คัด (หมวก)
| คัด | |
| ชื่อเกาหลี | |
|---|---|
| ฮันกึล | 갓 |
| อาร์อาร์ | gat |
| เอ็มอาร์ | kat |
คัด (เกาหลี: 갓) คือหมวกแบบโบราณประเภทหนึ่งของเกาหลีซึ่งได้อิทธิพลมาจากจีน สวมโดยผู้ชายพร้อมกับชุดฮันบก (เครื่องแต่งกายสมัยโบราณของเกาหลี) ในสมัยโชซ็อน คัดทำจากขนหางม้าพร้อมด้วยโครงไม้ไผ่และบางส่วนมีสีดำแต่โปร่งแสง
คัดส่วนมากจะเป็นทรงกระบอก มีปีกกว้างทำจากโครงไม้ไผ่ มีเพียงชายชั้นสูงในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 เท่านั้นที่สามารถสวมคัดซึ่งแสดงสถานะทางสังคมและป้องกันผมมัดจุกแบบ ซังทู (상투) ของพวกเขา
ช่างฝีมือที่ทำหมวกคัดเรียกว่า คัดอิลจัง (갓일장) ในภาษาเกาหลี มาจากคำ คัดอิล (갓일; "การทำหมวก") ประสมกับคำ ชัง (장; 匠; "ช่าง, ช่างฝีมือ, อาจารย์แห่งการช่าง")[1] เนื่องจากงานคัดอิลต้องอาศัยฝีมือช่างที่ต้องใช้เทคนิคซับซ้อนและวัสดุหลากหลาย จึงได้รับการกำหนดให้เป็นทรัพย์สินทางวัฒนธรรมที่จับต้องไม่ได้หมายเลข 4 เมื่อวันที่ 24 ธันวาคม ค.ศ. 1964[2]
ประวัติ
[แก้]ต้นกำเนิดของ คัด มีมาตั้งแต่สมัยโบราณ โดยทั่วไปหมวกต่อไปนี้ถือเป็นตัวอย่างแรกของสิ่งที่เรียกว่าคัดในปัจจุบัน: หมวกที่เรียกว่า iphyeong baekhwa pimo (입형백화피모; 笠形白樺皮帽) จาก Geumnyeongchong (금령총; 金鈴塚) สุสานชิลลาโบราณในคย็องจู และหมวกทรงกระทะที่แตกต่างจากหมวกธรรมดาทั้งในด้านลวดลายและรูปทรง และปรากฏอยู่ในภาพจิตรกรรมฝาผนังที่ Gamsinchong (감신총; 龕神塚) สุสานโคกูรยอโบราณ แม้กระทั่งในยุคสมัยใหม่ หมวกนี้ก็ยังคงสวมใส่กันอย่างแพร่หลายในผู้สูงอายุและคนชนบทจนถึงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 20
สีและประเภท
[แก้]สีและประเภทของคัดแบ่งไปตามกรณีและสถานะทางสังคม
ในสมัยโชซ็อน คัดสีดำหรือ ฮึงนิบ (흑립) ถูกสงวนสิทธิ์ที่จะสวมใส่ให้แก่ชายที่ผ่านการสอบคัดเลือกขุนนางหรือควากอ
คัดสีขาว (백립; 白笠; baengnip) สวมในช่วงไว้ทุกข์ ตัดเย็บด้วยวิธีเดียวกับคัดสีดำ แต่ทำจากsambe (ป่าน) ซึ่งสอดคล้องกับชุดไว้ทุกข์ที่ทำจากป่านเกาหลีแบบดั้งเดิม[3]
คัดสีแดง (주립; 朱笠; jurip) สวมโดยนายทหารแห่งโชซอน สีนี้มาจากสีแดงแลกเกอร์[4]
สามัญชนนิยมสวมหมวกแบบที่เรียกว่า แพแร็งอี (패랭이) ซึ่งสานขึ้นจากไม้ไผ่[5]
ภาพ
[แก้]- นักดนตรีสวมคัดและฮันบกในฮันบกแฟชันโชว์, 2013
อ้างอิง
[แก้]- ↑ "Ganniljang (갓일장)". SNU Press.
- ↑ "Gannil (Horsehair Hat Making)". Cultural Heritage Administration.
- ↑ "White Gat 백립(白笠)". Encyclopedia of Korean Culture.
- ↑ "Red Gat 주립(朱笠)". Encyclopedia of Korean Culture.
- ↑ "패랭이". Naver. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ July 21, 2012. สืบค้นเมื่อ 2 November 2015.
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- Gat, Traditional Headgear in Korea by the National Research Institute of Cultural Heritage
- "Master Artisan of Horsehair Hat Making" เก็บถาวร 2020-02-22 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (ในภาษาเกาหลี)
- "Gat, Encyclopedia of Korean Culture" (ในภาษาเกาหลี)