ข้ามไปเนื้อหา

สิริมาโว พัณฑารนายกะ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
สิริมาโว พัณฑารยนายะเก
සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක
சிறிமா பண்டாரநாயக்கே
พัณฑารยนายกะเมื่อ ค.ศ. 1963
นายกรัฐมนตรีศรีลังกา
ดำรงตำแหน่ง
14 พฤศจิกายน ค.ศ. 1994  10 สิงหาคม ค.ศ. 2000
ประธานาธิบดีจันทริกา กุมารตุงคะ
ก่อนหน้าจันทริกา กุมารตุงคะ
ถัดไปรัตนสิริ วิกรมนายกะ
ดำรงตำแหน่ง
29 พฤษภาคม ค.ศ. 1970  23 กรกฎาคม ค.ศ. 1977
กษัตริย์เอลิซาเบธที่สอง (ค.ศ. 1970–1972)
ประธานาธิบดีวิลเลียม โคปาลวะ (ค.ศ. 1972–1977)
ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์วัลเลียม โคปาลวะ (ค.ศ. 1970–1972)
ก่อนหน้าดูดลีย์ เสนานายกะ
ถัดไปเจ อาร์ ชยวรรฑนะ
ดำรงตำแหน่ง
21 กรกฎาคม ค.ศ. 1960  27 มีนาคม ค.ศ. 1965
กษัตริย์เอลิซาเบธที่สอง
ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์
ก่อนหน้าดูดลีย์ เสนานายกะ
ถัดไปดูดลีย์ เสนานายกะ
หัวหน้าฝ่ายค้านคนที่ 5
ดำรงตำแหน่ง
9 มีนาคม 1989  24 มิถุนายน 1994
นายกรัฐมนตรี
ก่อนหน้าอนุระ พัณฑารนายกะ
ถัดไปคามินี ทิสนายกะ
ดำรงตำแหน่ง
5 เมษายน ค.ศ. 1965  25 มีนาคม ค.ศ. 1970
นายกรัฐมนตรีดูดลีย์ เสนานายกะ
ก่อนหน้าดูดลีย์ เสนานายกะ
ถัดไปเจ อาร์ ชยวรรฑณะ
หัวหน้าพรรคเสรีภาพศรีลังกา
ดำรงตำแหน่ง
7 พฤษภาคม ค.ศ. 1960  12 พฤศจิกายน ค.ศ. 1994
ก่อนหน้าซี พี เดอซิลวา
ถัดไปจัทริกา กุมารตุงคะ
ข้อมูลส่วนบุคคล
เกิด
สิริมา รัตวัตตะ

(1916-04-17)17 เมษายน ค.ศ. 1916
รัตนปุระ บริติชซีลอน
เสียชีวิต10 ตุลาคม ค.ศ. 2000(2000-10-10) (84 ปี)
กฑวฐา ประเทศศรีลังกา
พรรคการเมืองSLFP
คู่สมรสโซโลมอน พัณฑารยนายกะ (สมรส 1940; เสียชีวิต 1959)
บุตร
บุพการี
ความสัมพันธ์ตระกูลพัณฑารนายกะ

สิริมา รัตวัตเต ฑยัส พัณฑารนายกะ (อักษรโรมัน: Sirima Ratwatte Dias Bandaranaike, สิงหล: සිරිමා රත්වත්තේ ඩයස් බණ්ඩාරනායක; 17 เมษายน ค.ศ. 1916 – 10 ตุลาคม ค.ศ. 2000) หรือ จิริมา รัตวัตเต ฏยัส ปัณฏารนายักเก (ทมิฬ: சிறிமா ரத்வத்தே டயஸ் பண்டாரநாயக்கே) หรือที่รู้จักในชื่อ สิริมาโว พัณฑารนายกะ หรือ จิริมาโว ปัณฏารนายักเก (อักษรโรมัน: Sirimavo Bandaranaike, โดยคำลงท้ายว่า โว เป็นคำให้เกียรติแก่สตรี[1]) เป็นนักการเมืองชาวศรีลังกา ผู้ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีศรีลังกาสามสมัยใน ค.ศ. 1960-1965 (ในเวลานั้นคือรัฐซีลอน), สมัยที่สองใน ค.ศ. 1970 ถึง 1977 และสมัยที่สามในสาธารณรัฐศรีลังกา ระหว่างปี 1994 ถึง 2000 ภายใต้ประธานาธิบดีจัทริกา กุมารตุงคะ ซึ่งเป็นลูกสาวของเธอ การขึ้นมาดำรงตำแหน่งของเธอใน ค.ศ. 1960 ทำให้เธอเป็นสตรีคนแรกของโลกที่ดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรี[2] เธอเป็นประธานพรรคเสรีภาพศรีลังกา (SLFP) ระหว่าง ค.ศ. 1960 ถึง 1994

