ไดซากุ อิเกดะ

ไดซากุ อิเกดะ ป.ม.
นายกสมาคมสร้างคุณค่า
ดำรงตำแหน่ง 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2503 – 24 เมษายน พ.ศ. 2522
ก่อนหน้า	โจเซ โทดะ
ถัดไป	ฮิโรชิ โฮโจ
ประธานสมาคมสร้างคุณค่าสากล
ดำรงตำแหน่ง 26 มกราคม พ.ศ. 2518 – 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด	2 มกราคม พ.ศ. 2471 ญี่ปุ่น
เสียชีวิต	15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 (95 ปี)
ศาสนา	พุทธศาสนานิชิเร็น-เอสจีไอ (โซคา งัคไก)

ไดซากุ อิเกดะ (; 2 มกราคม พ.ศ. 2471 - 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566) เป็นประธานของสมาคมสร้างคุณค่าสากล (Soka Gakkai International: SGI) องค์กรพุทธศาสนาที่มีสมาชิกมากกว่า 12 ล้านครอบครัวในกว่า 192 ประเทศและเขตแคว้นทั่วโลก ซึ่งมีเป้าหมายในการส่งเสริมการศึกษา, วัฒนธรรม และสันติภาพ

ประวัติ

ไดซากุ อิเกดะ เกิดเมื่อวันที่ 2 มกราคม พ.ศ. 2471 (ค.ศ. 1928) ที่เขตโอตะ เมืองโตเกียวในปัจจุบัน เป็นบุตรชายคนที่ 5 ของครอบครัวที่ทำธุรกิจผลิตสาหร่ายทะเล สมัยที่เรียนอยู่ชั้นประถมคุณพ่อได้ล้มป่วยเป็นรูมาตอยด์ พี่ชายถูกเกณฑ์ไปเป็นทหาร ในวัยเด็กต้องช่วยทำงานบ้าน จากนั้นก็ได้เข้าทำงานในโรงงานทำเหล็กรายใหญ่ ในเดือนกันยายน พ.ศ. 2488 ได้เข้าเรียนภาคค่ำที่โรงเรียนเตรียมอุดมพาณิชยการคันดะ สมรสกับคะเนะโกะ อิเกะดะ

ในปี พ.ศ. 2490 ได้ชวนเพื่อน ๆ ที่สนิทสนมมาตั้งกลุ่มอ่านหนังสือ พยายามค้นหาความรู้ เนื่องจากประเทศญี่ปุ่นพ่ายแพ้สงคราม ความมั่นคงในชีวิตจึงหายไป ในช่วงนั้นจึงได้มีการค้นหาความมั่นคงและคุณค่าแห่งชีวิตอย่างจริงจัง

วันที่ 14 สิงหาคม พ.ศ. 2490 เพื่อนสมัยเรียนชั้นประถมด้วยกันได้ชักชวนอิเกดะ ไปร่วมสนทนาธรรมของสมาคมสร้างคุณค่าเป็นครั้งแรก ณ ที่นั้นอิเกดะ ได้พบอาจารย์โจเซ โทดะ ซึ่งในขณะนั้นอาจารย์มีอายุ 47 ปี ส่วนอิเกดะมีอายุเพียง 19 ปี ในวันนั้นอิเกดะได้ถามอาจารย์โทดะว่า หนทางที่ถูกต้องในการดำเนินชีวิตคืออะไร อาจารย์โทดะตอบว่า หนทางที่สูงส่งที่สุดคือการอุทิศตนเพื่อมนุษยชาติ และด้วยความประทับใจในบุคลิกของอาจารย์โทดะ ได้เข้าตัดสินใจเข้าร่วมเป็นสมาชิกของสมาคมโซคา ในวันที่ 24 สิงหาคมปีเดียวกันนั้นเอง

ต่อมาเดือนเมษายน พ.ศ. 2491 ได้เข้าเรียนภาคค่ำในวิทยาลัยไทเซ (มหาวิทยาลัยโตเกียว ฟุจิ ในปัจจุบัน) และในเดือนกันยายนปีเดียวกันนั้น อิเกดะได้เข้าร่วมศึกษาสัทธรรมปุณฑรีกสูตรรุ่นที่ 7 ที่อาจารย์โทะดะบรรยาย และพยายามศึกษาพุทธธรรมอย่างลึกซึ้ง

