ปีนักษัตร
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางมาจาก นักษัตร)
-
บทความนี้เกี่ยวกับปี สำหรับหมู่ดาว ดูที่ ดาวนักษัตร
ปีนักษัตร (ออกเสียง นัก-สัด) เป็นปีตามปฏิทินสุริยคติไทย โดยการนับรอบละ 12 ปี อันเป็นคติการนับปีที่นิยมใช้กันแพร่หลายในภูมิภาคเอเชีย ทั้งชาวไทย จีน และเวียดนาม เป็นต้น ปีนักษัตร 12 ปีนั้น มีดังนี้
- ชวด, ฉลู, ขาล, เถาะ, มะโรง, มะเส็ง, มะเมีย, มะแม, วอก, ระกา, จอ, และ กุน โดยเริ่มต้นนับที่ปีชวด
[แก้] สัตว์ประจำปีนักษัตร
ปีนักษัตรจะมีสัตว์ประจำปี (อันเป็นความหมายของชื่อปีนั้น ๆ นั่นเอง) สัตว์ประจำปีนักษัตรที่นิยมใช้ในหมู่ชาวไทย มีดังนี้
| ปี | ชวด | ฉลู | ขาล | เถาะ | มะโรง | มะเส็ง | มะเมีย | มะแม | วอก | ระกา | จอ | กุน |
| สัตว์ | หนู | วัว | เสือ | กระต่าย | งูใหญ่ | งูเล็ก | ม้า | แพะ | ลิง | ไก่ | สุนัข | สุกร |
หมายเหตุ : สำหรับปีกุนนั้น บางชาติใช้ช้างแทนสุกร ก็มี
[แก้] ปีนักษัตรในภาษาต่างๆ
| ภาษาไทย | ภาษาบาลี | ภาษาไทยยวน | ภาษาไทลื้อ | ภาษาไทใหญ่ | ภาษาจีน | ภาษาเวียดนาม |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ชวด | มุสิก | ใจ้ | ใจ้ | เจ้อ-อี | 鼠 | ตี๊ |
| ฉลู | อุสุภ, อุสภ | เป้า | เป้า | เป้า | 牛 | สือ-ว |
| ขาล | พยาฆร, พยัฆะ, วยาฆร, พยคฆ | ยี | ยี | ยี | 虎 | เหยิ่น |
| เถาะ | สะสะ, สัศ | เม้า | เหม้า | เหม้า | 兔 | หม่าว |
| มะโรง | มังกร, นาค, สงกา | สี | สี | สี | 龍/龙 | ถิ่น |
| มะเส็ง | สัป, สปปก | ใส้ | ใส้ | เส้อ-อื | 蛇 | ติ |
| มะเมีย | ดุรงค, อัสส, อัสดร | สง้า | สะงะ | สีงะ | 馬/马 | หง่อ |
| มะแม | เอฬกะ, อัชฉะ | เม็ด | เม็ด | โมด | 羊 | หมุ่ย |
| วอก | มกฏะ, กปิ | สัน | แสน | สัน | 猴 | เทิน |
| ระกา | กุกกุฎ, กุกกุฏ | เล้า | เล้า | เฮ้า | 雞/鸡 | เหย่า |
| จอ | โสณ, สุนัข | เส็ด | เส็ด | เม็ด | 狗 | ต๊วด |
| กุน | สุกร, วราห, กุญชร | ใก๊ | ใก๊ | เก้อ-อื | 豬/猪 | เห่ย |
ชาวไทยนิยมนับปีด้วยปีนักษัตรมาช้านาน แต่เนื่องจากปีนักษัตรมีรอบเพียง 12 ปี ซึ่งสั้นเกินไป จึงมักจะใช้เลขท้ายปีจุลศักราชมาประกอบด้วย (อ่านเพิ่มเติม ที่ ปฏิทินสุริยคติไทย)
การนับปีนักษัตรแบบจีนมักใช้แผนภูมิสวรรค์ภาคปฐพีกำกับ ได้แก่ 子, 丑, 寅, 卯, 辰, 巳, 午, 未, 申, 酉, 戌, 亥 ซึ่งมีรอบ 12 ปีเท่ากัน เขียนเป็น 子鼠, 丑牛, 寅虎 ฯลฯ เพื่อแยกออกจากความหมายของสัตว์ อาทิ 鼠 หมายถึง หนู เป็นต้น
[แก้] ดูเพิ่ม
| ปีนักษัตร | |||||||||||
| ชวด | ฉลู | ขาล | เถาะ | มะโรง | มะเส็ง | มะเมีย | มะแม | วอก | ระกา | จอ | กุน |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
ปีนักษัตร เป็นบทความเกี่ยวกับ ประวัติศาสตร์ ที่ยังไม่สมบูรณ์ ต้องการตรวจสอบ เพิ่มเนื้อหา หรือเพิ่มแหล่งอ้างอิง คุณสามารถช่วยเพิ่มเติมหรือแก้ไข เพื่อให้สมบูรณ์มากขึ้น ข้อมูลเกี่ยวกับ ปีนักษัตร ในภาษาอื่น อาจสามารถหาอ่านได้จากเมนู ภาษาอื่น ด้านซ้ายมือ หรือ ดูเพิ่มที่ สถานีย่อย:ประวัติศาสตร์ |
