อุเอะซุงิ เค็งชิง

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ชื่อนี้เป็นชื่อบุคคลญี่ปุ่นซึ่งเรียงโดยใช้ชื่อสกุลนำหน้าชื่อตัว
อุเอะซุงิ เค็งชิง

อุเอะซุงิ เค็งชิง (ญี่ปุ่น: 上杉 謙信 Uesugi Kenshin ?, 18 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1530 - 19 เมษายน ค.ศ. 1578) เป็นไดเมียวผู้ปกครองแคว้นเอะฉิโงะ และไดเมียวผู้ทรงอำนาจในยุคเซงโงะกุของญี่ปุ่น ได้รับฉายาว่า "มังกรแห่งเอะจิโงะ" และเทพแห่งสงคราม "บิชะมงเท็ง" (ญี่ปุ่น: 毘沙門天 Bishamonten ? ตรงกับท้าวเวสสุวรรณของทางศาสนาพุทธ) ด้วยความศรัทธาของอุเอะซุงิ เค็งชิน ที่มีต่อเทพเจ้าบิชะมงเท็ง

อุเอะซุงิ เค็งชิน เป็นคู่ปรับของไดเมียว ทะเคะดะ ชิงเง็น ผู้มีฉายาว่า "พยัคฆ์แห่งคะอิ" ซึ่งไดเมียวทั้งสองได้ทำศึกสงครามกันหลายครั้งและไม่สามารถเอาชนะกันได้อย่างเด็ดขาด

ชีวิตวัยเยาว์[แก้]

อุเอะซุงิ เค็งชิง เดิมมีชื่อว่า "นะงะโอะ คะเงะโตะระ" (ญี่ปุ่น: 長尾景虎 Nagao Kagetora ?) เกิดเมื่อค.ศ. 1530 ที่ปราสาทคะซุงะยะมะ (ญี่ปุ่น: 春日山城 Kasugayama-jō ?) ในเมืองโจเอะสึ จังหวัดนิอิงะตะในปัจจุบัน เป็นบุตรชายของนะงะโอะ ทะเมะกะเงะ (ญี่ปุ่น: 長尾為景 Nagao Tamekage ?) ไดเมียวผู้ครองแคว้นเอะฉิโงะ มารดาคือนางเซงัง-อิง (ญี่ปุ่น: 青岩院 Seigan-in ?)

ในค.ศ. 1536 เมื่อคะเงะโตะระอายุเจ็ดปี ทะเมะกะเงะผู้เป็นบิดาได้ยกทัพไปปราบกลุ่มกบฎ อิกโก-อิกกิ ที่เมืองคะงะ ทัพทั้งสองฝ่ายสู้รบกันในการรบที่เซ็นดันโนะ (Battle of Sendanno) ผลปรากฎว่าฝ่ายแค้วนเอะฉิโงะพ่ายแพ้และทะเมะกะเงะเสียชีวิตในที่รบ การเสียชีวิตอย่างกระทันหันของไดเมียวทะเมะกะเงะ เป็นเหตุให้เกิดศึกการแก่งแย่งแคว้นเอะฉิโงะระหว่างพี่ชายสองคนของคะเงะโตะระ ได้แก่ นะงะโอะ ฮะรุกะเงะ (ญี่ปุ่น: 長尾晴景 Nagao Harukage ?) และนะงะโอะ คะเงะยะซุ (ญี่ปุ่น: 長尾景康 Nagao Kageyasu ?) โดยฮะรุกะเงะซึ่งเป็นพี่ชายคนโตเป็นผู้มีชัย และคะเงะยะซุถูกสังหาร ฝ่ายคะเงะโตะระได้หลบหนีลี้ภัยการเมืองภายในครอบครัวไปอยู่วัด เพื่อศึกษาเล่าเรียน

