ข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา

ข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา เป็นบุคลากรของรัฐที่ปฏิบัติหน้าที่ในราชการไทย ในอดีตมีชื่อเรียกว่า ข้าราชการครู ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ข้าราชการครูที่สังกัดการปกครองส่วนท้องถิ่นเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า ข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษากรุงเทพมหานคร ข้าราชการครูองค์การบริหารส่วนจังหวัด พนักงานครูเทศบาล และพนักงานครูองค์การบริหารส่วนตำบล ปัจจุบันมี 3 ประเภท

ประเภท

ผู้สอนในหน่วยงานการศึกษา

1. ครูผู้ช่วย
2. ครู
3. อาจารย์
4. ผู้ช่วยศาสตราจารย์
5. รองศาสตราจารย์
6. ศาสตราจารย์

ตำแหน่งตามข้อ 3 - 6 จะมีได้เฉพาะในสถานศึกษาที่สอนระดับอุดมศึกษา

ครูผู้ช่วยและครู

ครูตามข้อ 1 และ 2 แบ่งตามระดับอัตราเงินเดือนและเงินประจำตำแหน่ง ดังนี้

• ครูผู้ช่วย เป็นตำแหน่งที่บรรจุแต่งตั้งในระดับแรก (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ 1 ระดับ 5 เดิม ในปัจจุบันไม่ได้เริ่มต้นที่ ระดับ 3 หรือ ครู 1 ระดับ 1 เหมือนสมัยก่อน)
  • สมัยก่อน (ระบบชี): ครูเริ่มต้นที่จบ ป.ตรี เทียบเท่าอาจารย์ 1 ระดับ 3 หากย้อนไปอีกจะบรรจุ ครูชั้นตรี-ชั้นโท
  • หากจบ ปกศ หรือ ปกศ.สูง และอื่นๆที่ไม่ได้เทียบเท่า ปริญญาตรี ขึ้นไปจะเริ่มต้น ระดับ 1 หรือเทียบเท่าข้าราชการทหารชั้นประทวนหรือหากย้อนไปครูสมัยก่อนอีก บุคคลที่จบน้อยกว่า ปริญญาตรี จะบรรจุที่ ครูชั้นจัตวา
• ครู คศ. 1 (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ 1 ระดับ 6 เดิม)
• ครู คศ. 2 เป็นวิทยฐานะครูชำนาญการ โดยแต่งตั้งจากครู คศ. 1 ที่มีผลงานวิชาการผ่านเกณฑ์ (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ 2 ระดับ 7 เดิม)
• ครู คศ. 3 เป็นวิทยฐานะครูชำนาญการพิเศษ แต่งตั้งจากครู คศ. 2 ที่มีผลงานวิชาการผ่านเกณฑ์ (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ 3 ระดับ 8 เดิม)
• ครู คศ. 4 เป็นวิทยฐานะครูเชี่ยวชาญ แต่งตั้งจากครู คศ. 2 หรือ คศ. 3 ที่มีผลงานวิชาการผ่านเกณฑ์ (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ 3 ระดับ 9 เดิม)
• ครู คศ. 5 เป็นวิทยฐานะครูเชี่ยวชาญพิเศษ แต่งตั้งจากครู คศ. 4 ที่มีผลงานวิชาการผ่านเกณฑ์ (เทียบเท่าตำแหน่งอาจารย์ ระดับ 10 ซึ่งในอดีตไม่เคยมีมาก่อน โดยได้รับการขยายให้สูงขึ้นตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา พ.ศ. 2547 ในมาตรา 39 ให้เทียบเท่าอธิบดีกรมหรือรองเลขาธิการ)

ผู้บริหารสถานศึกษาและผู้บริหารการศึกษา

1. รองผู้อำนวยการสถานศึกษา
2. ผู้อำนวยการสถานศึกษา
3. รองผู้อำนวยการเขตพื้นที่การศึกษา
4. ผู้อำนวยการเขตพื้นที่การศึกษา
5. ตำแหน่งที่มีชื่อเรียกอย่างอื่น ตามที่ ก.ค.ศ. กำหนด

บุคลากรทางการศึกษาอื่น

ประกอบด้วยตำแหน่ง ศึกษานิเทศก์ และตำแหน่งที่เรียกชื่ออย่างอื่นตามที่ ก.ค.ศ. กำหนด

อินทรธนูและเครื่องหมายตำแหน่ง

อินทรธนูและเครื่องหมายตำแหน่งครูผู้ช่วยและครู

เครื่องหมาย ตำแหน่ง	1 แถบใหญ่-กึ่งกลางติดตราครุฑพ่าห์ 1 แถบเล็กบน-ขมวดวงกลม										1 แถบใหญ่ 1 แถบเล็กบนขมวดกลม						3 แถบเล็ก แถบบนขมวดกลม								2 แถบเล็ก แถบบนขมวดกลม
ข้าราชการครู และบุคลากร ทางการศึกษา
ครู	คศ.5					คศ.4					คศ.3		คศ.2		คศ.1						ครูผู้ช่วย
															(ชั้น 3+)		(ชั้น 1–2)
วิทยฐานะ	ครูเชี่ยวชาญพิเศษ					ครูเชี่ยวชาญ					ครูชำนาญการพิเศษ		ครูชำนาญการ
วิชาการ	ระดับทรงคุณวุฒิ					ระดับเชี่ยวชาญ					ระดับชำนาญ การพิเศษ			ระดับชำนาญการ			ระดับปฏิบัติการ
ทั่วไป	ระดับทักษะพิเศษ										ระดับอาวุโส						ระดับชำนาญงาน								ระดับปฏิบัติงาน

ดูเพิ่ม

• ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพทางการศึกษา