สายอากาศ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

สายอากาศ อุปกรณ์สำหรับรับและส่งคลื่นความถี่วิทยุ ทำหน้าที่เปลี่ยนพลังงานไฟฟ้าเป็นคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า และในทางกลับกัน ก็เปลี่ยนคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าเป็นพลังงานไฟฟ้าเช่นกัน

สายอากาศมีหลายขนาดและรูปแบบ ขึ้นอยู่กับการใช้งาน เช่น สายอากาศสำหรับเครื่องรับโทรทัศน์ในบ้าน ส่วนใหญ่เป็นสายอากาศชนิด ยากิ-อุดะ มักติดตั้งไว้บนหลังคา ทำด้วยอะลูมิเนียม เพราะน้ำหนักเบาและทนต่อสภาพอากาศได้ดีกว่าโลหะทั่วไป สายอากาศของไมค์ลอย เป็นเพียงสายไฟสั้นๆ หรือสายอากาศของโทรศัพท์มือถือ เป็นเพียงจุดเชื่อมต่อเล็กๆ เท่านั้น

คำว่าสายอากาศ เป็นศัพท์เฉพาะด้านไฟฟ้าและอิเล็กทรอนิกส์ บัญญัติขึ้นจากคำศัพท์ในภาษาอังกฤษ "antenna" หรือ "aerial" ในวงจรอิเล็กทรอนิกส์อาจเขียนอักษรย่อ Ant. อย่างไรก็ตาม บุคคลทั่วไปนิยมเรียกว่า เสาอากาศ อาจจะเป็นเพราะเดิมใช้เสาสูงๆ สำหรับติดตั้งสายอากาศนั่นเอง

สายอากาศแบ่งตามรูปแบบการรับ-ส่งคลื่นได้ดังนี้

  1. สายอากาศแบบรอบตัว สามารถรับ-ส่งคลื่นได้ดีในทุกทิศทางเฉลี่ยกันไปโดยรอบ
  2. สายอากาศแบบกึ่งรอบตัว สามารถรับ-ส่งคลื่นได้ดีเกือบรอบตัวแต่มีอัตราขยายสูงกว่าแบบรอบตัว
  3. สายอากาศแบบทิศทางเดียว สามารถรับ-ส่งคลื่นได้ดีในทิศทางที่กำหนดและจะมีอัตราขยาย (gain) สูงกว่าประเภทอื่น

เสาอากาศชนิดต่างๆ[แก้]

รูปร่างของเสาอากาศจะแตกต่างกันมากเมื่อใช้กับความถี่ของคลื่นขนาดต่างๆ ในที่นี้จะเป็นเสาอากาศที่นิยมใช้กันอยู่ทั่วไปและเสาอากาศพื้นฐาน

1.เสาอากาศประเภทต่อลงดิน เสาอากาศประเภทนี้มักใช้สำหรับคลื่นที่มีความถี่ค่อนข้างต่ำ เช่น คลื่นยาวและคลื่นกลาง เสาอากาศประเภทนี้จะมีปลายข้างหนึ่งต่อลงดิน ความยาวของส่วนที่เป็นสายโลหะจะสั้น และสามารถส่งกระจายคลื่นในแนวนอนเท่านั้น

2.เสาอากาศประเภทไดโพล เสาอากาศประเภทนี้นิยมใช้กับคลื่นสั้น เป็นเสาอากาศที่ประกอบขึ้นจากสายโลหะที่มีความยาวเหมาะสมกับขนาดคลื่นนั้นๆ โดยไม่มีการต่อลงดิน และอาจจะติดตั้งในแนวนอนหรือแนวตั้งก็ได้ เสาอากาศที่มีความยาวของสายโลหะเท่ากับความยาวคลื่นเรียกว่าเสาอากาศหนึ่งความยาวคลื่น และถ้ามีความยาวเท่ากับครึ่งหนึ่งของความยาวคลื่นจะเรียกว่าเสาอากาศไดโพลครึ่งความยาวคลื่น

3.เสาอากาศโทรทัศน์ เป็นเสาอากาศที่ใช้รับคลื่นโทรทัศน์ตามบ้านทั่วๆไป เหมาะสมที่จะใช้กับคลื่นสั้นมากๆ เสาอากาศประเภทนี้ประกอบด้วยส่วนที่เป็นเสาอากาศไดโพลอยู่ตรงกลาง ส่วนปลายหน้าและปลายหลังจะติดตั้งส่วนประกอบที่เป็นตัวนำ ทำหน้าที่เป็นตัวนำคลื่น (Director) และตัวสะท้อนคลื่น (Reflector)

4. เสาอากาศทรงพาราโบลา (Parabolic Antenna) เสาอากาศทรงพาราโบลาเป็นเสาอากาศที่ใช้สำหรับคลื่นไมโครเวฟ ติดตั้งบนหลังคาตึก เสาเหล็ก หรือบนยอดเขาสูง และมีรูปร่างเป็นจานกลมเว้าโค้งเป็นรูปพาราโบลา เสาอากาศทรงพาราโบลามีโครงสร้างง่ายๆ แต่มีกำลังในการส่งและรับคลื่นได้ดีมาก นอกจากนี้ยังมีทิศทางในการรับและส่งคลื่นได้เที่ยงตรงเพราะลำคลื่นแคบ

อ้างอิง[แก้]

  • เครื่องรับส่งวิทยุและรับส่งวิทยุสื่อสาร