ในสมัยที่เธอขึ้นเป็นนายกรัฐมนตรีนั้น แนวคิดเรื่องการมีสตรีเป็นผู้นำประเทศเป็นสิ่งที่ไม่มีในสาธารณชน[3] พันฑารนายกะช่วยสร้างภาพใหม่ให้แก่ความสามารถของสตรีในระดับสากล[4] นอกจากตัวเธอจะมีส่วนในรัฐบาลของศรีลังกาอย่างมากแล้ว ลูกของเธอก็มีส่วนอย่างมากในการเมืองของประเทศในเวลาต่อมา ลูกของเธอทั้งสามมีตำแหน่งในรัฐบาลศรีลังกา[5][6][7][4][3] รัฐบาลโดยตระกูลพันฑารนายกะสามารถทำลายระบบชนชั้นวรรณะในศรีลังกาตลอดระยะเวลาหลายปี[1][5] ผ่านการบังคับใช้นโยบายสังคมนิยม[8][9]

ตลอดระยะเวลาสามสมัยของสิริมาโวในการเป็นนายกรัฐมนตรี เธอนำพาประเทศให้เปลี่ยนผ่านจากอดีตของการเป็นรัฐอาณานิคม สู่การเป็นสาธารณรัฐที่เป็นเอกราช ในระหว่างสงครามเย็น เธอนำศรีลังกาโดยใช้นโยบายสังคมนิยมซึ่งรวมถึงการรวบธุรกิจสำคัญของประเทศเป็นของรัฐ (nationalise) รวมถึงยังทำการปฏิรูปที่ดินซึ่งเป็นประโยชน์แก่คนท้องถิ่น[3] ทั้งหมดนี้เธอมีเป้าหมายเพื่อทลายความโน้มเอียงทางการเมืองซึ่งเป็นใจให้แก่ชนชั้นนำที่ได้รับการศึกษามาแบบตะวันตก[4] เป้าหมายหลักประการหนึ่งในหลายนโยบายของเธอคือเพื่อลดความแตกต่างทางชนชั้นสังคมและความแตกต่างทางชาติพันธุ์ในประเทศ[10] อย่างไรก็ตาม เธอไม่สามารถตอบความต้องการของประชากรชาวทมิฬในประเทศได้เพียงพอ ซึ่งนำไปสู่การลุกฮือต่อต้านและกลายสภาพมาเป็นความรุนแรงในเวลาต่อมา[4] พัณฑารนายกะเป็นหนึ่งในผู้สถาปนาขบวนการไม่เลือกข้าง (Non-Aligned Movement)[3] เธอนำพาศรีลังกามามีบทบาทสำคัญในบรรดารัฐที่เสาะหาการเป็นกลางท่ามกลางอิทธิพลของรัฐมหาอำนาจ[11] เธอพยายามสร้างพันธมิตรกับบรรดาประเทศในกลุ่มประเทศโลกใต้[12] และพยายามแก้ไขปัญหาโดยใช้วิธีการทางการทูต ตลอดจนต่อต้านการขยายตัวของการครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ (nuclear expansion)[13][10]

อ้างอิง

[แก้]

บรรณานุกรม

[แก้]