ภาษาวาราย-วาราย
| ภาษาวาราย-วาราย Winaray |
||
|---|---|---|
| พูดใน: | ฟิลิปปินส์ | |
| ภูมิภาค: | วิซายาตะวันออก | |
| จำนวนผู้พูด: | 3.1 ล้านคน | |
| ตระกูลภาษา: | ออสโตรนีเซียน ภาษากลุ่มมาลาโย-โพลิเนเซีย ภาษากลุ่มบอร์เนียว-ฟิลิปปินส์ ภาษากลุ่มเมโซฟิลิปปินส์ ภาษากลุ่มฟิลิปินส์กลาง ภาษากลุ่มวิซายัน ภาษากลุ่มวิซายันกลาง ภาษาวาราย-วาราย |
|
| ระบบการเขียน: | อักษรละติน | |
| รหัสภาษา | ||
| ISO 639-1: | ไม่มี | |
| ISO 639-2: | war | |
| ISO 639-3: | war | |
| หมายเหตุ: บทความนี้มีสัญลักษณ์สัทอักษรสากลปรากฏอยู่ คุณอาจต้องการไทป์เฟซที่รองรับยูนิโคดเพื่อการแสดงผลที่สมบูรณ์ | ||
 ส่วนหนึ่งของสารานุกรมภาษา |
||
ภาษาวาราย-วารายหรือเลเต ซาร์มานอน เป็นภาษาที่ใช้พูดในจังหวัดซามาร์ ซามาร์เหนือ ซาร์มาตะวันออก เลย์เต และบิลิรานในฟิลิปปินส์ จัดอยู่ในภาษาตระกูลวิซายัน มีความเกี่ยวข้องกับภาษาซีบัวโนและใกล้เคียงกับภาษาฮิลิกายนอน
เนื้อหา |
ไวยากรณ์ [แก้]
สรรพนาม [แก้]
| การกสัมบูรณ์ (Absolutive) | การกเกี่ยวพัน (Ergative) | การกกรรมตรง (Oblique) | |
|---|---|---|---|
| บุรุษที่ 1 เอกพจน์ | ako, ak | nakon, nak, ko | akon, ak |
| บุรุษที่ 2 เอกพจน์ | ikaw, ka | nimo, nim, mo | imo, im |
| บุรุษที่ 3 เอกพจน์ | hiya, siya | niya | iya |
| บุรุษที่ 1 พหูพจน์ รวมผู้ฟัง | kita, kit | naton | aton |
| บุรุษที่ 1 พหูพจน์ ไม่รวมผู้ฟัง | kami, kam | namon | amon |
| บุรุษที่ 2 พหูพจน์ | kamo | niyo | iyo |
| บุรุษที่ 3 พหูพจน์ | hira, sira | nira | ira |
คำเชื่อม [แก้]
ภาษาวาราย-วารายไม่มีคำที่ตรงกับ verb to be ในภาษาอังกฤษ ตัวอย่างเช่นในภาษาตากาล็อก Siya ay maganda = หล่อนสวย คำ ay บอกถึงความเชื่อโดยทั่วไปแต่ไม่ได้ตรงกับ is ในภาษาอังกฤษ และเป็บคำเชื่อมบอกถึงการกลับประโยคในภาษาตากาล็อกด้วย แต่ภาษาวาราย-วารายไม่มีคำเชื่อมลักษณะนี้ คำว่า หล่อนสวยจะใช้ว่า Mahusay hiya หรือ Mahusay iton hiya โดย iton เป็นคำนำหน้านาม หรือประโยค นี่คือหมา ใช้ว่า Ayam ini คำว่าหมา (ayam) จะวางอยู่หน้าคำว่านี่ (ini) โดยไม่มีคำเชื่อม ภาษาวาราย-วารายจึงต่างจากภาษาตากาล็อกที่ไม่สามารถกลับให้ประธานขึ้นต้นประโยคได้
อย่างไรก็ตาม ภาษาวาราย-วารายยังมีโครงสร้างบอกถึง การเป็น จะเป็น และกลายเป็น เช่น
- Makuri magin estudyante = ยากที่จะเป็นนักเรียน
- Ako an magigin presidente = ฉันจะเป็นประธานาธิบดี
- Ako an nagin presidente = ฉันกลายเป็นประธานาธิบดี
สัทวิทยา [แก้]
ภาษาวาราย-วารายมีพยัญชนะ 16 ตัว: p, t, k, b, d, g, m, n, ng, s, h, w, l, r และ y. มีสระหลัก 3 ตัว: [a], [ɛ]/[i], และ [o]/[ʊ]. [i]/[ɛ] และ [ʊ]/[o] เสียงคล้ายกันแต่ [o] เป็นเสียงของ[ʊ] ในพยางค์ท้าย. แม้ว่าจะมีเสียงแยกกันสำหรับพยัญชนะแต่ละตัว ตัว [d] และ [ɾ] มีเสียงคล้ายกันแต่ใช้แทนกันไม่ได้เช่น palaron (โชคดี) [จาก palad, ปาล์ม] แต่ไม่ใช่ paladon และ tagadiín (จากที่ซึ่ง) [จาก diín, ที่] แต่ไม่ใช่ tagariín.
การสะกดการันต์ [แก้]
การสะกดการันต์ที่กำหนดโดยองค์กรวิชาการภาษาวิซายันแห่งซาร์มาและเลย์เต ยังไม่แพร่หลาย คำเดียวกันจึงสะกดต่างกันบ้าง แต่จะต่างเฉพาะสระเท่านั้น เช่น
- diri = dire = ไม่
- guinhatag = ginhatag = ให้แล้ว
- hira = hera = พวกเขา
- maopay = maupay = ดี
External links [แก้]
- พิพิธภัณฑ์เกี่ยวกับวาราย-วาราย
- พจนานุกรมเลย์เต ซาร์มานอน - อังกฤษ
- บทเรียนภาษาวาราย-วาราย
- พจนานุกรมภาษาวาราย-วาราย
- Bansa.org พจนานุกรมภาษาวาราย-วาราย
- รายงานเกี่ยวกับวัฒนธรรมวาราย-วาราย
- คำอธิบายเกี่ยวกับภาษาวาราย-วาราย (Online Tutorial)
|
||||||||
