วิกิพีเดียภาษาสกอต
| ประเภท | สารานุกรมออนไลน์ |
|---|---|
| ภาษาที่ใช้ได้ | ภาษาสกอต |
| เจ้าของ | มูลนิธิวิกิมีเดีย |
| ยูอาร์แอล | sco.wikipedia.org |
| เชิงพาณิชย์ | ไม่ |
| ลงทะเบียน | ไม่จำเป็น |
| ผู้ใช้ | ผู้ใช้ 125,713 บัญชี, ผู้ดูแลระบบ 3 บัญชี (ณ ) |
| เปิดตัว | 23 มิถุนายน 2005 |
| ลิขสิทธิ์เนื้อหา | Creative Commons Attribution/ Share-Alike 4.0 (ข้อความส่วนใหญ่มีการอนุญาตใช้ร่วมภายใต้ GFDL) การอนุญาตใช้สื่อมีความแตกต่างกัน |
วิกิพีเดียภาษาสกอต (สกอต: Scots Wikipædia)[a] เป็นวิกิพีเดียที่จัดทำขึ้นในภาษาสกอต ก่อตั้งในวันที่ 23 มิถุนายน ค.ศ. 2005 และมีบทความถึง 1,000 บทความในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2006 และ 5,000 บทความในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2010 ปัจจุบันมีบทความ 34,274 บทความ และเป็นรุ่นวิกิพีเดียที่มีบทความมากเป็นอันดับที่ 115
ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2020 วิกิพีเดียภาษาสกอตได้รับตรวจสอบข้อเท็จจริงจากสื่อ เนื่องจากบทความภาษาสกอตมีคุณภาพต่ำและพบว่ามีบทความอย่างน้อย 20,000 บทความที่เขียนโดยผู้แก้ไขที่ไม่ได้พูดภาษานั้น ความสนใจนี้นำไปสู่การตรวจสอบเนื้อหาของวิกิโดยผู้พูดภาษาสกอตและผู้แก้ไขจากชุมชนวิกิพีเดีย[1] บทความของผู้แก้ไขกลุ่มนั้นส่วนใหญ่ถูกลบแล้ว ซึ่งเห็นได้ชัดจากจำนวนบทความที่ลดลงจากประมาณ 55,000 บทความใน ค.ศ. 2018[2] เหลือเพียงประมาณ 40,000 บทความใน ค.ศ. 2021
คำตอบรับช่วงต้น
[แก้]ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2008 เว็บนี้มีบทความทั้งหมด 2,200 บทความ[3] และแซงหน้าวิกิพีเดียภาษามาวรีและวิกิพีเดียภาษากัศมีร์ อย่างไรก็ตาม รายงานการตอบรับค่อนข้างหลากหลาย: บรรณาธิการวรรณกรรมของ Scotland on Sunday อธิบายว่าสิ่งนี้ "ซับซ้อนอย่างดีที่สุด และอย่างแย่ที่สุดเป็นการล้อเลียนอย่างสิ้นเชิง"[4] ในขณะที่ Ted Brocklebank โฆษกด้านวัฒนธรรมของ Scottish Tories อธิบายเป็น "ความพยายามที่ไร้ค่าในการสร้างภาษา"[4] อย่างไรก็ตาม Chris Robinson ผู้อำนวยการพจนานุกรมภาษาสกอต เขียนว่า: "ความจริงที่ว่าสิ่งนี้ประสบความสำเร็จพิสูจน์ว่าทุกคนที่ประณามภาษาสกอตและพยายามลดทอนคุณค่าของมันนั้นไม่เป็นความจริง"[4] ใน ค.ศ. 2014 Jane C. Hu จาก Slate อธิบายเว็บไซต์นี้ว่า "อ่านแล้วเหมือนการถอดเสียงคน[ที่พูดภาษาอังกฤษ]ด้วยสำเนียงสกอต" และกล่าวว่าผู้แก้ไขวิกิพีเดียคนหนึ่งเสนอให้ปิดโครงการนี้ด้วยความเข้าใจผิดว่ามันเป็นเรื่องตลก[5]
ข้อพิพาท
[แก้]ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2020 เว็บไซต์ดังกล่าวได้รับความสนใจหลังจากมีโพสต์บนเรดดิตว่า โครงการนี้มีบทความที่เขียนด้วยภาษาสกอตคุณภาพต่ำจำนวนมากผิดปกติ บทความเหล่านั้นเขียนโดยผู้ใช้เพียงคนเดียวที่มีส่วนร่วมจำนวนมาก ซึ่งเป็นวัยรุ่นชาวอเมริกัน บทความเหล่านี้ส่วนใหญ่ประกอบด้วยคำศัพท์และไวยากรณ์ภาษาอังกฤษแทนที่จะเป็นภาษาสกอต มีการกล่าวอ้างว่าผู้แก้ไขใช้พจนานุกรมออนไลน์ภาษาอังกฤษ-สกอตในการแปลบทความวิกิพีเดียภาษาอังกฤษแบบคำต่อคำโดยไม่คำนึงถึงโครงสร้างประโยค
บทความกว่า 23,000 บทความ หรือประมาณหนึ่งในสามของวิกิพีเดียภาษาสกอตทั้งหมดในขณะนั้น สร้างขึ้นโดยผู้แก้ไขคนดังกล่าว บทความเหล่านี้ถูกอธิบายว่าเป็น "ภาษาอังกฤษที่เขียนด้วยสำเนียงสกอต" โดยมีคำและตัวสะกดที่ไร้แก่นสารและไม่มีความหมาย ซึ่งไม่มีอยู่ในสำเนียงสกอตใด ๆ ทั้งสิ้น หลังเกิดกระแสต่อต้านจากสาธารณชน ผู้แก้ไขคนนั้นจึงเขียนคำขอโทษ[6][7][8][9][10][11]
