เจ้าชายแห่งเวลส์

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
เจ้าชายแห่งเวลส์
Prince of Wales's feathers Badge.svg
ตราประจำพระอิสริยยศ

Charles, Prince of Wales.jpg
เจ้าชายชาลส์ ฟิลลิป อาเธอร์ จอร์จ
เจ้าชายแห่งเวลส์พระองค์ปัจจุบัน

สถาปนา 7 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1301
องค์แรก เอ็ดเวิร์ดแห่งแคร์นาร์ฟอน
คู่สมรส เจ้าหญิงแห่งเวลส์

เจ้าชายแห่งเวลส์ (อังกฤษ: Prince of Wales) เป็นพระอิสริยยศขององค์รัชทายาทแห่งพระมหากษัตริย์แห่งอังกฤษหรือสหราชอาณาจักรในขณะนั้น

ผู้ดำรงพระอิสริยยศนี้ในปัจจุบันคือ เจ้าชายชาลส์ เจ้าชายแห่งเวลส์

บทบาทและพระราชกิจ[แก้]

โดยแท้ที่จริงแล้วเจ้าชายแห่งเวลส์ก็เหมือนพระราชวงศ์องค์อื่นๆ คือไม่มีพระราชอำนาจอะไร อย่างไรก็ตามเจ้าชายชาลส์ เจ้าชายแห่งเวลส์พระองค์ปัจจุบัน (พระองค์ที่ 21) ทรงตั้งพระราชปณิธาน 3 ข้อ:[1]

  • ปฏิบัติภารกิจและหน้าที่ที่สนับสนุนพระมหากษัตรีย์
  • ปฏิบัติภารกิจในฐานะองค์การกุศล
  • เผยแพร่และป้องกันชาติ, คุณธรรม และ ความเป็นเลิศ

เจ้าชายแห่งเวลส์ในฐานะรัชทายาท[แก้]

ในฐานะพระรัชทายาทโดยนิตินัยของพระราชบิดา/พระราชมารดาผู้เป็นพระมหากษัตริย์ในขณะนั้น เจ้าชายผู้นั้นดำรงยศเป็น เจ้าชายแห่งเวลส์ มีตราประจำพระองค์ที่ใช้ในเวลส์ และมีพระราชพิธีสถาปนาโดยกษัตริย์ทรงสวมมงกุฎยุพราชพระราชทานให้

นอกจากในเวลส์แล้ว ในฐานะดยุกแห่งรอธเซย์เจ้าชายแห่งเวลส์ก็ยังคงทรงมีตราประจำพระองค์เพื่อใช้ต่างหากในสกอตแลนด์ และในอังกฤษก็มีตราประจำดยุกแห่งคอร์นวอลล์ด้วย (ไม่ได้ใช้บ่อยนัก เพราะมักได้รับพระราชทานยศเป็นเจ้าชายแห่งเวลส์แล้ว)

พระอิสริยยศ[แก้]

นอกจากตำแหน่ง เจ้าชายแห่งเวลส์ และเอิร์ลแห่งเชสเตอร์แล้ว ในฐานะพระราชโอรสพระองค์โต ยังคงทรงดำรงพระยศ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์[2] ด้วย ผู้ที่ดำรงพระอิสริยยศเป็นเจ้าชายแห่งเวลส์ จะดำรงพระยศต่อไปนี้ทั้งหมด

รัชทายาทโดยนิตินัยกับโดยพฤตินัย[แก้]

ข้อควรทราบคือตำแหน่งเจ้าชายแห่งเวลส์นั้นจะพระราชทานให้กับ “รัชทายาท” เท่านั้น รัชทายาทโดยนิตินัยนั้นคือรัชทายาทผู้ที่จะไม่ถูกผู้อื่นแทรกขึ้นไปได้ในลำดับแห่งการสืบสันตติวงศ์ (คือมีพระราชสิทธิ์สูงที่สุด) ซึ่งตามปกติก็จะเป็นพระราชโอรสพระองค์โตที่สุดที่ยังมีชนมชีพอยู่ในพระมหากษัตริย์ หรือไม่เช่นนั้นก็เป็นพระราชนัดดา (ชาย) ที่เป็นพระโอรสองค์ใหญ่ในพระราชโอรสองค์ที่มีสิทธิ และพระโอรสองค์ใหญ่ของผู้มีสิทธิต่อๆ ไปตามกฎมณเทียรบาล พระราชธิดารวมทั้งบรรดาพี่น้อง (พระราชอนุชา พระเชษฐภคินีและพระกนิษฐา) ของกษัตริย์นั้นอาจจะถูกแทนที่โดยชายที่มีสิทธิ์ในราชบัลลังก์มากกว่า ดังนั้นพระองค์ท่านเหล่านั้นจึงเป็นแต่เพียง “ทายาทโดยสันนิษฐาน” (the Heir Presumptive) เท่านั้น เช่นในกรณีของสมเด็จพระราชินีนาถอลิซาเบธที่ 2 ในปัจจุบันผู้ไม่เคยได้การแต่งตั้งให้เป็นรัชทายาทโดยนิตินัย และไม่ทรงได้รับแต่งตั้งให้เป็นเจ้าหญิงแห่งเวลส์ เพราะตำแหน่งนั้นเป็นบรรดาศักดิ์สำหรับพระชายาของเจ้าชายแห่งเวลส์ และเป็นตำแหน่งสำหรับผู้เป็นเจ้าชายเท่านั้น

