วัดพระธาตุดวงเดียว

วัดพระธาตุดวงเดียว
ที่ตั้ง	ตำบลลี้ อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน
ประเภท	วัดราษฎร์
นิกาย	มหานิกาย
สถานีย่อยพระพุทธศาสนา

วัดพระธาตุดวงเดียว เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลลี้ อำเภอลี้ จังหวัดลำพูน

วัดพระธาตุดวงเดียวสร้างขึ้นสมัยพระนางจามรี ตามตำนานเล่าว่าพระนางจามรีหนีภัยสงครามมาจากหลวงพระบางมาสร้างเมืองลี้ โดยช้างมงคลได้ทำกิริยา 5 ประการ แล้วล้มลง พระนางจึงสั่งให้เผาซากช้างแล้วก่อเจดีย์ครอบไว้ ผ่านมาสมัยสุโขทัย เมืองถูกเผาแล้วกลายเป็นเมืองร้าง รวมถึงวัดนี้ ต่อมา พ.ศ. 2510 ครูบาเจ้าอภิชัยขาวปี (วัดพระพุทธบาทผาหนาม) ได้เริ่มงานบูรณะองค์พระธาตุ จน พ.ศ. 2532 หลวงปู่วงค์ พร้อมคณะศิษย์ ได้ร่วมกันบูรณะอีก เสร็จสมบูรณ์เมื่อ พ.ศ. 2538 ตั้งเป็นวัดเมื่อวันที่ 2 สิงหาคม พ.ศ. 2543 ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 9 สิงหาคม พ.ศ. 2553

สิ่งก่อสร้างในวัดรวมถึงองค์พระธาตุนั้นได้สร้างในสมัยหลังมีอายุไม่เกิน 80 ปี โดยสร้างบนตำแหน่งเมืองโบราณเดิม เจดีย์มีลักษณะเป็นทรงเหลี่ยม ย่อมุมรูปทรงเพรียวชะลูด สูงประมาณ 30 เมตร สร้างครอบเจดีย์องค์เดิมจนไม่เหลือเค้าเจดีย์เก่า ตั้งอยู่ภายในระเบียงคด ทุกวันที่ 20 เมษายน จะมีพิธีสรงน้ำพระธาตุคู่กันกับวัดพระธาตุห้าดวง

วัดพระธาตุกลางเวียงหรือดวงเดียว ประวัติเมืองลี้ความเป็นมาของพระธาตุดวงเดียว ณ ท้องที่อำเภอลี้มีเวียงหนึ่งปรากฎอยู่ในประวัติศาสตร์ล้านนาเป็นเวียงที่เก่าแก่นานมาก เคยมีเจ้าผู้ครองสืบต่อกันมาหลายองค์ ตามยุคตามสมัย