แคว้นนาวาร์

Comunidad Foral de Navarra
โกมูนีดัด โฟรัล เด นาบาร์รา
Nafarroako Foru Erkidegoa
นาฟาร์โรอาโก โฟรู เอร์กีเดโกอา
แคว้นกฎบัตรนาวาร์

ธง ตรา
เมืองหลัก	ปัมโปลนา (อีรูญา)
ภาษาทางการ	ภาษาสเปนและภาษาบาสก์
เนื้อที่  – ทั้งหมด  – ร้อยละของประเทศ	อันดับที่ 11  10,391 กม.²  ร้อยละ 2.2
ประชากร  – ทั้งหมด (2548)  – ร้อยละของประเทศ  – ความหนาแน่น	อันดับที่ 15  593,472  ร้อยละ 1.3  57.11/กม.²
คำคุณศัพท์  – ภาษาอังกฤษ  – ภาษาสเปน	Navarrese  navarro (ช), navarra (ญ)
กฎหมายปกครองตนเอง	16 สิงหาคม พ.ศ. 2525
ผู้แทนในรัฐสภา  – จำนวนที่นั่ง ส.ส.  – จำนวนที่นั่ง ส.ว.	5  4 (เลือกตั้ง) + 1 (แต่งตั้ง)
ประธานาธิบดี	มีเกล ซานซ์ เซสมา (UPN)
ISO 3166-2	NA
เว็บไซต์ทางการแคว้นนาวาร์

นาวาร์ (Navarre); ภาษาสเปน: นาบาร์รา (Navarra); ภาษาบาสก์: นาฟาร์โรอา (Nafarroa) เป็นจังหวัดและแคว้นปกครองตนเองทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศสเปน มีอาณาเขตทางทิศเหนือติดต่อกับประเทศฝรั่งเศส ทิศตะวันออกติดต่อกับแคว้นอารากอน ทิศใต้ติดต่อกับแคว้นอารากอนและแคว้นลารีโอคา ส่วนทางทิศตะวันตกติดต่อกับแคว้นบาสก์

ในสมัยโรมัน ดินแดนที่เป็นแคว้นนาวาร์มีผู้อาศัยเป็นพวกบัสโกเนส (Vascones) ซึ่งเป็นชนเผ่าสมัยก่อนโรมันที่ตั้งถิ่นฐานอยู่บริเวณลาดเขาทิศใต้ของเทือกเขาพิเรนีส ชนเผ่านี้สามารถรักษาประเพณีและภาษาบาสก์ไว้ได้ภายใต้การปกครองจากกรุงโรม ตลอดจนในช่วงที่พวกวิซิกอทและพวกอาหรับเข้ามามีอำนาจในคาบสมุทรไอบีเรีย ดินแดนนี้ก็ไม่เคยพ่ายแพ้อย่างราบคาบต่อผู้รุกรานเหล่านั้น ในปี ค.ศ. 778 กองทัพของพวกแฟรงก์ (ชนเผ่าเยอรมันที่เข้าไปมีอำนาจในดินแดนกอลหรือประเทศฝรั่งเศสปัจจุบัน) ก็ถูกชาวบาสก์เอาชนะได้ในยุทธการที่ช่องเขารงเซอโว (Battle of Roncevaux Pass)

ในปี ค.ศ. 824 หัวหน้าชนเผ่าชื่อ เอเนโก อาริตซา (Eneko Aritza) ได้รับเลือกให้เป็นกษัตริย์แห่งปัมโปลนา ซึ่งนำไปสู่การจัดตั้งราชอาณาจักรนาวาร์ขึ้น อาณาจักรนี้มีความเจริญสูงสุดในรัชสมัยพระเจ้าซานโชที่ 3 โดยมีอาณาเขตครอบคลุมแคว้นนาวาร์ ไปจนถึงดินแดนที่เป็นแคว้นบาสก์ แคว้นลารีโอคา แคว้นกันตาเบรีย บางส่วนของแคว้นคาสตีล-เลออนและแคว้นอารากอนในปัจจุบัน อย่างไรก็ตาม หลังการสิ้นพระชนม์ของพระองค์ อาณาจักรนี้ก็ถูกแบ่งแยกกันปกครองระหว่างโอรสของพระองค์และไม่เคยรวมกันอีกเลย

เมื่อปี ค.ศ. 1212 ซึ่งเป็นปีหลังจากที่ชาวมุสลิม (ซึ่งเคยปกครองดินแดนเกือบทั้งคาบสมุทร) ถูกผลักดันให้ไปอยู่ในเขตเล็ก ๆ ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ กองทัพนาวาร์ก็ได้เข้าไปมีส่วนร่วมในยุทธการที่ลัสนาบัสเดโตโลซา (Battle of Las Navas de Tolosa) โดยรบร่วมกับกองทัพอาณาจักรของชาวสเปนอาณาจักรอื่น ๆ จนกระทั่งปี ค.ศ. 1513 นาวาร์ก็ถูกรวมเข้าเป็นหนึ่งเดียวกับราชอาณาจักรสเปนและได้รับสิทธิพิเศษบางประการ ส่วนพื้นที่เล็ก ๆ ของอาณาจักรทางทิศเหนือของเทือกเขาพิเรนีสถูกผนวกเป็นส่วนหนึ่งของฝรั่งเศสไปในที่สุด

ปราสาทคาเบียร์

โรงสวดมนต์แห่งหนึ่งในเมืองรอนเซสบาเยส