชื้อเล็ก
- หม่อมเจ้าหญิงดวงตา วรวรรณ
นอกจากนี้ พระองค์ยังทรงมีหม่อมคนอื่นๆ เช่น หม่อมต่วนใหญ่ หม่อมแถม
[แก้] พระนิพนธ์
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ทรงมีชื่อเสียงจากงานพระนิพนธ์หลายชิ้นที่รู้จักกันดี ได้แก่ บทละครพูดเรื่อง " สร้อยคอที่หาย" ซึ่งเคยบรรจุในหนังสือเรียนวิชาภาษาไทยของกระทรวงศึกษาธิการ บทละครร้อง "สาวเครือฟ้า" ซึ่งได้สร้างตัวละครให้กลายเป็นคนที่เหมือนกับมีตัวจริงขึ้นมา 2 คน คือ ร้อยตรีพร้อม และสาวเครือฟ้า ทรงก่อตั้งโรงละครร้องขึ้นในบริเวณตำหนักที่ประทับ ชื่อว่า "โรงละครปรีดาลัย" เป็นโรงละครร้องแห่งแรกในสยาม
นอกจากนี้ยังทรงมีงานที่สำคัญ คือ พระนิพนธ์แปล จดหมายเหตุลาลูแบร์ โดยทรงแปลมาจากฉบับภาษาอังกฤษ "ตำนานพระแท่นมนังคศิลาอาสน์" รุไบยาตของโอมาร์ คัยยาม และ "นวางกุโรวาท" เป็นต้น และพระองค์ยังทรงใช้นามปากกาว่า "ประเสริฐอักษร" เพื่อทรงพระ นิพนธ์เรื่องสั้นไว้จำนวนหนึ่งอีกด้วย
บทละครเรื่อง สาวเครือฟ้า
ประวัติ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ทรงได้เค้าเรื่องนี้จากละครอุปรากร (โอเปรา) เรื่องมาดามบัตเตอร์ฟลาย (Madam Butterfly) ของเกียโคโม บุชชินี อุปรากรเรื่องนี้ได้ต้นเค้ามาจากนวนิยายของจอห์น ลูเธอร์ ลอง อีกต่อหนึ่งในคราวที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสยุโรปครั้งที่2 เมื่อพ.ศ. 2450 ได้ทอดพระเนตรการแสดงละครอุปรากรที่ฝรั่งเศส เรื่องมาดามบัตเตอร์ฟลายซึ่งเป็นเรื่องความรักและความผิดหวังระหว่างสาวญี่ปุ่นชื่อโจโจ้ซังกับทหารหนุ่มฝรั่ง เมื่อเสด็จนิวัติพระนครได้ทรงเล่าให้กรมนราธิปประพันธ์พงศ์ฟัง กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ทรงดัดแปลงเรื่องนี้มาเป็นละครร้องแสดงถวายหน้าพระที่นั่ง เป็นที่พอพระหฤทัยมาก นับเป็นการเริ่มต้นกำเนิดละครร้องที่ทรงดัดแปลงมาจากละครอุปรากรของยุโรป
ทำนองแต่ง เป็นบทละครร้องสลับพูด คำประพันธ์ที่ใช้เป็นประเภทกลอนเพลงไทย
ความมุ่งหมาย เพื่อใช้เป็นบทสำหรับเล่นละครร้อง
เรื่องย่อ ร้อยตรีพร้อม ย้ายไปรับราชการที่เชียงใหม่ เกิดรักใคร่กับ สาวเครือฟ้า หญิงชาวเชียงใหม่ ภายหลังได้เป็นสามีภรรยากันจนสาวเครือฟ้าให้กำเนิดบุตร ร้อยตรีพร้อมได้คำสั่งย้ายกลับกรุงเทพฯ ถูกผู้ใหญ่บังคับให้แต่งงานกับหญิงสาวชาวกรุงเทพฯ สาวเครือฟ้าเฝ้ารอสามี เมื่อได้ข่าวว่าสามีกลับเชียงใหม่ก็ดีใจไปคอยต้อนรับ ครั้นปรากฏว่าร้อยตรีพร้อมพาภรรยาชาวกรุงเทพฯมาด้วย สาวเครือฟ้าเสียใจใช้มีดแทงตัวตาย ร้อยตรีพร้อมรับบุตรไปอุปการะ
[แก้] แพร่งนรา
วังวรวรรณ เป็นวังที่ประทับของกรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ตั้งอยู่ระหว่างวัดสุทัศน์เทพวราราม กับวัดมหรรณพาราม ต่อมาวังนี้ถูกเวนคืนเพื่อนำพื้นที่มาสร้างเป็นถนน ตามโครงการขยายความเจริญของพระนครในสมัยนั้น คงเหลือเพียงพระตำหนักไม้เก่าหลังเล็ก ที่เดิมเป็นที่ตั้งของโรงละครปรีดาลัย ถูกปรับให้เป็นโรงเรียนตะละภัฏศึกษา และมีการแบ่งพื้นที่ริมถนนสร้างเป็นอาคารพาณิชย์ขายให้แก่เอกชน ชาวบ้านแถบนั้นจึงเรียกย่านนั้นว่า แพร่งนรา ตามพระนามของ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์
[แก้] เครื่องราชอิสริยาภรณ์
พระองค์ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นสูงสุดของตระกูลต่าง ๆ ดังต่อไปนี้[3]
