ข้ามไปเนื้อหา

หมู่โลหิต

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
หมู่โลหิต แอนติเจนของหมู่เลือด ABO แสดงบนเม็ดเลือดแดง

หมู่โลหิต (อังกฤษ: Blood type) คือ การแยกแยะ เลือด เป็นหมวดหมู่ ปัจจุบันมีระบบหมู่โลหิต 40 ระบบ ระบบหมู่โลหิตที่สำคัญ ระบบหมู่โลหิตเอบีโอ (ABO System) และ ระบบอาร์เอช (Rh System) โดยจำแนกตาม แอนติเจน ที่อยู่บน เม็ดเลือดแดง

ระบบหมู่เลือด

[แก้]

การจำแนกหมู่เลือดที่สมบูรณ์จะประกอบด้วยการระบุสารผิวเซลล์ เม็ดเลือดแดง 30 ชนิด ดังนั้นหมู่เลือดของคนคนหนึ่งจะเป็นส่วนประกอบของชนิดของแอนติเจนย่อยต่างๆ ประกอบกัน สารผิวเซลล์ 30 ชนิดนี้ มีการพบแอนติเจนที่แตกต่างกันแล้วกว่า 600 แบบ แต่บางแบบเป็นชนิดหายาก อาจพบเฉพาะในบางชนเผ่าหรือเชื้อชาติ

ระบบเอบีโอ

[แก้]
ระบบหมู่โลหิตเอบีโอ: แผนภาพแสดงสายคาร์โบไฮเดรตซึ่งกำหนดหมู่โลหิตเอบีโอ

ระบบเอบีโอเป็นระบบหมู่โลหิตที่สำคัญที่สุดในการถ่ายเลือด,o6KpN แอนตี-เอและแอนตี-บีแอนติบอดีปกติเป็นแอนติบอดีอิมมูโนโกลบูลินเอ็ม (IgM) แอนติบอดี IgM ผลิตขึ้นในปีแรกของชีวิตโดยการสัมผัสกับสารในสิ่งแวดล้อม เช่น อาหาร แบคทีเรีย และไวรัส

ฟีโนไทป์ จีโนไทป์
AAA หรือ AO
BBB หรือ BO
ABAB
OOO

ระบบอาร์เอช

[แก้]

ระบบอาร์เอช (Rh; "รีซัส") เป็นระบบหมู่โลหิตที่มีความสำคัญมากเป็นอันดับ 2 ในการถ่ายเลือดมนุษย์ โดยปัจจุบันมี 50 แอนติเจน แอนติเจนอาร์เอชที่สำคัญที่สุด คือ แอนติเจน D เพราะมีแนวโน้มกระตุ้นการตอบสนองของระบบภูมิคุ้มกันมากที่สุดในบรรดา 5 แอนติเจนหลักของระบบอาร์เอช โดยทั่วไปผู้ที่ไม่มีแอนติเจน D (D เนกาทีฟ หรืออาร์เอชลบ) จะไม่ผลิตแอนตี-D แอนติบอดีชนิด IgG หรือ IgM เพราะแอนตี-D แอนติบอดีปกติไม่ผลิตโดยการสัมผัสกับสารในสิ่งแวดล้อม ทว่า ผู้ที่มีหมู่โลหิต D เนกาทีฟสามารถผลิตแอนตี-D แอนติบอดีชนิด IgG ได้หลังการสัมผัส ซึ่งอาจเป็นการถ่ายเลือดระหว่างทารกในครรภ์กับมารดา หรืออาจเป็นการถ่ายเลือดกับเม็ดเลือดแดง D โพสิทีฟ [1] สามารถเกิดโรคอาร์เอชได้ในผู้ป่วยเหล่านี้[2] หมู่โลหิตอาร์เอชลบพบเป็นสัดส่วนน้อยกว่าในชาวเอเชีย (0.3%) เมื่อเทียบกับคนขาว (15%)[3] การมีหรือไม่มีแอนติเจนอาร์เอชแสดงด้วยเครื่องหมาย + หรือ − ตัวอย่างเช่น หมู่ A− คือ ไม่มีแอนติเจนอาร์เอชทุกชนิด

