เพทาย

เพทาย
การจำแนก
ประเภท	แร่รัตนชาติ
สูตรเคมี	zirconium silicate ZrSiO4
คุณสมบัติ
สี	น้ำตาล แดง เหลือง เขียว ดำและไร้สี
รูปแบบผลึก	มีลักษณะเป็นแท่งยาวมียอดแหลมปิดหัวและท้าย
โครงสร้างผลึก	รูบผลึกระบบเททราโกนาล
ค่าความแข็ง	7.5
สีผงละเอียด	สีขาว
ความถ่วงจำเพาะ	4.6–4.7

เพทาย (อังกฤษ: Zircon; /ˈzɜːrkɒn/ หรือ /ˈzɜːrkən/; ZrSiO₄) เป็นแร่รัตนชาติที่อยู่ในกลุ่มซิลิเกต

ประโยชน์

เนื่องจากมีคุณสมบัติทนความร้อน จึงถูกนำมาใช้ในอุตสาหกรรมวัสดุทนไฟ เช่น ทำอิฐทนไฟและวัตถุดินเผาเคลือบทุกชนิด ใช้เป็นฉนวน สำหรับป้องกันไฟฟ้า ความร้อน ทำผงสีขัด ไส้หลอดไฟฟ้า ผสมยางให้เหนียว หลอดอิเล็กทรอนิกส์ หลอดไฟถ่ายรูป เครื่องควบแน่น X-ray filters ใช้ในการเชื่อมไฟฟ้าเฉพาะแห่ง นอกจากนี้แร่เพทายบริสุทธิ์ยังถูกนำไปใช้ในการสร้างเครื่องกำเนิดปฏิกรณ์ปรมาณูอีกด้วย

แหล่งที่พบ

ในประเทศไทย

• ชนิดผลึกเล็กละเอียดพบในเหมืองลานแร่ดีบุกทุกๆแห่ง และพบตามชายทะเลทั่วไปเช่น ที่ชายทะเล จังหวัดชลบุรี ระยอง ประจวบคีรีขันธ์ ชุมพร พังงา อำเภอตะกั่วป่า ส่วนมากที่เป็นรัตนชาติหรือพวกผลึกโตๆ พบเกิดร่วมกับหินภูเขาไฟชนิดหินบะซอลต์ พบที่ จันทบุรี ตราด ศรีสะเกษ และที่ อำเภอเด่นชัย จังหวัดแพร่

ในต่างประเทศ

• จะพบได้ปะปนกับหินอัคนี ในรัฐนิวเซาท์เวลส์ ประเทศออสเตรเลีย