เจ้าชายแห่งเวลส์ พระบิดาหรือพระมารดา จากปี ถึงปี
เอ็ดเวิร์ด เอ็ดเวิร์ดที่ 1 1301 1307

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 2 แห่งอังกฤษ)

เอ็ดเวิร์ด เจ้าชายดำ เอ็ดเวิร์ดที่ 3 1330 1376

(สวรรคต)

ริชาร์ดแห่งบอร์โดซ์ เอ็ดเวิร์ด เจ้าชายดำ 1376 1377

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าริชาร์ดที่ 2 แห่งอังกฤษ)

เฮนรีแห่งมอนมัธ เฮนรีที่ 4 1399 1413

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเฮนรีที่ 5 แห่งอังกฤษ)

เอ็ดเวิร์ด ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เฮนรีที่ 6 1453 1471

(สวรรคต)

เอ็ดเวิร์ด แพลนตาเจเน็ท เอ็ดเวิร์ดที่ 4 1470 1483

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 5 แห่งอังกฤษ)

เอ็ดเวิร์ด, ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ ริชาร์ดที่ 3 1483 1484

(สวรรคต)

อาร์เธอร์ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เฮนรีที่ 7 1486 1502

(สิ้นพระชนม์)

เฮนรี ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เฮนรีที่ 7 1502 1509

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเฮนรีที่ 8 แห่งอังกฤษ)

เฮนรี เฟรเดอริค ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เจมส์ที่ 1 1603 1612

(สวรรคต)

ชาร์ลส์ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เจมส์ที่ 1 1612 1625

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าชาร์ลส์ที่ 1 แห่งอังกฤษ)

ชาร์ลส์ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ ชาร์ลส์ที่ 1 1630 1649

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าชาร์ลส์ที่ 2 แห่งอังกฤษ)

เจ้าฟ้าชายเจมส์ เจ้าชายแห่งเวลส์ เจมส์ที่ 2 1688 1689

(พระบิดาทรงถูกถอดจากราชสมบัติ)

จอร์จ ออกัสตัส ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ จอร์จที่ 1 1714 1727

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 2 แห่งบริเตนใหญ่)

เจ้าชายเฟรดริค เจ้าชายแห่งเวลส์ จอร์จที่ 2 1727 1751

(สวรรคต)

จอร์จ เจ้าชายเฟรดริค เจ้าชายแห่งเวลส์ 1751 1760 (ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 3 แห่งสหราชอาณาจักร)
จอร์จ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ จอร์จที่ 3 1762 1820

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 4 แห่งสหราชอาณาจักร)

อัลเบิร์ต ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ วิกตอเรีย 1841 1901

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 7 แห่งสหราชอาณาจักร)

จอร์จ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ เอ็ดเวิร์ดที่ 7 1901 1910

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 แห่งสหราชอาณาจักร)

เอ็ดเวิร์ด ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ จอร์จที่ 5 1910 1936

(ขึ้นครองราชย์เป็นสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 แห่งสหราชอาณาจักร)

ชาร์ลส์ ดยุกแห่งคอร์นวอลล์ อลิซาเบธที่ 2 1958  

อ้างอิง[แก้]

  1. The Website of the Prince of Wales(Roles)
  2. แต่ถ้าหากไม่ใช่พระราชโอรสพระองค์โต แม้จะได้รับการสถาปนาเป็นเจ้าชายแห่งเวลส์ ก็ไม่ได้เป็นดยุกแห่งคอร์นวอลล์ และดยุกแห่งรอธเซย์ด้วย เช่นสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 3 ซึ่งเป็นพระโอรสในเจ้าชายเฟรเดอริก เจ้าชายแห่งเวลส์ ดังนั้นเมื่อเจ้าชายแห่งเวลส์พระองค์ก่อน (พระบิดาของจอร์จที่ 3) สิ้นพระชนม์ลง เจ้าชายจอร์จจึงกลายเป็นรัชทายาทโดยนิตินัย เพราะจะไม่มีทางถูกผู้ใดแซงขึ้นได้ในลำดับแห่งการสืบสันตติวงศ์ ต่อจากพระอัยกา (สมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 2) ผู้ทรงสถาปนาให้พระองค์ขึ้นเป็นเจ้าชายแห่งเวลส์ ส่วนตำแหน่งดยุกแห่งคอร์นวอลล์และดยุกแห่งรอธเซย์นั้นก็ว่างลงไปจนตลอดรัชกาล แต่ในกรณีของพระเจ้าเฮนรีที่ 8 เมื่อพระเชษฐา (เจ้าชายอาเธอร์ เจ้าชายแห่งเวลส์) สิ้นพระชนม์ เจ้าชายอาเธอร์ไม่มีพระโอรสหรือพระธิดา เจ้าชายเฮนรีจึงกลายเป็นรัชทายาทของพระบิดาสิ้นพระชนม์ พระบิดาได้พระราชทานพระอิสริยศให้พระองค์เป็นเจ้าชายแห่งเวลส์ และในฐานะพระราชโอรสพระองค์โตนับแต่นาทีที่เจ้าชายอาเธอร์สิ้นพระชนม์ และทรงดำรงพระอิสริยยศเป็นดยุกแห่งคอร์นวอลล์และดยุกแห่งรอธเซย์แทนทันที

ดูเพิ่ม[แก้]