แขวงคำม่วน

คำม่วน ຄໍາມ່ວນ แขวง แผนที่แขวงคำม่วน ' ข้อมูลทั่วไป ชื่อภาษาไทย คำม่วน ชื่อภาษาอังกฤษ Khammouane/Khammouan ชื่อภาษาลาว ຄໍາມ່ວນ (คำม่วน) ข้อมูลการปกครอง ประเทศ ลาว เมืองเอก ท่าแขก ข้อมูลสถิติ ประชากร 372,102 คน (พ.ศ. 2554) พื้นที่ 16,315 กม.2 (6,299 ไมล์2) ความหนาแน่น 23 คน/กม.2 (59 คน/ไมล์2) ข้อมูลอื่น เขตเวลา UTC+7 บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของประเทศลาว

แขวงคำม่วน (ลาว: ຄໍາມ່ວນ, ไทย: คำม่วน, อังกฤษ: Khammouan) เป็นแขวงหนึ่งของประเทศลาว ตั้งอยู่ทางตอนกลางของประเทศ ติดชายแดนประเทศไทยและเวียดนาม มีเมืองท่าแขกเป็นเมืองเอกของแขวง ถือเป็นศูนย์กลางการเมืองการปกครองและเศรษฐกิจของแขวง รวมไปถึงการท่องเที่ยวของลาวตอนกลาง เป็นแขวงที่อุดมสมบูรณ์ด้วยทรัพยากรธรรมชาติมาก ชื่งเป็นที่ตั้งของเขื่อนน้ำเทินสอง และเป็นแขวงท่าสำคัญของการเดินทางของประเทศลาว เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 2554 (11/11/2011) ได้มีพิธีเปิดสะพานมิตรภาพ 3 (นครพนม-คำม่วน) อย่างเป็นทางการ ซึ่งสะพานนี้เป็นเส้นทางเชื่อมตะวันออก-ตะวันตก จากไทยสู่เวียดนาม และไปยังนครหนานหนิงของจีนที่มีระยะทางใกล้ที่สุด ตามเส้นทางหมายเลข 8 และหมายเลข 12 นอกจากนั้นโครงการรถไฟความเร็วสูงลาว-จีน อีกเฟสหนื่งจากนครหลวงเวียงจันทน์ ลงมาเมืองท่าแขก แขวงคำม่วน ไปยังเวียดนามในอนาคต ปลายทางอีกด้านหนึ่งคือ ท่าเรือน้ำลึกหวุงอ๋าง (Vũng Áng) จึงทำให้แขวงคำม่วนกลายเป็นเส้นทางการค้าที่สำคัญอีกแห่งของลาว และเป็นที่น่าจับตามองของนักธุรกิจต่างชาติ ซึ่งรัฐบาลลาวได้ประกาศจัดตั้ง เขตเศรษฐจำเพาะท่าแขก และเขตเขตเศรษฐกิจจำเพาะภูเขียว ขึ้นเพื่อเป็นการส่งเสริมการลงทุน และเป็นจังหวัดจากไทยไปใกล้ที่สุด คือระยะทาง 19 กิโลเมตรจากจังหวัดนครพนม

การแบ่งเขตการปกครอง

แผนที่	รหัสเมือง	เมือง (ไทย)	เมือง (ลาว)	เมือง (อังกฤษ)
	12-01	ท่าแขก	ທ່າແຂກ	Thakhek
	12-02	มหาไชย	ມະຫາໄຊ	Mahaxay
	12-03	หนองบก	ໜອງບົກ	Nongbok
	12-04	หินบูรณ์	ຫີນບູນ	Hinboon
	12-05	ยมราช	ຍົມມະລາດ	Nhommalath
	12-06	บัวละพา	ບົວລະພາ	Bualapha
	12-07	นากาย	ນາກາຍ	Nakai
	12-08	เซบั้งไฟ	ເຊບັ້ງໄຟ	Xebangfai
	12-09	ไชยบัวทอง	ໄຊບົວທອງ	Xaybuathong
	12-10	คูนคำ	ຄູນຄຳ	Khounkham

ประวัติแขวงคำม่วน

เป็นแขวงที่มีความสำคัญทางประวัติลาว ในอดีตราวคริสต์ศตวรรษที่ 5 แขวงนี้เคยเป็นที่ตั้งของอาณาจักรฟูนันและเจนฬาโดยได้เรียกขานเมืองนี้ว่า “ศรีโคตรบูร” ต่อมาเมื่อประเทศฝรั่งเศสยกทัพมายังเมืองศรีโคตรบูรในปี พ.ศ. 1910 เมืองศรีโคตรบูรจึงได้เปลี่ยนชื่อเป็นเมือง “ท่าแขก” ด้วยเหตุนี้ภายในเมืองท่าแขกจะพบตึกอาคารสถาปัตยกรรมแบบฝรั่งเศสหลายแห่งปัจจุบันชื่อของท่าแขกได้เป็นเพียงชื่อของเมืองหลวงเท่านั้น โดยทางรัฐบาลประเทศลาวได้เปลี่ยนชื่อแขวงใหม่ให้เป็นคำม่วน เนื่องจากชื่อท่าแขกไม่สะท้อนถึงความเป็นชนชาติลาวได้ดีเพียงพอ แขวงคำม่วนตั้งอยู่ห่างจากนครหลวงเวียงจันทน์ลงมาทางทิศใต้ถึง 350 กิโลเมตร นับเป็นเมืองศูนย์กลางของการเดินทางและเป็นท่าด่านที่สำคัญอีกแห่งหนึ่ง

ภูมิศาสตร์

ที่ตั้ง

ตั้งอยู่ทางตอนกลางของประเทศ

อาณาเขตติดต่อ

• ทิศเหนือ ติดต่อกับแขวงบอลิคำไซ
• ทิศตะวันออก ติดต่อกับจังหวัดฮาตินห์และจังหวัดกวางบินห์ ประเทศเวียดนาม
• ทิศใต้ ติดต่อกับแขวงสะหวันนะเขด
• ทิศตะวันตก ติดต่อกับจังหวัดนครพนม ประเทศไทย (แม่น้ำโขงกั้น 132.8 กม.)

ภูมิประเทศ

พื้นที่ 16,315 ตร.กม. (ประมาณ 10.2 ล้านไร่) แบ่งเป็นที่ราบสูง ร้อยละ 53.7 และที่ราบลุ่ม ร้อยละ 46.3 ส่วนใหญ่เป็นที่ราบริมโขง ซึ่งเป็นที่ตั้งของหมู่บ้านต่างๆ มากมาย ตอนกลางของแขวงเป็นเทือกเขามีภูเขาสูงสุดชื่อ ภูผาเป็ดสูงราว 1,558 ฟุต

ภูมิอากาศ

อุณหภูมิเฉลี่ย 26.8 องศาเซลเซียส ต่ำสุด 3.4 องศา สูงสุด 42.2 องศา

ทรัพยากร

ทรัพยากรป่าไม้

แขวงคำม่วนมีเนื้อที่ป่าไม้ร้อยละ 47 แบ่งเป็น มีป่าสงวนแห่งชาติ 3 แห่ง มีเนื้อที่ 577,000 เฮกตาร์และป่าผลิต มีเนื้อที่ 282,000 เฮกตาร์ โดยรัฐบาลมีแผนที่จะเสนอให้ป่าสงวนพูหินหนามหน่อเป็นมรดกโลกทางธรรมชาติ

• เขตป่าสงวนแห่งชาติพูหินหนามหน่อ
• เขตป่าสงวนแห่งชาตินากาย-น้ำเทิน
• เขตป่าสงวนแห่งชาติพูหินปั้นหรือพูหินปูน

ทรัพยากรสัตว์ป่า

• หนูหินLaonastes aenigmamus
• นก Bar-faced Bulbul (นกที่ค้นพบใหม่ของโลก)
• ช้าง
• กวางสาวหล่า (Saola)
• และสัตว์ป่าอื่นๆ

ทรัพยากรน้ำ

• แม่น้ำเทินหรือกระดิ่ง
• แม่น้ำหินบูน
• แม่น้ำมูน
• แม่น้ำเซบั้งไฟ
• แม่น้ำเซบั้งน้อย
• แม่น้ำโดน

ทรัพยากรธรณี

• แร่ที่ขุดพบในเมืองต่างๆ อาทิ ตะกั่ว ยิปซัม หินปูน หินทราย โปแทสเซียม (เมืองหนองบก) เหล็ก (เมืองบัวละพา เมืองหินบูน และเมืองมะหาไซ) หินแกรนิต และถ่านหิน (เมืองบัวละพา)

ประชากร

• ประชากรทั้งหมดจำนวน 372,102 คน ส่วนใหญ่เป็นลาว พวน ผู้ไท กะโซ้ แสก ย้อ และญวน
• ความหนาแน่นของประชากร 23 ต่อตร.กม.อัตราการขยายตัวของพลเมือง 2.5 %
• ประชากรร้อยละ 80 ประกอบอาชีพเกษตรกรรมเพื่อบริโภคในครัวเรือนและ ส่วนหนึ่งส่งออกต่างประเทศโดยเฉพาะเวียดนามและไทย

การค้ากับต่างประเทศ

• ไทย เวียดนาม จีน สหรัฐฯ ยุโรป ญี่ปุ่น

รายได้ต่อหัวต่อปี

• เศรษฐกิจแขวงคำม่วนขยายตัวร้อยละ 12.50-12.70 (2554-2555)
• รายได้ประมาณ1300 ดอลลาร์สหรัฐ (2554-2555)

การคมนาคม

ทางหลวง

• เส้นทางหมายเลข 13 เชื่อมต่อกับแขวงบอลิคำไซ นครหลวงเวียงจันทน์ แขวงสะหวันนะเขต แขวงสาละวัน และแขวงจำปาสัก
• เส้นทางหมายเลข 8 จากตะวันตกสู่ตะวันออก ระหว่างแขวงคำม่วน ไปยังจังหวัดเหงะอาน เวียดนาม (เมืองเอก คือ เมือง Vinh มีท่าเรือเก๋อหลอ Cau Lo)
• เส้นทางหมายเลข 12 จากตะวันตกสู่ตะวันออก ระหว่างแขวงคำม่วน ไปยังท่าเรือหวุ้งอ๋าง เมืองฮาตินห์ ไปยังโดยเส้นทางหมายเลข 12 เป็นเส้นทางที่สั้นที่สุดในการเดินทางจากไทย (นครพนม) ไปยังท่าเรือหวุงอ๋าง (Vũng Áng) ในเวียดนาม

