ทะไลลามะ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก ดาไล ลามะ)
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา
ทะไลลามะ
Dalailama1 20121014 4639.jpg
ผู้ดำรงตำแหน่งคนปัจจุบัน
ทะไลลามะที่ 14

ตั้งแต่ 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2483
การเรียกขานฝ่าพระบาท
วาระตลอดพระชนม์ชีพ
ผู้ประเดิมตำแหน่งทะไลลามะ องค์ที่หนึ่ง
สถาปนาพ.ศ. 1934

ทะไลลามะ[1] หรือ ดาไลลามะ[2] (อักษรโรมัน: Dalai Lama) เป็นตำแหน่งประมุขหัวหน้าคณะสงฆ์ในพุทธศาสนานิกายมหายานแบบทิเบตเกลุก (นิกายหมวกเหลือง) เป็นผู้นำทางด้านจิตวิญญาณสูงสุดของชาวทิเบต ทะไลลามะ มาจากภาษามองโกเลีย далай (dalai) แปลว่า มหาสมุทร และภาษาทิเบต བླ་མ ་bla-ma แปลว่า พระชั้นสูง

ตามประวัติศาสตร์ของทิเบต เชื่อว่าองค์ทะไลลามะเป็นอวตารในร่างมนุษย์ของพระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์ และเมื่อองค์ทะไลลามะองค์หนึ่งสิ้นพระชนม์ไป จะกลับชาติมาประสูติใหม่เป็นองค์ทะไลลามะองค์ต่อไป โดยเรทิงรินโปเช ซึ่งเป็นพระสงฆ์ระดับรองลงมาจะเป็นผู้ใช้นิมิตสรรหาเด็กคนที่เชื่อว่าเป็นทะไลลามะกลับชาติมาเกิด

ปัจจุบัน ทะไลลามะ เป็นองค์ที่ 14 ชื่อ แตนจิน กยาโช (Tenzin Gyatso) พ.ศ. 2478 – ปัจจุบัน

องค์ทะไลลามะ[แก้]

ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน มีองค์ทะไลลามะทั้งหมด 14 องค์แล้วดังนี้

ภาพ พระนาม ช่วงอายุ ช่วงดำรงฐานะ ทิเบต/ไวลี พินอินทิเบต สะกดแบบอื่น
1. 1st Dalai Lama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่หนึ่ง
เกนตวิน ชรุบ
(Gendun Drup)
พ.ศ. 19342017 ? [3] དྒེ་འདུན་འགྲུབ་
dge ‘dun ‘grub
Gêdün Chub Gedun Drub Gedün Drup Gendun Drup
2. Second Dalai Lama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่สอง
เกนตวิน กยาโช
(Gendun Gyatso)
พ.ศ. 20182084 ? [3] དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་
dge ‘dun rgya mtsho
Gêdün Gyaco Gedün Gyatso Gendün Gyatso
3. Цыбиков Далай-лама III.png ทะไลลามะ องค์ที่สาม
เซอนัม กยาโช
(Sonam Gyatso)
พ.ศ. 20862131 พ.ศ. 21212131 བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་
bsod nams rgya mtsho
Soinam Gyaco Sönam Gyatso
4. 4DalaiLama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่สี่
เยินแตน กยาโช
(Yonten Gyatso)
พ.ศ. 21322159 ? ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་
yon tan rgya mtsho
Yoindain Gyaco Yontan Gyatso
5. 5th Dalai Lama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่ห้า
โลซัง กยาโช
(Lobsang Gyatso)
พ.ศ. 21602225 พ.ศ. 21852225 བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་
blo bzang rgya mtsho
Lobsang Gyaco Lobzang Gyatso Lopsang Gyatso
6. 6DalaiLama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่หก
จังยัง กยาโช
(Tsangyang Gyatso)
พ.ศ. 22262249 ? – พ.ศ. 2249 ཚང་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་
tshang dbyangs rgya mtsho
Cangyang Gyaco
7. 7DalaiLama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่เจ็ด
แกซัง กยาโช
(Kelzang Gyatso)
พ.ศ. 22512300 22942300 བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་
bskal bzang rgya mtsho
Gaisang Gyaco Kelsang Gyatso Kalsang Gyatso
8. Jamphel Gyatso, 8th Dalai Lama - AMNH - DSC06244.JPG ทะไลลามะ องค์ที่แปด
จยัมแป กยาโช
(Jamphel Gyatso)
พ.ศ. 23012347 พ.ศ. 23292347 བྱམས་སྤེལ་རྒྱ་མཚོ་
byams spel rgya mtsho
Qambê Gyaco Jampel Gyatso Jampal Gyatso
9. Lungtok Gyatso.jpg ทะไลลามะ องค์ที่เก้า
ลุงตก กยาโช
(Lungtok Gyatso)
พ.ศ. 23492358 พ.ศ. 23512358 [3] ལུང་རྟོགས་རྒྱ་མཚོ་
lung rtogs rgya mtsho
Lungdog Gyaco Lungtog Gyatso
10. 111px ทะไลลามะ องค์ที่สิบ
ชวีชริม กยาโช
(Tsultrim Gyatso)
พ.ศ. 23592380 ? ཚུལ་ཁྲིམ་རྒྱ་མཚོ་
tshul khrim rgya mtsho
Cüchim Gyaco Tshültrim Gyatso
11. 111px ทะไลลามะ องค์ที่สิบเอ็ด
แคชรุบ กยาโช
(Khedrup Gyatso)
พ.ศ. 23812399 พ.ศ. 23872399 མཁས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་
mkhas grub rgya mtsho
Kaichub Gyaco Kedrub Gyatso
12. 111px ทะไลลามะ องค์ที่สิบสอง
ชรินแล กยาโช
(Trinley Gyatso)
24002418 ? འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་
‘phrin las rgya mtsho
Chinlai Gyaco Trinle Gyatso
13. Thubten Gyatso, the 13th Dalai Lama.jpg ทะไลลามะ องค์ที่สิบสาม
ทุบแตน กยาโช
(Thubten Gyatso)
พ.ศ. 24192476 พ.ศ. 24222476 ཐུབ་བསྟན་རྒྱ་མཚོ་
thub bstan rgya mtsho
Tubdain Gyaco Thubtan Gyatso Thupten Gyatso
14. Dalai Lama at Syracuse University 01.jpg ทะไลลามะ องค์ที่สิบสี่
แตนจิน กยาโช
(Tenzin Gyatso)
พ.ศ. 2478 – ปัจจุบัน พ.ศ. 2493 – ปัจจุบัน
(อยู่นอกทิเบต)
བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་
bstan ‘dzin rgya mtsho
Dainzin Gyaco

อ้างอิง[แก้]

  1. ฉัตรสุมาลย์ กบิลสิงห์ (2016-09-06). "ไม่มีองค์ทะไลลามะองค์ที่ 15". มติชนสุดสัปดาห์. กรุงเทพฯ: มติชน. สืบค้นเมื่อ 2020-03-24.
  2. "ภาพดาไลลามะในอิริยาบถส่วนพระองค์ที่หาชมได้ยาก". BBC. BBC. 2018-10-11. สืบค้นเมื่อ 2020-03-24.
  3. 3.0 3.1 3.2 The title "Dalai Lama" was conferred posthumously to the first and second Dalai Lamas. The 9th Dalai Lama was officially enthroned but never reigned.

แหล่งข้อมูลอื่น[1][แก้]

  1. https://sites.google.com/site/thaireincarnation/foreign-cases/sri-langka/xngkh-da-lila-ma