หน้าบัน
หน้าบัน (อังกฤษ: Tympanum) คือบริเวณครึ่งวงกลมหรือเกือบสามเหลี่ยมเหนือประตูทางเข้าที่อยู่ระหว่างทับหลังและโค้ง (arch) [1] ซึ่งจะมีรูปสลักตกแต่งหรือเครื่องตกแต่งอื่นๆ [2]
สถาปัตยกรรมเกือบทุกแบบจะมีองค์ประกอบนี้ [3] ผู้คิดค้นการสร้างหน้าบันเป็นคือชาวอียิปต์โบราณประมาณ 300 ปีก่อนคริสต์ศักราช ต่อมาก็ปรากฏในสถาปัตยกรรมกรีก สถาปัตยกรรมของคริสต์ศาสนา และ สถาปัตยกรรมของศาสนาอิสลาม[4]
เนื้อหา |
[แก้] หน้าบันในพุทธศาสนสถาน
หน้าบัน คือ “องค์ประกอบอาคารที่ใช้อิฐหรือไม้ ก่อหรือปิดทับบริเวณส่วนที่เป็นโพรงของโครงจั่วหลังคา เพื่อป้องกันไม่ให้แดดหรือฝนสาดเข้าไปภายในอาคาร นิยมแกะสลักหรือปั้นปูนประดับตกแต่ง” [5]
[แก้] หน้าบันในคริสต์ศาสนสถาน
หน้าบันของกรีกหรือคริสต์ศาสนสถานจะเป็นเรื่องเกี่ยวกับศาสนา [6] ล้อมรอบด้วยแถบรูปแกะสลักที่เรียกว่าอาร์ชิโวลท์ (archivolt) [7]
หัวเรื่องบางหัวเรื่องที่นิยมตกแต่งด้านหน้าวัดคริสต์ศาสนาก็มี
-
-
- การตัดสินครั้งสุดท้าย เช่นที่ มหาวิหารอาเมียง ประเทศฝรั่งเศส
- พระเยซูผู้ทรงเดชานุภาพ (Christ in Glory) เช่นที่ มหาวิหารโรเชสเตอร์ (Rochester Cathedral) อังกฤษ
- ชะลอร่างจากกางเขน เช่นงานของนิโคลา ปิซาโน (Nicola Pisano) หน้ามหาวิหารเซียนนา (Sienna Duomo) ประเทศอิตาลี
- ประวัติพระแม่มารี หรือ นักบุญ เช่นที่มหาวิหารโทลีโด (Cathedral of Toledo) ประเทศสเปน
-
[แก้] ดูเพิ่ม
[แก้] สมุดภาพ
-
การตกแต่งหน้าบัน
วัดราชโอรสารามราชวรวิหาร กรุงเทพมหานคร -
หน้าบันอายุ 2000 ปีที่ตึกแพนเธียน ที่โรม ประเทศอิตาลี
-
หน้าบันและแถบแกะสลักรอบ ที่มหาวิหารสราสเบิร์ก (Strasbourg Cathedral) ประเทศฝรั่งเศส
-
วัดเซ็นต์โจเซฟ ที่แคลมองต์เฟอร์รอนด์ (Saint Joseph church, Clermont-Ferrand) ประเทศฝรั่งเศส
-
ฉากจากประวัติของ นักบุญปีเตอร์ และ พระแม่มารี ที่วัดเซ็นต์ปีเตอร์ เมืองวิโตเรีย-กาสเตส์ (Vitoria-Gasteiz) ประเทศสเปน
-
เถาเจสสี (Tree of Jesse) ที่มหาวิหารโบเวส์ (Beauvais Cathedral) ประเทศฝรั่งเศส
-
พระเยซูและพระแม่มารีที่มหาวิหารลาออง (Cathédrale Notre-Dame de Laon) ประเทศฝรั่งเศส
-
การตัดสินครั้งสุดท้าย มหาวิหารอาเมียง ประเทศฝรั่งเศส
-
การตัดสินครั้งสุดท้าย มหาวิหารคองค์ (Abbatiale Sainte-Foy de Conques) ประเทศฝรั่งเศส
-
มหาวิหารเวิมส์ ประเทศเยอรมนี
-
พระธรรมปฐมกาลหน้ามหาวิหารอุลม (Ulm Münster) ประเทศเยอรมนี
-
มหาวิหารอาซิซิ (Cathedral of Assisi) อาซิซิ
[แก้] อ้างอิง
- ^ "Glossary - Tympanum". Architecture of the Indian Subcontinent. http://www.indoarch.org/arch_glossary.php. เรียกข้อมูลเมื่อ 2007-06-28.
- ^ "Glossary of Medieval Art and Architecture - tympanum". University of Pittsburgh. http://www.pitt.edu/~medart/menuglossary/tympanum.htm. เรียกข้อมูลเมื่อ 2007-06-23.
- ^ "Illustrated Architecture Dictionary - Tympanum". freenet.buffalo.edu. http://freenet.buffalo.edu/bah/a/DCTNRY/t/tym.html. เรียกข้อมูลเมื่อ 2007-06-25.
- ^ Donald Routledge Hill (1996) , "Engineering", in Roshdi Rashed, Encyclopedia of the History of Arabic Science, Vol. 3, p. 751-795 [769].
- ^ "หน้าบัน". www.elearning.su.ac.th. http://elearning.su.ac.th/elearning-uploads2/libs/html/16231/c3/c3-26/chapter3-262.htm. เรียกข้อมูลเมื่อ 2008-01-16. ความหมายของรองศาสตราจารย์สมคิด จิระทัศนกุล
- ^ "Tympanum". www.OntarioArchitecture.com. http://www.ontarioarchitecture.com/tympanum.htm. เรียกข้อมูลเมื่อ 2007-06-25.
- ^ "Glossary of Medieval Art and Architecture - archivolt". University of Pittsburgh. http://www.pitt.edu/~medart/menuglossary/archivolt.htm. เรียกข้อมูลเมื่อ 2007-06-23.