ภราดรแห่งเครื่องขัตติยราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติคุณรุ่งเรืองยิ่งมหาจักรีบรมราชวงศ์ (ภ.จ.ก.)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นโบราณมงคลนพรัตนราชวราภรณ์ (น.ร.)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า ชั้นปฐมจุลจอมเกล้า (ป.จ.)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นที่ 1 ประถมาภรณ์มงกุฎไทย (ป.ม.)
เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่เชิดชูยิ่งช้างเผือก ชั้นที่ 2 ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก (ท.ช.)
เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 4 ชั้นที่ 3 (ม.ป.ร.3)
เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 2 (จ.ป.ร.2)
เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 6 ชั้นที่ 2 (ว.ป.ร.2)
เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 7 ชั้นที่ 2 (ป.ป.ร.2)
เหรียญดุษฎีมาลา เข็มศิลปวิทยา (ร.ด.ม. (ศ.))
เหรียญจักรพรรดิมาลา (ร.จ.พ.)
[แก้] อ้างอิง
- ^ ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศตั้งกรมพระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นนราธิปประพันธุพงษ์, เล่ม 6, ตอน 36, 8 ธันวาคม พ.ศ. 2432, หน้า 304
- ^ ราชกิจจานุเบกษา, พระบรมราชโองการ ประกาศ เลื่อนกรมตั้งพระองค์เจ้าและตั้งเจ้าพระยา, เล่ม 38, ตอน 0 ก, 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2464, หน้า 422
- ^ 3.0 3.1 ราชกิจจานุเบกษา, ข่าวสิ้นพระชนม์, เล่ม 48, ตอน ง, 18 ตุลาคม พ.ศ. 2474, หน้า 2569
- Jeffy Finestone. 2542. สมุดพระรูป พระราชโอรส พระราชธิดา พระราชนัดดาใน พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. ปรียนันทนา รังสิต,ม.ร.ว. โลมาโฮลดิ้ง
[แก้] แหล่งข้อมูลอื่น
| สมัยก่อนหน้า | พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ | สมัยถัดไป | ||
|---|---|---|---|---|
| พงศาดิศรมหิป (กรมหมื่น) |
พระนามกรมพระเจ้าบรมวงศ์เธอชั้น 4 นราธิปประพันธ์พงศ์ (กรมพระ) |
ดำรงราชานุภาพ (กรมพระยา) |
|
||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||
- บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2404
- บุคคลที่เสียชีวิตในปี พ.ศ. 2474
- พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 4
- พระองค์เจ้า
- กรมพระ
- พระราชโอรสในรัชกาลที่ 4
- พระราชนัดดาในรัชกาลที่ 2
- พระราชปนัดดาในรัชกาลที่ 1
- ราชสกุลวรวรรณ
- นักเขียนชาวไทย
- สมาชิกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.จ.ก. (ฝ่ายหน้า)
- สมาชิกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ น.ร.
- สมาชิกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.จ. (ฝ่ายหน้า)
- สมาชิกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.ม.
- สมาชิกเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.ช.
- สมาชิกเหรียญรัตนาภรณ์ ม.ป.ร.3
- สมาชิกเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.2
- สมาชิกเหรียญรัตนาภรณ์ ว.ป.ร.2
- สมาชิกเหรียญรัตนาภรณ์ ป.ป.ร.2
- บุคคลจากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย
