ท่าช้างวังหลวง

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก ท่าช้าง)
Jump to navigation Jump to search
บทความนี้เกี่ยวกับท่าเรือ สำหรับอำเภอหนึ่งของจังหวัดสิงห์บุรี ดูที่ อำเภอท่าช้าง
สำหรับตำบล ดูที่ ตำบลท่าช้าง
สี่แยก ท่าช้าง
ชื่ออักษรไทย ท่าช้าง
ชื่ออักษรโรมัน Tha Chang
รหัสทางแยก 379 (กทม.)
ที่ตั้ง แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร
ทิศทางการจราจร
ทิศเหนือ
ถนนมหาราช
» ท่าพระจันทร์
ทิศตะวันออก
ถนนหน้าพระลาน
» แยกป้อมเผด็จ
ทิศใต้
ถนนมหาราช
» ท่าเตียน
ทิศตะวันตก
ถนนหน้าพระลาน
» ท่าช้างวังหลวง

ท่าช้างวังหลวง หรือที่นิยมเรียกกันสั้น ๆ ว่า ท่าช้าง เป็นท่าเรือริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา ตั้งอยู่บริเวณสุดถนนหน้าพระลาน แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร

ประวัติ[แก้]

ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช พื้นที่แถบนี้ถูกเรียกว่า "ท่าพระ" หรือ "ประตูท่าพระ" เนื่องจากเป็นประตูที่ใช้อัญเชิญพระศรีศากยมุนี มาเพื่อประดิษฐานไว้ ณ วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร แต่ทว่าไม่สามารถอัญเชิญเข้าได้ จึงมีการรื้อประตูและกำแพงวังบางส่วนออก แต่ทว่าชื่อนี้ไม่ใคร่เป็นที่เรียกติดปากของผู้คนมากเท่า "ท่าช้าง" ซึ่งเป็นจุดเดียวกับบริเวณประตูเมืองที่นำช้างซึ่งเลี้ยงไว้ในพระบรมมหาราชวัง หรือพระราชวังหลวง เพื่อลงอาบน้ำในแม่น้ำเจ้าพระยา จึงเรียกกันว่า "ท่าช้างวังหลวง" ต่อมาใน พ.ศ. 2351 พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชโปรดเกล้าฯ ให้อัญเชิญพระศรีศากยมุนีจากสุโขทัยมาทางแพเพื่อมาประดิษฐานที่วัดสุทัศนเทพวราราม และพักแพที่ท่าช้างวังหลวงเพื่อประกอบพระราชพิธีสมโภชเป็นเวลา 3 วัน แต่พระพุทธรูปไม่สามารถผ่านประตูเมืองบริเวณนี้ได้ จึงโปรดเกล้าฯ ให้รื้อประตูและกำแพงบางส่วนออก แล้วสร้างประตูใหม่พระราชทานนามว่า "ประตูท่าพระ" แต่ประชาชนยังคงนิยมเรียกกันว่า ท่าช้าง หรือท่าช้างวังหลวง ปัจจุบันเป็นท่าเรือข้ามฟากซึ่งเอกชนได้เช่าจากกรุงเทพมหานครมาดำเนินการ ส่วนท่าพระปัจจุบันใช้เรียกท่าเรือบริเวณใกล้เคียงท่าช้างวังหลวง และยังเป็นชื่อวังท่าพระที่ตั้งอยู่บริเวณท่าช้างวังหลวงซึ่งเป็นที่ประทับของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ปัจจุบันคือมหาวิทยาลัยศิลปากร