ด่านพรมแดนที่สำคัญ

ด่านพรมแดนที่สำคัญ

• ด่านพรมแดนท่าแขก-นครพนม ทุกวัน 08.00 - 16.00 น.
• ด่านพรมแดนสะพานมิตรภาพ 3 คำม่วน-นครพนม ทุกวัน 06.00 - 22.00 น.
• ด่านพรมแดนนาเพ้า-จาลอ เวียดนาม ทุกวัน 08.00 - 17.00 น.

จุดผ่อนปรน 3 จุด

• บ้านปากน้ำหินบูน-ท่าอุเทน จันทร์-พฤหัสบดี 08.00 - 18.00 น.
• บ้านเซบั้งไฟ-ธาตุพนม จันทร์-พฤหัสบดี 08.00 - 18.00 น.
• บ้านปากเป่ง-เมืองนครพนม อังคาร-พุธ 08.00 - 14.00 น.

สถานที่ท่องเที่ยว

• ตลาดหลักสอง
• ตลาดสุขสมบูรณ์
• ตึกอาคารสถาปัตยกรรมแบบฝรั่งเศส
• ลานน้ำพุจัตุรัส
• ถนนสิงคโปร์จุลมณี
• วัดศรีโคตรบูร
• วัตถุโบราณบ้านท่าหมี
• พระธาตุเมืองพอน
• พระธาตุตุ้มพะวัง
• บืงน้ำฟ้า
• ท่าฝรั่ง
• กำแพงหินยักษ์
• ถ้ำพระหนองป่าผา
• ถ้ำผาช้าง
• ถ้ำนางแอ่น
• ถ้ำน้ำจัน
• บ้านนาหิน
• ถ้ำใหญ่กองลอ
• ถ้ำเจีย
• ถ้ำพระอินทร์
• ถ้ำพระจันทร์
• ถ้ำน้ำลอดเชบั้งไฟ
• ถ้ำผาแข้
• ถ้ำเหีบ
• ถ้ำเชียงเลียบ
• ป่าสหงวนแห่งชาติพูหินปูน
• ป่าสหงวนแห่งชาติหินหนามหน่อ
• เขื่อนไฟฟ้าน้ำเทินสอง
• เขื่อนไฟฟ้าเทินหินบูรณ์
• น้ำตกตาดสนาน
• น้ำตกคอนแก้ว
• ต้นไม้พันปี
• น้ำตกตาดม่วง
• ขุนน้ำประกัน
• อนุสรณ์สถานประธานโฮจิมินห์
• วัดคาทอลิก

เทศกาลและงานประเพณี

• งานประเพณีสงกรานต์ "ปีใหม่ลาว"
• งานนมัสการพระธาตุศรีโคตรบอง
• ประเพณีแข่งเรือยาว และ ไหลเรือไฟ
• ประเพณีบุญบั้งไฟ
• ตรุษญวน

การค้นพบ

เมื่อปี พ.ศ. 2539 มีผู้คนพบสัตว์ฟันแทะประหลาดชนิดหนึ่ง ต่อมาในปี พ.ศ. 2548 ได้กำหนดสัตว์ที่ค้นพบใหม่นั้นเป็นชนิดใหม่ ใช้ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Laonastes aenigmamus

การเดินทาง

จากสถานีขนส่งหมอชิต 2 มาลงที่จังหวัดนครพนม ผ่านสะพานมิตรภาพ ไทย-ลาว แห่งที่ 3 แล้วให้นั่งรถสองแถวหรือรถสามล้อมาด่านตรวจคนเข้าเมืองนครพนม จากนั้นทำหนังสือเดินทางและซื้อตั๋วข้ามฟากไปยังเมืองท่าแขกหรือถ้าขับรถไป จากกรุงเทพมหานคร ให้ใช้ทางหลวงหมายเลข 1 (ถนนพหลโยธิน) ถึงจังหวัดสระบุรีบริเวณหลักกิโลเมตรที่ 107 แยกขวาเข้าทางหลวงหมายเลข 2 (ถนนมิตรภาพ) ผ่านจังหวัดนครราชสีมา ถึงอำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น แล้วแยกขวาเข้าทางหลวงหมายเลข 23 ผ่านเข้าสู่จังหวัดมหาสารคาม จากนั้นใช้ทางหลวงหมายเลข 213 ไปจังหวัดกาฬสินธุ์ จนถึงจังหวัดสกลนคร จากนั้นใช้ทางหลวงหมายเลข 22 ตรงเข้าสู่จังหวัดนครพนม รวมระยะทางทั้งสิ้นประมาณ 740 กิโลเมตร

ดูเพิ่ม

• สะพานมิตรภาพ 3 (นครพนม-คำม่วน)