เจ้าหลวงพุทธวงศ์

เจ้าหลวงพุทธวงศ์
พระนามาภิไธย	เจ้าหลวงพุทธวงศ์
พระอิสริยยศ	พระเจ้านครเชียงใหม่
ราชวงศ์	ราชวงศ์เจ้าเจ็ดตน (ทิพย์จักราธิวงศ์)
ครองราชย์	พ.ศ. 2368 - พ.ศ. 2389
ระยะครองราชย์	20 ปี
รัชกาลก่อนหน้า	เจ้าหลวงเศรษฐีคำฝั้น
รัชกาลถัดไป	พระเจ้ามโหตรประเทศ
ข้อมูลส่วนพระองค์
พิราลัย	มิถุนายน พ.ศ. 2389
พระบิดา	เจ้าพ่อเรือน
พระมารดา	แม่เจ้าจันทาราชเทวี
พระโอรส/ธิดา	9 พระองค์

พระเจ้ากากะวรรณาธิบดีพุทธวงศ์ หรือ เจ้าหลวงพุทธวงศ์ ทรงเป็นเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 4 ระหว่างปี พ.ศ. 2368 - พ.ศ. 2389 แห่ง "ราชวงศ์ทิพย์จักราธิวงศ์ (เจ้าเจ็ดตน)"

พระราชประวัติ

เจ้าหลวงพุทธวงศ์ หรือ เจ้าหลวงแผ่นดินเย็น ทรงเป็นราชโอรสองค์โตในเจ้าฟ้าชายพ่อเรือน ราชอนุชาในเจ้าฟ้าชายแก้ว สิงหราชธานี เจ้าผู้ครองนครลำปาง กับ แม่เจ้าจันทาราชเทวี และทรงเป็นราชนัดดา (หลานปู่) ในพระเจ้าทิพย์จักรสุละวะฤๅไชยสงคราม (พระญาสุละวะฤๅไชยสงคราม) กับ แม่เจ้าพิมพาราชเทวี ซึ่งเป็นองค์ปฐมวงศ์ "ราชวงศ์ทิพย์จักราธิวงศ์ (เจ้าเจ็ดตน) "

เจ้าหลวงพุทธวงศ์ มีพระอนุชาและพระขนิษฐา รวม 5 พระองค์ มีพระนามตามลำดับ ดังนี้

• เจ้าหลวงพุทธวงศ์, เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 4
• เจ้าราชวงศ์ (คำมูล), เจ้าราชวงศ์นครเชียงใหม่ - เจ้าปู่ใน "เจ้าราชสัมพันธ์วงศ์ หนานธรรมลังกา ณ เชียงใหม่, เจ้าราชสัมพันธ์วงศ์นครเชียงใหม่" และเป็นเจ้าปู่ทวดใน "แม่เจ้าส่วนบุญจักรคำขจรศักดิ์, เทวีใน พลตรี เจ้าจักรคำขจรศักดิ์, เจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 10"
• เจ้าบุรีรัตน์ (กาวิละ), เจ้าบุรีรัตน์นครเชียงใหม่ - เจ้าบิดาใน "เจ้าหญิงศรีแก้ว (ณ ลำปาง) ณ เชียงตุง" ชายาใน ""เจ้ามหาพรหม ณ เชียงตุง" ราชโอรส องค์ที่ 6 ใน "เจ้าฟ้าชายสามจุฬามณีสิริเมฆภูมินทร์, เจ้าผู้ครองนครเชียงตุง องค์ที่ 1"
• เจ้าคำลือ
• เจ้าหญิงสนธนา - ชายาใน "เจ้าอุปราชหมูหล้า พระราชมหาอุปราชานราธิบดีศรีสุวรรณฝ่ายหน้าหอคำนครลำปาง"

เจ้าพุทธวงศ์ ได้รับการสถาปนาเป็น "เจ้าอุปราชพุทธวงศ์" เมื่อปี พ.ศ. 2365 สืบต่อจากเจ้าอุปราชคำฝั้น ซึ่งได้รับการสถาปนาเป็นเจ้าหลวงเศรษฐีคำฝั้น

เจ้าหลวงพุทธวงศ์ ถึงแก่พิราลัยเมื่อเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2389

ราชโอรส ราชธิดา

เจ้าหลวงพุทธวงศ์ มีราชโอรสและราชธิดา รวม 9 พระองค์ อยู่ในราชตระกูล ณ เชียงใหม่ มีพระนามตามลำดับ ดังนี้

• เจ้าราชบุตรหนานธนัญไชย ณ เชียงใหม่, เจ้าราชบุตรนครเชียงใหม่ - เจ้าบิดาใน "เจ้าหญิงทิพโสม ณ เชียงใหม่" ชายาใน "เจ้าหนานมหาเทพ ณ เชียงใหม่" ราชโอรสใน "พระเจ้ามโหตรประเทศฯ, พระเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 5"
• เจ้าหนานปัญญา ณ เชียงใหม่
• เจ้าน้อยขี้วัว ณ เชียงใหม่
• เจ้าน้อยขี้ควาย ณ เชียงใหม่ - เจ้าบิดาใน "เจ้าหญิงศรีกุย ณ เชียงใหม่" ชายาใน "เจ้าหนานสมมนุษย์ ณ เชียงใหม่" ราชนัดดาใน "พระเจ้าบรมราชาธิบดีกาวิละ, พระเจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 1"
• เจ้าน้อยขี้ช้าง ณ เชียงใหม่
• เจ้าหญิงเฮือนคำ ณ เชียงใหม่
• เจ้าน้อยหน่อแก้ว ณ เชียงใหม่
• เจ้าหญิงศิริวรรณา ณ เชียงใหม่
• เจ้าหญิงสุนันทา สุริโยดร - เจ้ามารดาใน "เจ้านิเวศน์อุดร น้อยบุญปั๋น สุริโยดร, เจ้านิเวศน์อุดรนครเชียงใหม่" นับเป็นต้นราชตระกูล "สุริโยดร" เนื่องจาก "ขุนบรรณสารโลหะกรรม (เจ้าน้อยอินทร์ทอง สุริโยดร) " เจ้านัดดา (หลานยาย) ของเจ้าหญิงฯ ขอพระราชทานนามสกุล จาก ร.6

อ้างอิง

• ปราณี ศิริธร ณ พัทลุง. เพ็ชร์ล้านนา. (ครั้งที่ 2) เชียงใหม่ :ผู้จัดการ ศูนย์ภาคเหนือ, 2538.
• สมหมาย เปรมจิตต์, สถาบันวิจัยสังคม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่. ตำนานสิบห้าราชวงศ์ (ฉบับสอบชำระ) . เชียงใหม่: มิ่งเมือง, 2540.
• เจ้าวงศ์สัก ณ เชียงใหม่, คณะทายาทสายสกุล ณ เชียงใหม่. เจ้าหลวงเชียงใหม่. กรุงเทพฯ: อมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน), 2539.
• คัมภีร์ คัมภีรญาณนนท์, นาวาอากาศเอก. เจ้านายฝ่ายเหนือ. [1]

สมัยก่อนหน้า		เจ้าหลวงพุทธวงศ์		สมัยถัดไป
เจ้าหลวงเศรษฐีคำฝั้น		เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ (13 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2368 - มิถุนายน พ.ศ. 2389)		พระเจ้ามโหตรประเทศ