เพื่อตอบสนองต่อข้อพิพาท ทางวิกิพีเดียภาษาสกอตจึงเริ่มตรวจสอบบทความต่าง ๆ เพื่อหาความไม่ถูกต้องทางภาษา และลบบทความที่ได้รับผลกระทบจำนวนมาก[1][2]
Robert McColl Millar ศาสตราจารย์ด้านภาษาศาสตร์และภาษาสกอตที่มหาวิทยาลัยแอเบอร์ดีน กล่าวว่า บทความที่ได้รับผลกระทบแสดงให้เห็นถึง "ความรู้ที่จำกัดมากทั้งในภาษาสกอตสมัยใหม่และรูปแบบก่อนหน้านั้น"[7] Michael Dempster ผู้อำนวยการศูนย์ภาษาสกอต ได้ติดต่อมูลนิธิวิกิมีเดียเกี่ยวกับความเป็นไปได้ในการต่อยอดโครงสร้างพื้นฐานที่มีอยู่ของวิกิพีเดียภาษาสกอต โดยอธิบายว่าความสนใจที่เพิ่มขึ้นในเว็บไซต์นี้มี "ศักยภาพที่จะเป็นศูนย์กลางออนไลน์ที่ยอดเยี่ยม" สำหรับภาษาสกอต[9]
หมายเหตุ
[แก้]- ↑ ออกเสียงหลายแบบ โดยอยู่ในช่วง [wikiˈpeːdia] ถึง [wʌkiˈpeːdia]
อ้างอิง
[แก้]- 1 2 Harrison, Stephen (2020-09-09). "What Happens to Scots Wikipedia Now?". Slate Magazine (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2020-10-11.
- 1 2 "Wikipedia Statistics - Tables - Scots". stats.wikimedia.org. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 July 2021. สืบค้นเมื่อ 2021-06-21.
- ↑ "Learnin's jist a wee click awa". Daily Mirror. 25 February 2008. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 June 2014. สืบค้นเมื่อ 2012-07-31.
- 1 2 3 Horne, Marc (24 February 2008). "Scots finds home on gey muckle website". Scotland on Sunday. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 1 June 2016. สืบค้นเมื่อ 30 April 2016.
- ↑ Jane C. Hu (5 August 2014). "The Free Enclopaedia That Awbody Can Eedit: Scots Wikipedia Is No Joke". slate.com. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 3 November 2015. สืบค้นเมื่อ 20 October 2015.
- ↑ Song, Victoria (August 25, 2020). "Alleged Teen Brony Has Filled the Scots Wiki With Thousands of Fake Translations [Update: Confirmed Teen, No Longer Brony]". Gizmodo. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 August 2020. สืบค้นเมื่อ August 25, 2020.
- 1 2 McDonald, Karl (26 August 2020). "Scots Wikipedia taken over by American teenager who wrote thousands of 'very odd' articles without learning language". inews.co.uk. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 26 August 2020. สืบค้นเมื่อ 26 August 2020.
- ↑ Ingham, Lucy (26 August 2020). "Majority of Scots Wikipedia articles are gibberish due to single prolific editor". Verdict. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 19 September 2020. สืบค้นเมื่อ 1 February 2021.
- 1 2 Brooks, Libby; Hern, Alex (2020-08-26). "Shock an aw: US teenager wrote huge slice of Scots Wikipedia". The Guardian (ภาษาอังกฤษ). ISSN 1756-3224. OCLC 60623878. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2023-03-29. สืบค้นเมื่อ 2023-04-01.
Nineteen-year-old says he is 'devastated' after being accused of cultural vandalism
- ↑ Rivero, Nicolás (2022-07-20). "How a Scots Wikipedia scandal highlighted AI's data problem". Quartz.
- ↑ Ongweso Jr, Edward (August 26, 2020). "Most of Scottish Wikipedia Written By American in Mangled English". VICE.
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- (ในภาษาสกอต) วิกิพีเดียภาษาสกอต
- Statistics for Scots Wikipedia เก็บถาวร 27 สิงหาคม 2020 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน by Erik Zachte.