หมู่โลหิตอื่น

[แก้]

นอกจากระบบเอบีโอและอาร์เอช ยังมีการระบุระบบหมู่โลหิตอีก 30 หมู่ [4]

ความสำคัญทางคลินิก

[แก้]

ความเข้ากันได้ของเม็ดเลือดแดง

[แก้]
แผนผังความเข้ากันได้ของเม็ดเลือดแดง
นอกเหนือจากการบริจาคให้หมู่โลหิตเดียวกันแล้ว หมู่โอสามารถบริจาคให้หมู่เอ บีและเอบี และผู้บริจาคเลือดหมู่เอและบีสามารถให้หมู่เอบีได้
ตารางความเข้ากันได้ของเม็ดเลือดแดง[5][6]
ผู้รับ[1] ผู้ให้[1]
O− O+ A− A+ B− B+ AB− AB+
O− Green tick Red X Red X Red X Red X Red X Red X Red X
O+ Green tick Green tick Red X Red X Red X Red X Red X Red X
A− Green tick Red X Green tick Red X Red X Red X Red X Red X
A+ Green tick Green tick Green tick Green tick Red X Red X Red X Red X
B− Green tick Red X Red X Red X Green tick Red X Red X Red X
B+ Green tick Green tick Red X Red X Green tick Green tick Red X Red X
AB− Green tick Red X Green tick Red X Green tick Red X Green tick Red X
AB+ Green tick Green tick Green tick Green tick Green tick Green tick Green tick Green tick

หมายเหตุตาราง: 1. โดยสมมติให้ไม่มีแอนติบอดีนอกแบบซึ่งจะทำให้เลือดผู้ให้และผู้รับเข้ากันไม่ได้ ซึ่งเป็นปกติของเลือดที่ถูกเลือกโดยการทดสอบความเข้ากันได้ของเลือดผู้ให้และผู้รับ (cross matching)

ความเข้ากันได้ของพลาสมา

[แก้]
แผนผังความเข้ากันได้ของพลาสมา
นอกเหนือจากการบริจาคให้หมู่โลหิตเดียวกันแล้ว พลาสมาจากหมู่เอบีสามารถให้หมู่เอและบี และพลาสมาจากหมู่เอ บีและเอบีสามารถให้หมู่โอ
ตารางความเข้ากันได้ของพลาสมา[6]
ผู้รับเลือด ผู้ให้เลือด
O A B AB
O Green tick Red X Red X Red X
A Green tick Green tick Red X Red X
B Green tick Red X Green tick Red X
AB Green tick Green tick Green tick Green tick

"Donor and recipient are switched? หมายเหตุตาราง: 1. โดยสมมติว่าไม่มีแอนติบอดีนอกแบบที่แรงในพลาสมาผู้ให้

ดูเพิ่ม

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
  1. ↑ Talaro, Kathleen P. (2005). Foundations in microbiology (5th ed.). New York: McGraw-Hill. pp. 510–1. ISBN 0-07-111203-0.
  2. ↑ Moise KJ (July 2008). "Management of rhesus alloimmunization in pregnancy". Obstetrics and Gynecology. 112 (1): 164–76. doi:10.1097/AOG.0b013e31817d453c. PMID 18591322.
  3. ↑ "Rh血型的由來". Hospital.kingnet.com.tw. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2009-12-11. สืบค้นเมื่อ 2010-08-01.
  4. ↑ Joshua E. Brown (22 February 2012). "Blood Mystery Solved". University Of Vermont. สืบค้นเมื่อ 11 June 2012.
  5. ↑ "RBC compatibility table". American National Red Cross. December 2006. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2007-08-04. สืบค้นเมื่อ 2008-07-15.
  6. 1 2 Blood types and compatibility bloodbook.com

แหล่งข้อมูลอื่น

[แก้]
  • BGMUT Blood Group Antigen Gene Mutation Database at NCBI, NIH has details of genes and proteins, and variations thereof, that are responsible for blood types
เข้าถึงจาก "https://th.wikipedia.org/w/index.php?title=หมู่โลหิต&oldid=12675643"