จนกระทั่งค.ศ. 1544 ซะมุไรข้ารับใช้ของตระกูลคนหนึ่งชื่อว่า อุซะมิ ซะดะมิซึ (ญี่ปุ่น: 宇佐美定満 Usami Sadamitsu ?) ได้เข้ามาทาบทามให้คะเงะโตะระเข้าแย่งแคว้นเอะฉิโงะมาจากฮะรุกะเงะผู้เป็นพี่ชาย เนื่องจากฮะรุกะเงะไม่เป็นที่ชื่นชอบของบรรดาซะมุไรผู้รับใช้ตระกูลนะงะโอะทั้งหลาย คะเงะโตะระจึงก่อสงครามกับพี่ชายของตนเอง ด้วยการสนับสนุนจากซะมุไรผู้จงรักภักดี คะเงะโตะระสามารถเอาชนะฮะรุกะเงะผู้เป็นพี่ชายได้ ฮะรุกะเงะจึงทำการเซ็ปปุกุสิ้นชีวิตไป

ในค.ศ. 1545 อุเอะซุงิ โนะริมาซะ (ญี่ปุ่น: 上杉憲政 Uesugi Norimasa ?) ผู้ปกครองแคว้นโคซุเกะ (Kōzuke) จังหวัดกุนมะในปัจจุบัน และผู้ดำรงตำแหน่ง คันโตคังเร (ญี่ปุ่น: 関東管領 Kantō Kanrei ?) หรือผู้แทนโชกุนในญี่ปุ่นภาคตะวันออก ได้ถูกตระกูลตระกูลโฮโจ (Hōjō) นำโดยไดเมียวโฮโจ อุจิยะซุ (ญี่ปุ่น: 北条氏康 Hōjō Ujiyasu ?) เข้ารุกรานแคว้นโคซุเกะและยึดดินแดนมาจากคันโตคังเรอุเอะซุงิโนะริมะซะ โนะริมะซะได้หลบหนีมาขอความช่วยเหลือจากนะงะโอะ คะเงะโตะระ โดยที่นะงะโอะ คะเงะโตะระ ให้คำมั่นสัญญาว่า จะยกทัพไปยึดดินแดนแคว้นโคซุเกะมาคืนให้แก่อุเอะซุงิ โนะริมะซะ

สงครามกับทะเกะดะ ชิงเง็น[แก้]

เมื่อคะเงะโตะระก้าวขึ้นสู่อำนาจในแคว้นเอะฉิโงะนั้น ไดเมียวผู้ยิ่งใหญ่ทางใต้ ทะเกะดะ ชิงเง็น จากแคว้นคะอิ กำลังแผ่ขยายอำนาจขึ้นมาทางเหนือในแคว้นชินะโนะ ไดเมียวทั้งหลายแห่งแค้วนชินะโนะได้เดินทางมาร้องขอให้คะเงะโตะระนำกำลังเข้าช่วยเหลือต่อต้านการรุกรานของตระกูลทะเกะดะ นำไปสู่สงครามอันยืดเยื้อยาวนานระหว่างอุเอะซุงิ เค็งชิง และทะเกะดะ ชิงเง็น ซึ่งเป็นทั้งการแข่งขันระหว่างตระกูลและการแข่งขันระหว่างบุคคลทั้งสอง ทั้งสองตระกูลสู้รบกันในการรบที่คะวะนะงะจิมะ (ญี่ปุ่น: 川中島の戦い Kawanagajima-no-tatakai ? ใกล้กับเมืองนะงะโนะในปัจจุบัน) ทั้งหมดห้าครั้ง ในค.ศ. 1554 ค.ศ. 1555 ค.ศ. 1557 ค.ศ. 1561 และค.ศ. 1564 โดยไม่มีผู้แพ้ชนะเด็ดขาด แม้ว่าในการรบครั้งที่สี่ ค.ศ. 1561 อุเอะซุงิ เค็งชิง เกือบจะได้รับชัยชนะเหนือทะเกะดะ ชินเง็น โดยที่ชิงเง็นสูญเสียญาติและทหารเอกคนสำคัญไปในการรบครั้งที่สี่นี้ ภูมิภาคตะวันออกของญี่ปุ่นทั้งตระกูลทะเกะดะและตระกูลอุเอะซุงิต่างคานอำนาจกัน การสู้รบของไดเมียวทั้งสองกลายเป็นตำนานที่สำคัญของสมัยเซ็งโงะกุ

