อำเภอขุนยวม

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
อำเภอขุนยวม
แผนที่จังหวัดแม่ฮ่องสอน เน้นอำเภอขุนยวม
บัวตองบาน ธารน้ำใส
น้ำใจงาม นามขุนยวม
ข้อมูลทั่วไป
อักษรไทย อำเภอขุนยวม
อักษรโรมัน Amphoe Khun Yuam
จังหวัด แม่ฮ่องสอน
รหัสทางภูมิศาสตร์ 5802
รหัสไปรษณีย์ 58140
ข้อมูลสถิติ
พื้นที่ 1,698.3 ตร.กม.
ประชากร 22,039 คน (พ.ศ. 2556)
ความหนาแน่น 12.97 คน/ตร.กม.
ที่ว่าการอำเภอ
ที่ตั้ง ที่ว่าการอำเภอขุนยวม เลขที่ 889
หมู่ที่ 1 ตำบลขุนยวม อำเภอขุนยวม จังหวัดแม่ฮ่องสอน 58140
พิกัด 18°50′22″N 97°57′5″E / 18.83944°N 97.95139°E / 18.83944; 97.95139
หมายเลขโทรศัพท์ 0 5369 1108
หมายเลขโทรสาร 0 5369 1108

สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

อำเภอขุนยวม (คำเมือง: Lanna-Khun Yuam.png) เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดแม่ฮ่องสอน พื้นที่อยู่ท่ามกลางขุนเขาและสายน้ำ ประชากรมีเชื้อสายทั้งชาวเขา ไทยใหญ่ จีน และพม่า นับเป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญของจังหวัดและของภาคเหนือ

ที่ตั้งและอาณาเขต[แก้]

อำเภอขุนยวมตั้งอยู่บนที่ราบกว้างใหญ่ สูงจากระดับน้ำทะเลปานกลาง 600 เมตร มีพื้นที่รวม 2,365 ตารางกิโลเมตร มีตำแหน่งที่ตั้งทางภูมิศาสตร์ดังนี้

ประวัติ[แก้]

อำเภอขุนยวมเดิมเป็นเมืองขนาดเล็ก เรียกกันว่า เมืองขุนยวม ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวไต (ชาวไทยใหญ่) พวกเขาเรียกเมืองนี้ว่า "บ้านกุ๋นลม" (เพราะหมู่บ้านนี้มีอากาศหนาวเย็น มีลมพัดตลอดเวลา) มีเจ้าเมืองเรียกว่า "ชานกะเล" ชื่อว่า "พญาสิงหนาทราชา" เป็นเจ้าเมืองคนแรก

เมื่อปี พ.ศ. 2453 เมืองขุนยวมได้ถูกยุบลงเป็น อำเภอขุนยวม โดยมีขุนเดชประชารักษ์เป็นนายอำเภอคนแรก นายอำเภอคนปัจจุบัน คือ นายสัมฤทธ สวามิภักดิ์

การแบ่งเขตการปกครอง[แก้]

การปกครองส่วนภูมิภาค[แก้]

อำเภอขุนยวมแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 6 ตำบล 45 หมู่บ้าน ได้แก่

1. ขุนยวม (Khun Yuam) 6 หมู่บ้าน
2. แม่เงา (Mae Ngao) 10 หมู่บ้าน
3. เมืองปอน (Mueang Pon) 10 หมู่บ้าน
4. แม่ยวมน้อย (Mae Yuam Noi) 8 หมู่บ้าน
5. แม่กิ๊ (Mae Ki) 5 หมู่บ้าน
6. แม่อูคอ (Mae Ukho) 6 หมู่บ้าน

การปกครองส่วนท้องถิ่น[แก้]

ท้องที่อำเภอขุนยวมประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 7 แห่ง ได้แก่

  • เทศบาลตำบลขุนยวม ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลขุนยวม
  • องค์การบริหารส่วนตำบลขุนยวม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลขุนยวม (เฉพาะนอกเขตเทศบาลตำบลขุนยวม)
  • องค์การบริหารส่วนตำบลแม่เงา ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่เงาทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลเมืองปอน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเมืองปอนทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลแม่ยวมน้อย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่ยวมน้อยทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลแม่กิ๊ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่กิ๊ทั้งตำบล
  • องค์การบริหารส่วนตำบลแม่อูคอ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่อูคอทั้งตำบล

