แม่น้ำอิรวดี

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
พิกัดภูมิศาสตร์: 15°51′19″N 95°14′27″E / 15.85528°N 95.24083°E / 15.85528; 95.24083
แม่น้ำอิรวดี
ဧရာဝတီမြစ်
แม่น้ำ
Irrawaddy-River-Myanmar-Burma-2005.jpg
มุมมองจากฟ้าของแม่น้ำอิรวดี
ประเทศ พม่า
แม่น้ำสาขา
 - ซ้าย แม่น้ำชินดวิน, แม่น้ำมู
 - ขวา แม่น้ำมยิตเง
เมือง มิตจีนา, มัณฑะเลย์, พะโม
ต้นกำเนิด แม่น้ำมะลิขา[1]
 - พิกัด 28°22′0″N 97°23′0″E / 28.36667°N 97.38333°E / 28.36667; 97.38333
ต้นกำเนิด แม่น้ำเมขา
 - พิกัด 28°4′0″N 98°8′0″E / 28.06667°N 98.13333°E / 28.06667; 98.13333
จุดบรรจบ
 - ตำแหน่ง ดำเพชร, รัฐกะฉิ่น
 - พิกัด 25°42′0″N 97°30′0″E / 25.70000°N 97.50000°E / 25.70000; 97.50000
ปากแม่น้ำ ทะเลอันดามัน
 - ตำแหน่ง อเล-ยวา, เขตอิรวดี, พม่า
 - พิกัด 15°51′19″N 95°14′27″E / 15.85528°N 95.24083°E / 15.85528; 95.24083
ความยาว 2,210 km (1,373 mi)
พื้นที่ลุ่มน้ำ 404,200 ตร.กม. (156,062 ตร.ไมล์)
การไหล
 - เฉลี่ย 13,000 m3/s (459,091 cu ft/s)
 - สูงสุด 32,600 m3/s (1,151,258 cu ft/s)
 - ต่ำสุด 2,300 m3/s (81,224 cu ft/s)
ระบบแม่น้ำอิรวดี
ระบบแม่น้ำอิรวดี

แม่น้ำอิรวดี (พม่า: ဧရာဝတီမြစ်; MLCTS: erawa.ti mrac, ออกเสียง: [ʔèjàwədì mjɪʔ], ออกเสียง เอยาวะดี) เป็นแม่น้ำที่ไหลจากเหนือจรดใต้ผ่านประเทศพม่า เป็นแม่น้ำที่ใหญ่สุดในประเทศและเป็นเส้นทางการค้าที่สำคัญที่สุด ชื่ออิรวดีในพม่ามาจาก ภาษาบาลี Irāvatī[2] Airavati Erāvatī เป็นชื่อบาลีของช้างเอราวัณพาหนะของพระอินทร์ ช้างมักถูกใช้เป็นสัญลักษณ์สำหรับน้ำ[3] และถูกนำมาใช้เป็นชื่อของแม่น้ำอื่น ๆ ในหลายภูมิภาคเช่น แม่น้ำอจิรวดี ในอินเดีย

แม่น้ำอิรวดีมีต้นกำเนิดจากจุดบรรจบกันของ แม่น้ำมะลิขา และ แม่น้ำเมขา ที่ไหลลงมาจากธารน้ำแข็งบริเวณเทือกเขาหิมาลัยทางตอนเหนือของปูตาโอในพม่าตอนบน แม่น้ำค่อนข้างไหลเป็นเส้นตรงไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ ผ่านดินดอนสามเหลี่ยมปากแม่น้ำอิรวดี และไหลลงสู่ทะเลอันดามัน แม่น้ำอิรวดีมีพื้นที่ลุ่มน้ำ 404,200 ตารางกิโลเมตร (156,026 ตารางไมล์) ครอบคลุมพื้นที่ส่วนใหญ่ของประเทศพม่า นักกวีชาวอังกฤษ รัดยาร์ด คิปลิง มีการบรรยายถึงแม่น้ำอิรวดีในบทกวีที่เขาแต่งเรื่อง 'ถนนสู่มัณฑะเลย์'

กว่าหกศตวรรษที่แม่น้ำถูกใช้สำหรับการค้าขายและการขนส่ง แม่น้ำมีความสำคัญต่อจักรวรรดิอังกฤษหลังได้พม่าเข้ามาอยู่ในอาณานิคมได้มีการพัฒนาเครือข่ายคลองชลประทาน แม่น้ำยังคงมีความสำคัญในปัจจุบันเนื่องจากเป็นเส้นทางการจราจรและเป็นเส้นทางของสินค้าส่งออกจำนวนมาก ข้าวมีการผลิตในเขตดินดอนสามเหลี่ยมปากแม่น้ำอิรวดีซึ่งมีการใช้น้ำจากแม่น้ำ

ในปีพ. ศ. 2550 รัฐบาลพม่าได้ลงนามในข้อตกลงกับบริษัทสัญชาติจีนในการก่อสร้างเขื่อนไฟฟ้าพลังน้ำจำนวนเจ็ดเขื่อนซึ่งมีกำลังผลิตรวม 13,360 เมกะวัตต์ในแม่น้ำมะลิขา และ แม่น้ำเมขา รวมถึงเขื่อน มยิตโซน เขื่อนใหญ่ขนาด 6,000 เมกะวัตต์ บริเวณที่บรรจบกันของแม่น้ำทั้งสองแห่ง กำลังไฟฟ้าที่เกิดจากเขื่อนจะถูกส่งไปยังประเทศอื่น ๆ ในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้แต่โดยส่วนใหญ่จะถูกส่งไปยังประเทศจีน[4] และมีเป้าหมายการส่งออกพลังงานไปยัง ประเทศไทย, อินเดีย และ บังคลาเทศ องค์กรด้านสิ่งแวดล้อมได้ยกความกังวลเกี่ยวกับผลกระทบต่อระบบนิเวศบนความหลากหลายทางชีวภาพของแม่น้ำ สัตว์ที่อาจได้รับผลกระทบได้แก่ โลมาอิรวดี และปลาฉลามในแม่น้ำอิรวดี ซึ่งเป็นสัตว์ใกล้สูญพันธุ์ ปัจจุบันโครงการเขื่อนใหญ่ มยิตโซน ถูกระงับไว้เนื่องจากมีการประท้วงและผู้ไม่เห็นด้วยจำนวนมาก[5][6]

อ้างอิง[แก้]