ในค.ศ. 1559 อุเอะซุงิ มะซะโตะระ เดินทางไปยังนครเกียวโตเพื่อพบกับโชกุนอะชิกะงะ โยะชิเตะรุ (ญี่ปุ่น: 足利義輝 Ashikaga Yoshiteru ?) และได้เปลี่ยนชื่อของตนเองเป็น "นะงะโอะ เทะรุโตะระ" (ญี่ปุ่น: 長尾輝虎 Nagao Terutora ?) เพื่อเป็นเกียรติแก่โชกุน ในค.ศ. 1561 อุเอะซุงิ โนะริมะซะ ได้ทวงถามถึงสัญญาที่คะเงะโตะระเคยให้ไว้ ว่ากองกำลังเข้าบุกยึดดินแดนของตนคืนจากตระกูลโฮโจ คะเงะโตะระตอบตกลงภายใต้เงื่อนไขว่า โนะริมะซะต้องรับตนเองเป็นบุตรบุญธรรมและยกตำแหน่งคันโตคังเรให้แก่ตน เมื่อโนะริมะซะยอมรับข้อตกลงแล้ว นะงะโอะ คะเงะโตะระ จึงเปลี่ยนชื่อเป็น "อุเอะซุงิ มะซะโตะระ" (ญี่ปุ่น: 上杉政虎 Uesugi Masatora ?) และขึ้นครองตำแหน่งคันโตคังเร แทนที่โนะริมะซะ

อุเอะซุงิ เค็งชิง ยกทัพเข้ายึดแคว้นโคซุเกะคืนมาจากตระกูลโฮโจได้สำเร็จ และยังรุกรานต่อเข้าไปในดินแดนของตระกูลโฮโจ โฮโจ อุจิยะซุ ผู้นำตระกูลโฮโจ ไม่สามารถต้านทานการรุกรานของฝ่ายอุเอะซุงิได้ ค.ศ. 1561 อุเอะซุงิ เค็งชิง นำทัพเข้าล้อมปราสาทโอะดะวะระ ซึ่งเป็นฐานที่มั่นหลักของตระกูลโฮโจ ในจังหวัดคะนะงะวะในปัจจุบัน แม้ว่าจะไม่สามารถหักตีเอาปราสาทมาครอบครองได้ แต่ก็เป็นการลดอำนาจของตระกูลโฮโจในภูมิภาคคันโตลงไป

ต่อมาภายหลัง อุเอะซุงิ มะซะโตะระ บรรพชาเป็นพระภิกษุสงฆ์ ได้รับฉายาว่า "เค็งชิง" (ญี่ปุ่น: 謙信 Kenshin ?)

สงครามกับ โอะดะ โนะบุนะงะ[แก้]

ตระกูลโอะดะ นำโดยโอะดะ โนะบุนะงะ (ญี่ปุ่น: 織田 信長 Oda Nobunaga ?) ซึ่งเป็นไดเมียวที่กำลังเรืองอำนาจอยู่ในญี่ปุ่นภาคกลาง ได้เข้ามาสานสัมพันธไมตรีกับอุเอะซุงิ เค็งชิง ในการทำสงครามกับตระกูลทะเกะดะ จนกระทั่งทะเกะดะ ชิงเง็น เสียชีวิตเมื่อค.ศ. 1573 ทำให้อำนาจของตระกูลทะเกะดะเสื่อมถอยลง และตระกูลโอะดะสามารถแผ่ขยายอำนาจเข้ามาแทนที่ตระกูลทะเกะดะได้ อุเอะซุงิ เค็งชิง จึงมีความตระหนักถึงภัยอันตรายของศัตรูใหม่ นั่นคือ โอะดะ โนะบุนะงะ