บ้านเรือนและอาคารพาณิชย์แถบท่าช้างวังหลวง เป็นสถาปัตยกรรมแบบนีโอคลาสสิก หลังคาชั้นบนทรงปั้นหยา มุงกระเบื้องว่าวซีเมนต์ ชั้นล่างด้านหน้า อาคารมีกันสาดมุงด้วยสังกะสีลอนลูกฟูก โดยมีค้ำยันเหล็กและแปไม้รับน้ำหนัก ผนังและเสาอิงภายนอกทั้งสองชั้น มีลวดบัวปูนปั้นตกแต่งและเซาะร่องผนังเป็นเส้นตามแนวนอน ทั้งหมด ประตูและหน้าต่างทำจากไม้สัก โดยประตูหน้าของชั้นล่างเป็นชุดบานเฟี้ยม ตอนบนมีช่องลม ส่วนด้านหลังเป็นบานลูกฟักทึบแบบเปิดคู่หน้าต่างชั้นบนด้านหน้าเป็นบานลูกฟักทึบแบบเปิดคู่ตอนบนมีช่องลมไม้ฉลุลายรูปโค้ง ส่วนหน้าต่างด้านหลังเป็นบานเปิดคู่รูปสี่เหลี่ยม ไม่มีช่องลม บริเวณห้องริมสุดของอาคารแต่ละด้านรวมทั้งห้องมุมถนนมหาราชจะมีลักษณะพิเศษ คือ รูปด้านอาคารทำเป็นมุขยื่น มุขชั้นล่างมีเสาลอยขึ้นไปรับระเบียงชั้นบน กันสาดชั้นล่างเป็นรูปโค้ง ส่วนแผงหน้าจั่วประดับลวดลายปูนปั้น หรือซุ้มสกัดตอน และกรมศิลปากร ประกาศขึ้นทะเบียนโบราณสถาน อาคารพาณิชย์ริมถนนมหาราชบริเวณท่าช้างวังหลวงจำนวน 34 คูหา เมื่อปลายปี พ.ศ. 2544 และได้มีการบูรณะปรับปรุงใหม่ให้ดูแลสวยงามและใหม่ หลังจากที่ได้เสื่อมทรุดไปกับกาลเวลา พร้อมกับได้ปรับปรุงภูมิทัศน์รอบ ๆ ด้วย [1]

สถานที่สำคัญใกล้เคียง[แก้]

ท่าเรือด่วนเจ้าพระยา[แก้]

ท่าช้าง, รหัส: น9 (อังกฤษ: Tha Chang Pier, code: N9)[2]

ท่าเรือใกล้เคียง[แก้]

ท่าก่อนหน้า เส้นทางเดินเรือ ท่าต่อไป
ท่าวังหลัง (ศิริราช)
ปลายทาง ท่าน้ำนนทบุรี
  เรือด่วนเจ้าพระยา
ท่าช้าง
  ท่าเตียน
ปลายทาง ท่าวัดราชสิงขร
ท่าวังหลัง (ศิริราช)
ปลายทาง ท่าน้ำนนทบุรี
  เรือด่วนพิเศษธงส้ม   ท่าเตียน
ปลายทาง ท่าวัดราชสิงขร


ท่าเรือข้ามฟาก[แก้]

ท่าช้าง ประกอบด้วย 2 โป๊ะ แยกกันให้บริการในเส้นทางท่าช้าง-วังหลัง และท่าช้าง-วัดระฆัง[2]

ท่าเรือหางยาว[แก้]

ให้บริการเรือโดยสารในเส้นทางท่าช้าง-บางใหญ่ ผ่านคลองบางกอกน้อย, เส้นทางคลองมอญ และให้บริการเรือนำเที่ยวในเส้นทางคลองฝั่งธนบุรี และเกาะเกร็ด ของเรือด่วนเจ้าพระยา[2]

การเชื่อมต่อรถโดยสารประจำทาง[แก้]

  • ถนนมหาราช หน้าราชนาวีสโมสร สาย 1, 25, 32, 44, 47, 53, 64, 82, 91, 123, 508, 524, ปอ.พ.25[2]

อ้างอิง[แก้]

  1. "“ท่าช้างวังหลวง” ตึกใหม่ไฉไลกว่าเดิม!! หอมหวนอวลไออดีต". ผู้จัดการออนไลน์. 2016-06-03. http://www.manager.co.th/Travel/viewnews.aspx?NewsID=9590000055683. เรียกข้อมูลเมื่อ 2018-02-17. 
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 "10 ท่าเรือด่วนพิเศษธงเขียว น9 ท่าน้ำท่าช้าง ตั้งอยู่บริเวณสุดถนนหน้าพระลาน". สวัสดีดอตคอม. https://www.sawasdeee.com/%E0%B8%AA%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%AA%E0%B8%94%E0%B8%B5/%E0%B9%80%E0%B8%AA%E0%B9%89%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%B2%E0%B8%87-%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%B2%E0%B8%87/%E0%B8%97%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%94%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%99%E0%B9%80%E0%B8%88%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A2%E0%B8%B2/%E0%B9%80%E0%B8%A3%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%94%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9%E0%B8%98%E0%B8%87%E0%B9%80%E0%B8%82%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A7-%E0%B8%9B%E0%B8%B2%E0%B8%81%E0%B9%80%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B9%87%E0%B8%94-%E0%B8%99%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%9A%E0%B8%B8%E0%B8%A3%E0%B8%B5-%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%97%E0%B8%A3/1150-10-9. เรียกข้อมูลเมื่อ 2018-02-20. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

พิกัดภูมิศาสตร์: 13°45′08″N 100°29′19″E / 13.752314°N 100.488542°E / 13.752314; 100.488542