ประชากร[แก้]

ประชากรส่วนใหญ่ของอำเภอขุนยวมมีเชื้อสายไทยใหญ่หรือชาวไต ประกอบด้วยครัวเรือนทั้งหมด 5,275 ครัวเรือน มีประชากร 21,500 คน ชาย 11,197 คน หญิง 10,303 คน

แหล่งท่องเที่ยว[แก้]

แหล่งท่องเที่ยวภายในอำเภอขุนยวมมีทั้งแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ ประวัติศาสตร์ และศิลปวัฒนธรรม ดังนี้

  • วัดต่อแพ บ้านต่อแพ ตำบลแม่เงา ห่างจากบริเวณตลาดขุนยวมประมาณ 7 กิโลเมตร มีวิหารขนาดใหญ่แบบพม่า สร้างขึ้นอย่างงดงาม ภายในวัดมีผ้าม่านทอและปักด้วยศิลปะพม่าสมัยโบราณ
  • วัดม่วยต่อ (วัดพระธาตุ) ตำบลขุนยวม วัดนี้ตั้งอยู่ริมถนนสายขุนยวม-แม่ฮ่องสอน ภายในเขตเทศบาลตำบลขุนยวม
  • วัดโพธาราม (วัดโพธิ์) สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๗๔ โดยมีครูวงค์ นักขัตตา นายอึ่ง โสภา และ นายดวงแก้ว ไชยนา ได้นำศรัทธาประชาชนร่วมกันก่อตั้งวัดขึ้น เดิมชื่อวัดม่วง เพราะมีต้นมะม่วงขนาดใหญ่อยู่ในบริเวณวัด ประมาณ พ.ศ. ๒๕๐๐ จึงได้เปลี่ยนชื่อเป็นวัด “โพธาราม” ชาวบ้านเรียก “วัดโพธิ์” ได้รับวิสุงคามสีมา เมื่อ วันที่ ๒๓ มิถุนายน ๒๕๒๐ เจ้าอาวาสเท่าที่ทราบนามรูปแรก คือ ครูบาธรรมศร เจ้าอาวาสรูปปัจจุบันคือ พระครูอนุศาสน์โกศล และเป็นเจ้าคณะอำเภอขุนยวม วัดโพธาราม เป็นวัดที่ส่งเสริมสนับสนุนให้มีการจัดกิจกรรม ด้านลานวัฒนธรรม ด้านพัฒนาคุณธรรมจริยธรรม ให้กับประชาชน นักเรียน นักศึกษา อย่างสม่ำเสมอ ตลอดปี
  • อุทยานแห่งชาติน้ำตกแม่สุรินทร์ บ้านหัวแม่สุริน ตำบลแม่อูคอ ห่างจากตัวอำเภอประมาณ 50 กิโลเมตร มีเนื้อที่ทั้งสิ้น 247,875 ไร่ ประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติ เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2524 มีจุดเด่นคือเป็นน้ำตกชั้นเดียว ไหลจากหน้าผาสูงประมาณ 100 เมตร นับเป็นน้ำตกที่สูงที่สุดในประเทศไทย
  • ทุ่งบัวตอง บนดอยแม่อูคอ ตำบลแม่อูคอ มีพื้นที่ 515 ไร่ ดอกบัวตองจะบานพร้อม ๆ กัน และจะบานอยู่เพียงประมาณ 4 สัปดาห์ในช่วงเดือนพฤศจิกายนเท่านั้น กำหนดการจัดงานเทศกาลดอกบัวตองบาน สามารถเช็คได้จากที่ว่าการอำเภอขุนยวม โทร : 053-691-108 หรือข่าวการประชาสัมพันธ์การท่องเที่ยวสื่อการท่องเที่ยวต่างๆ เพราะกำหนดการดอกบัวตองบานจะไม่เท่ากันในแต่ละปี
  • น้ำตกแม่ยวมหลวง หรือ น้ำตกแม่อูคอ ก่อนถึงทุ่งบัวตอง จะมีทางแยกเข้าไปด้านซ้ายมือ มีลักษณะเป็นน้ำตกขนาดเล็กแต่สวยงามพร้อมชั้นน้ำตกหลายชั้น สามารถลงไปเล่นน้ำในแอ่งน้ำตกได้ ซึ่งจะต่างจากน้ำตกแม่สุรินทร์ซึ่งจะมองเห็นได้ในระยะไกลเท่านั้น ไม่สามารถลงไปสัมผัสได้
  • น้ำพุร้อนหนองแห้ง เป็นน้ำพุขนาดกลาง อยู่ในเขตบ้านหนองแห้ง ตำบลเมืองปอน ห่างจากตัวอำเภอประมาณ 26 กิโลเมตร แยกจากถนนหลวงสาย 108 เข้าไปประมาณ 1 กิโลเมตร มีที่นั่งนำหรับแช่เท้าโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย มีไข่ไก่จำหน่ายไว้สำหรับต้มในบ่อน้ำพุร้อน ไม่มีที่ให้อาบหรือลงแช่ตัวเหมือนน้ำพุร้อนผาบ่อง อ.เมืองแม่ฮ่องสอน เข้าไปชมใกล้ๆสามารถมองเห็นตาน้ำได้อย่างใกล้ชิด และสามารถเห็นสิ่งมีชีวิตที่สามารถเจริญเติบโตในน้ำร้อนได้
  • ศูนย์วัฒนธรรมท้องถิ่นอำเภอขุนยวม อยู่ตรงข้ามวัดม่วยต่อ เป็นศูนย์ศิลปหัตถกรรมของชาวไทยใหญ่และชาวไทยภูเขาเผ่าต่าง ๆ และเป็นที่เก็บและจัดแสดงเครื่องมือ อุปกรณ์ต่าง ๆ ของทหารญี่ปุ่นที่เดินทัพเข้ามาในพื้นที่อำเภอขุนยวมในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2
  • โฮมสเตย์บ้านเมืองปอน ตำบลเมืองปอน ก่อนถึงตัวอำเภอประมาณ 12 กิโลเมตร ชมการแสดงศิลป วัฒธนธรรมไทยใหญ่ บรรยากาศที่แวดล้อมไปด้วยขุนเขา