ในค.ศ. 1574 ฮะตะเกะยะมะ โยะชิโนะริ (ญี่ปุ่น: 畠山義慶 Hatakeyama Yoshinori ?) ไดเมียวแห่งแคว้นโนโตะ (ญี่ปุ่น: 能登 Nōto ?) จังหวัดอิชิกะวะในปัจจุบัน ได้ถูกสังหารโดยโช ชิเงะซึระ (ญี่ปุ่น: 長重連 Chō Shigetsura ?) ซึ่งเป็นซะมุไรข้ารับใช้ของตนเอง ภายใต้การยุยงของโอะดะ โนะบุนะงะ ฝ่ายอุเอะซุงิ เค็งชิง เมื่อทราบข่าวความวุ่นวายในแคว้นโนโตะ จึงยกกองทัพเข้ารุกรานแคว้นโนโตะในค.ศ. 1577 สังหารโช ชิเงะซึระ โดยอ้างจุดประสงค์เพื่อคืนความยุติธรรมให้แก่ไดเมียวผู้ถูกสังหารไป เค็งชิงยึดแคว้นโนโตะมาเป็นของตนเอง จากนั้นเค็งชิงยกทัพเข้ารุกรานแคว้นคะงะ (ญี่ปุ่น: 加賀 Kaga ?) และเอะฉิเซ็ง (ญี่ปุ่น: 越前 Echizen ?) ซึ่งเป็นดินแดนของตระกูลโอะดะ ในขณะนั้นปกครองโดยชิบะตะ คะซึอิเอะ (ญี่ปุ่น: 柴田勝家 Shibata Katsuie ?) โอะดะ โนะบุนะงะจึงมอบหมายให้ชิบะตะ คะซึอิเอะ และมะเอะดะ โทะชิอิเอะ (ญี่ปุ่น: 前田利家 Maeda Toshiie ?) ยกทัพมาต้านทานการรุกรานของเค็งชิง ทัพของทั้งสองฝ่ายปะทะกันในยุทธการเทะโดะริกะวะ (ญี่ปุ่น: 手取川の戦い Tedorigawa no Tatakai ?) ผลคือฝ่ายอุเอะซุงิ เค็งชิง เป็นฝ่ายมีชัย ขับไล่กองทัพของตระกูลโอะดะออกไปได้

อุเอะซุงิ เค็งชิง ยังคงมีโครงการที่จะแผ่ขยายอำนาจเข้าไปในดินแดนของตระกูลโอะดะต่อไป แต่ทว่าเค็งชิงล้มป่วยจากการดื่มสุราอย่างหนักตลอดชีพ จนกระทั่งอุเอะซุงิ เค็งชิง ได้เสียชีวิตในปีค.ศ. 1578 ด้วยอายุ 48 ปี

มรดก[แก้]

อุเอะซุงิ เค็งชิง เป็นไดเมียวผู้ซึ่งตั้งตนเป็นเทพเจ้าบิชะมงเท็งในพุทธศาสนามหายาน และไม่เคยสมรสกับสตรีใด อุเอะซุงิ เค็งชิงจึงไม่มีบุตรชายไว้สืบทอดแคว้นของตน อย่างไรก็ตาม อุเอะซุงิ เค็งชิงได้รับบุตรชายบุญธรรมเอาไว้สองคน ได้แก่

สงครามการแก่งแย่งตำแหน่งผู้สืบทอดของบุตรชายบุญธรรมทั้งสองของอุเอะซุงิ เค็งชิง ทำให้ตระกูลอุเอะซุงิอ่อนแอลง เป็นเหตุให้โอะดะ โนะบุนะงะ และโทะโยะโตะมิ ฮิเดะโยะชิ สามารถแผ่ขยายอิทธิพลเข้าปกครองตระกูลอุเอะซุงิได้ในที่สุด

อ้างอิง[แก้]