ตั้งแต่เดือนมกราคม พ.ศ. 2492 อิเกดะก็ได้เข้าทำงานในบริษัทสำนักการพิมพ์นิปปอนโชงักคังของอาจารย์โทะดะ และเริ่มทำการต่อสู้ร่วมกันกับอาจารย์ ระหว่างนั้น อิเกดะได้รับผิดชอบเกี่ยวกับการเรียบเรียงนิตยสารเด็กเล็ก แล้วในเดือนพฤษภาคมก็ได้เป็นบรรณาธิการ ภายหลังในปีเดียวกันนั้น การดำเนินการของบริษัทค่อย ๆ เลวร้ายลง ได้เปลี่ยนชื่อนิตยสารเป็น โชเน็นนิปปอน พร้อมกบพยายามปรับปรุงเนื้อหานิตยสารให้สมบูรณ์ที่สุด แต่ก็จำเป็นต้องหยุดตีพิมพ์ลงชั่วคราว จนถึงเดือนตุลาคมสำนักธุรกิจการพิมพ์ก็ได้ปิดตัวลง จึงไปทำงานในฝ่ายงานสหกรณ์สินเชื่อเป็นหลักแทน

แต่แล้วในปี พ.ศ. 2493 งานสหกรณ์สินเชื่อตกต่ำลงอีก จึงตัดสินใจหยุดกิจการลงในเดือนสิงหาคม ในช่วงเวลานั้น อิเกดะได้พยายามทุ่มเทตัวเองในการจัดงานต่าง ๆ ที่เหลืออยู่ และพยายามค้ำจุนอาจารย์โทดะที่ตกอยู่ในสภาพที่ลำบากทางด้านธุรกิจ ไม่ว่าจะส่วนตัวหรือส่วนรวม ด้วยเหตุนี้อิเกดะจึงต้องลาออกจากวิทยาลัยไทเซที่เรียนอยู่ แต่อาจารย์โทดะก็ได้ทำหน้าที่เป็นครูสอนพิเศษให้กับอิเกดะ เช่น วิชาเกี่ยวกับอักษรจีน วิชากฎหมาย และวิชาดาราศาสตร์ อย่างกว้างขวาง

แม้ว่าจะตกในสภาพที่ลำบาก อาจารย์โทดะก็ได้บอกถึงโครงการในอนาคตให้แก่อิเกดะ ซึ่งอยู่ใกล้ชิดกับท่านตลอดเวลา เช่น เรื่องการจัดพิมพ์หนังสือพิมพ์เพื่อการรณรงค์ในด้านการพูดและการเขียนของกายเผยแผ่ธรรม การก่อตั้งมหาวิทยาลัยโซคา เป็นต้น และในวันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2494 ก็ได้จัดพิมพ์ หนังสือพิมพ์เซเคียว ออกมาเป็นฉบับปฐมฤกษ์ หลังจากนั้นอีก 20 ปี มหาวิทยาลัยโซคา ก็ได้ก่อตั้งขึ้นด้วยมือของอิเกดะ

นับตั้งแต่วันที่ 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2494 อาจารย์โทดะเข้ารับตำแหน่งเป็นนายกสมาคมสร้างคุณค่า อย่างเป็นทางการ จากนั้นสมาคมก็ได้เริ่มก้าวหน้าในการเผยแผ่คำสอนพุทธธรรมเพื่อสันติภาพอย่างจริงจัง

ในช่วงดึกของวันที่ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566 อิเกดะได้จากไปอย่างสงบด้วยโรคชราที่บ้านพักของท่าน

การทำงาน

วันที่ 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2503 ในที่ประชุมใหญ่ผู้นำระดับภาคครั้งที่ 22 ณ หอประชุมใหญ่นิชิได (มหาวิทยาลัยญี่ปุ่น) ซึ่งอยู่ในตำบลเรียวโงะขุ กรุงโตเกียว ก็ได้จัดพิธีเข้ารับตำแหน่งนายกสมาคมสร้างคุณค่า ท่านที่ 3 ขณะนั้นอาจารย์อิเกดะอายุ 32 ปี หลังจากนั้น ในเดือนกรกฎาคม ปีเดียวกัน อาจารย์อิเกดะก็ได้เริ่มเดินทางไปเยี่ยมเยียนสมาชิกที่หมู่เกาะโอกินาวาเป็นครั้งแรก ซึ่งตอนนั้นอยู่ภายใต้อำนาจการปกครองของอเมริกา วันที่ 2 ตุลาคม อาจารย์อิเกดะเริ่มออกเดินทางเพื่อสันติภาพ ไปยังอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้ นี่คือก้าวแรกแห่งการเผยแผ่ธรรมไพศาลไปทั่วโลก