การคมนาคม[แก้]

มีถนนหลายสายที่ตัดผ่านไปยังอำเภอขุนยวม ขึ้นอยู่กับว่าจะเดินทางจากตำแหน่งใด

  • จากจังหวัดเชียงใหม่ สามารถเดินทางได้ 3 เส้นทาง คือ
    • จากอำเภอจอมทอง ผ่านทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 108 (ต่อทางของเทศบาลนครเชียงใหม่-ต่อเขตเทศบาลเมืองแม่ฮ่องสอน) ไปยังอำเภอแม่สะเรียงแล้วเลี้ยวขวาขึ้นไปยังอำเภอแม่ลาน้อย และเข้าสู่ขุนยวม เส้นทางโค้งมาก เส้นสภาพผิวถนนดี นิยมใช้มากกว่าเส้นทางอื่น
    • จากอำเภอแม่แจ่ม ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1263 [แยกทางหลวงหมายเลข 108 (ขุนยวม)-บรรจบทางหลวงหมายเลข 1088 (แม่นาจอน)] ผ่านบ้านแม่นาจอน บ้านปางอุ๋ง และเข้าสู่อำเภอขุนยวม สภาพเส้นทางแคบ บางช่วงขรุขระ เปลี่ยว ไม่ค่อยมีรถผ่าน แต่เหมาะกับการผจญภัย
    • จากอำเภอแม่แตง ตามทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 1095 (แม่มาลัย-ต่อเขตเทศบาลเมืองแม่ฮ่องสอน) เข้าสู่อำเภอเมืองแม่ฮ่องสอน แล้วเลี้ยวลงมายังอำเภอขุนยวม สภาพถนนดี มีความโค้งน้อยกว่าเส้นทางหมายเลข 108 แต่มีความสูงชันกว่า
  • จากจังหวัดตาก สามารถเดินทางขึ้นมาจากทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 105 (แม่สอด-แม่สะเรียง) จนถึงอำเภอแม่สะเรียง และผ่านต่อไปโดยใช้ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 108 เป็นเส้นทางที่แคบ ไม่ค่อยมีการสัญจร ถ้าไม่จำเป็นไม่ควรเดินทางจากจังหวัดตากขึ้นมาทางนี้ ตลอดทางจากอำเภอแม่สอดถึงอำเภอสบเมยไม่มีปั๊มน้ำมันเลย

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]