กาพย์ห่อโคลง

กาพย์ห่อโคลง ผู้แต่งชื่อ เจ้าฟ้าธรรมธิเบศรไชยเชษฐสุริยะวงศ์ (เจ้าฟ้ากุ้ง) เป็นชื่อของบทประพันธ์ ที่แต่งขึ้น โดยใช้กาพย์ยานี สลับกับ โคลงสี่สุภาพ กาพย์ยานี กับ โคลงสี่สุภาพนั้น จะต้องมีความอย่างเดียวกัน คือให้วรรคที่หนึ่งของกาพย์ยานี กับบาทที่หนึ่งของโคลงสี่สุภาพ บรรยายข้อความอย่างเดียวกัน หรือบางทีก็ให้คำต้นวรรคของกาพย์ กับคำต้นบทของโคลง เป็นคำเหมือนกัน ส่วนบัญญัติหรือกฎข้อบังคับต่าง ๆ เหมือนกับกฎของกาพย์ยานี และโคลงสี่สุภาพทั้งสิ้น

เนื้อหาเล่าเรื่องการเดินทางไปพระพุทธบาทและชมธรรมชาติอันน่าตื่นตาตื่นใจที่พบเห็นระหว่างทาง เริ่มต้นจากบทชมริ้วขบวนการเดินทาง และปิดท้ายด้วยการบอกข้อมูลเกี่ยวกับกวี จุดประสงค์ของกวี และวิธีอ่านโคลงให้ไพเราะ เป็นจำนวนกาพย์ทั้งสิ้น 108 บท และโคลง 113 บท

ตัวอย่างกาพย์ห่อโคลง

กาพย์ห่อโคลงประพาสธารทองแดง

ส่วนกาพย์ยานี

เที่ยวเล่นเป็นเกษมสุข		แสนสิ่งสนุกปลุกใจหวัง
เร่ร่ายผายผาดผัง		หัวริกรื่นชื่นชมไพร

ส่วนโคลงสี่สุภาพ

สนุกเกษมเปรมหน้าเหลือบ		ลืมหลัง
แสนสนุกปลุกใจหวัง		วิ่งหรี้
เดินร่ายผายผันยัง		ชายป่า
หัวร่อรื่นชื้นชี้		ส่องนิ้วชวนแล

อ้างอิง

บทความวรรณกรรมนี้ยังเป็นโครง คุณสามารถช่วยวิกิพีเดียได้โดยการเพิ่มเติมข้อมูล