ในอีกด้านหนึ่ง ด้วยการเสนอของอาจารย์อิเกดะ จึงได้จัดตั้งกลุ่มศึกษาธรรม กลุ่มศิลปิน และกลุ่มวิชาการ ในช่วงเวลาไม่กี่ปี หลังจากนั้นก็ได้ก่อตั้งสถาบันการวิจัยวิชาการภาคตะวันออกขึ้นมา (ปัจจุบันคือสถาบันการวิจัยปรัชญาตะวันออก) ก่อตั้งสมาคมดนตรีเพื่อประชาชน (มิน-ออน) โรงเรียนมัธยมโซคา และ มหาวิทยาลัยโซคา ญี่ปุ่น นอกจากนี้ยังก่อตั้งพิพิธภัณฑ์ศิลปะฟุจิ พิพิธภัณฑ์ศิลปะโตเกียวฟุจิ และมีการพัฒนาการเคลื่อนไหวทางด้านวัฒนธรรมและการศึกษาอย่างหลากหลาย ในการประชุมใหญ่ของแผนกอุดมศึกษา ครั้งที่ 11 วันที่ 8 กันยายน พ.ศ. 2511 มีการประกาศแถลงการณ์เสนอให้ความสัมพันธ์ระหว่างญี่ปุ่นกับจีนกลับสู่สภาวะปกติ ในปี พ.ศ. 2513 ครอบครัวสมาชิกของสมาคมก็ได้พัฒนาเป็น 7 ล้าน 5 แสน ครอบครัว ท่านก็ได้ดำเนินการแลกเปลี่ยนด้านสันติภาพ วัฒนธรรม และการศึกษาอย่างกว้างขวาง โดยพบปะสนทนากับผู้ทรงความรู้ระดับโลก เช่น ดร.ทอยน์บี นักประวัติศาสตร์ ของประเทศอังกฤษ ในพ.ศ. 2515 เป็นต้น

ผลงาน

เดือนสิงหาคม พ.ศ. 2497 อาจารย์โทดะ นายกสมาคมสร้างคุณค่า ท่านที่2 กับอาจารย์อิเกดะ ได้เดินทางไปยัง จังหวัดฮกไกโด ซึ่งเป็นบ้านเกิดที่อาจารย์โทะดะเติบโตขึ้นมา ครั้งนั้น อาจารย์โทดะได้กล่าวกับอาจารย์อิเกดะว่า ไดซากุ ทางด้านโน้นของท้องทะเลนี้ มีผืนดินแผ่นดินที่กว้างใหญ่โลกนั้นกว้าง ที่นั่นมีประชาชนที่ทุกข์ยากอยู่ จงถึงเดี๋ยวนี้เด็ก ๆ ที่หวาดกลัวไฟสงครามก็ยังมีอยู่ จะต้องจุดไฟแห่งธรรมมหัศจรรย์ไปยังตะวันออกและตะวันตกทั่วโลก จงทำสิ่งนี้แทนฉัน

เมื่ออาจารย์อิเกดะได้รับตำแหน่งนายกสมาคมสร้างคุณค่า ท่านที่ 3 เพียง 5 เดือนหลังจากนั้น คือในวันที่ 2 ตุลาคม พ.ศ. 2503 ท่านก็ได้เดินทางไปอเมริกาเหนือและอเมริกาใต้ อันเป็นการเริ่มเดินทางก้าวแรกแห่งการเผยแผ่ธรรมไพศาลทั่วโลก ในเดือนมกราคมปีถัดมา พ.ศ. 2504 อาจารย์อิเกดะก็ได้เริ่มเดินทางเยี่ยมเยียนถิ่นต่าง ๆ ในภาคพื้นเอเชียครั้งแรกเช่น ศรีลังกา อินเดีย และฮ่องกง เป็นต้น โดยสลักคำสั่งเสียของพระนิชิเรนไดโชนินที่ว่า พุทธธรรมจะหวนกลับสู่ตะวันตก ไว้ในจิตใจ

ที่ประเทศอินเดีย ได้ทำพิธีฝังศิลาจารึกคำว่า การเผยแผ่ธรรมสู่เอเชีย ไว้ที่พุทธคยา อันเป็นสถานที่ตรัสรู้ของพระพุทธเจ้า และในเดือนตุลาคมปีเดียวกันนั้น อาจารย์อิเกดะก็ได้ไปเยือนประเทศต่าง ๆ ทางยุโรป เช่น เดนมาร์ก ฮอลันดา ฝรั่งเศส อังกฤษ เป็นต้น เพื่อที่จะตอกเสาหลักการเผยแผ่ธรรมไพศาลทั่วโลก

การก่อตั้งสมาคมสร้างคุณค่าสากล

ตัวแทนสมาชิกของสมาคมในท้องถิ่นต่าง ๆ 51 ประเทศทั่วโลก ได้รวมตัวกันเปิดประชุมสันติภาพทั่วโลกครั้งที่ 1 ขึ้นที่เกาะกวม เมื่อวันที่ 26 มกราคม พ.ศ. 2518 การประชุมครั้งนี้ ได้มีการก่อตั้งสมาคมสร้างคุณค่าสากล (SGI) ขึ้นมา โดยมีอาจารย์อิเกดะเป็นผู้รับตำแหน่งประธานสมาคม

ในปี พ.ศ. 2538 ได้มีการกำหนด กฎบัตรเอสจีไอ ที่ชูแนวทางมนุษยนิยมของเอสจีไออย่างชัดเจนขึ้นมา และได้ขยายการเคลื่อนไหว เพื่อสร้างสันติภาพ วัฒนธรรม และการศึกษา ที่มีแนวคิดของพุทธธรรมเป็นพื้นฐานไปอย่างกว้างขวางทั่วโลก

นับตั้งแต่ พ.ศ. 2526 เป็นต้นมา ในวันที่ 26 มกราคม ซึ่งเป็น วันเอสจีไอ ของทุกปี อาจารย์อิเกดะก็จะแถลง ข้อเสนอที่ระลึกวันเอสจีไอ เพื่อที่จะสร้างสันติภาพขึ้นมาในโลก กระแสเคลื่อนแห่งลัทธิมนุษยนิยมและลัทธิสันติภาพจึงได้แผ่ขยายไปทั่วโลก

จากการที่ได้ทุ่มเทพลังทั้งหมดในการเคลื่อนไหว ทำให้กระแสคลื่นแห่งมนุษยนิยมที่มีหลักพุทธธรรมเป็นรากฐานได้แผ่ขยายออกไปในระดับโลก และเส้นทางการเผยแผ่ธรรมไพศาลทั่วโลกของพุทธธรรมก็ได้ถูกเปิดออกไปและงานที่ยิ่งใหญ่ในประวัติศาสตร์ของพุทธศาสนาก็ได้ปรากฏเป็นจริงขึ้นมา ปัจจุบันได้เข้าสู่ยุคสมัยที่สมาชิกเอสจีไอได้ทำการเคลื่อนไหว ในการปฏิบัติพุทธธรรมของพระนิชิเรนไดโชนินในท้องถิ่นต่าง ๆ ทั่วโลก 192 ประเทศเขตแคว้น (ข้อมูล ณ ปี พ.ศ. 2552)

รางวัล

ดูเพิ่ม: รายชื่อรางวัลเกียรติยศนานาชาติของไดซากุ อิเกดะ

ไฟล์:รางวัลจากนานาชาติ.jpg

ไดซะกุ อิเกะดะ กับรางวัลเกียรติยศ

ดร.ไดซากุ อิเกดะได้รับรางวัลทางการศึกษาจากมหาวิทยาลัยชั้นนำทั่วโลกกว่า 334 รางวัล ได้รับ มากกว่า 22 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั่วโลกรวมทั้งเครื่องราชย์อิสรยาภรณ์ ปถมาภรณ์มงกุฎไทย และยังได้รับการยกย่องเป็นกวีโลก อีกด้วย

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

• สาธารณรัฐโดมินิกัน :
  • เครื่องอิสริยาภรณ์บิดาแห่งการก่อตั้งประเทศ
• ไทย :
  • เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีเกียรติยศยิ่งมงกุฎไทย ชั้นประถมาภรณ์มงกุฎไทย
• ปารากวัย :
  • เครื่องอิสริยาภรณ์นาซิอองนาล เดล เมริโต
• อิตาลี :
  • เครื่องอิสริยาภรณ์คุณธรรมแห่งสาธารณรัฐอิตาลี ชั้นที่ 2
• รัสเซีย :
  • เครื่องอิสริยาภรณ์มิตรภาพ

อ้างอิง

• เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของไดซะกุ อิเกะดะ
• ประวัติไดซะกุ อิเกะดะ ในเว็บไซต์เอสจีไอ
• หนังสือที่ไดซะกุ อิเกะดะ เขียน เก็บถาวร 2013-08-31 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
• คำชี้นำของไดซะกุ อิเกะดะ เก็บถาวร 2020-11-08 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
• เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของสมาคมสร้างคุณค่าสากล
• เว็บไซต์อย่างเป็นทางการของสมาคมสร้างคุณค่าในประเทศไทย

ก่อนหน้า		ไดซากุ อิเกดะ		ถัดไป
โจะเซ โทะดะ		นายกสมาคมสร้างคุณค่า (พ.ศ. 2503 - พ.ศ. 2522)		ฮิโรชิ โฮโจ
เริ่มตำแหน่ง		ประธานสมาคมสร้างคุณค่าสากล (พ.ศ. 2518 - พ.ศ. 2553)		อยู่ในตำแหน่ง