พระคาถาพาหุง
|
ส่วนหนึ่งของ |
|
| ศาสดา | |
| จุดมุ่งหมาย | |
| นิพพาน | |
| ไตรรัตน์ | |
| ความเชื่อและการปฏิบัติ | |
| ศีล (ศีลห้า) · ธรรม (เบญจธรรม) สมถะ · วิปัสสนา บทสวดมนต์และพระคาถา |
|
| คัมภีร์และหนังสือ | |
| พระไตรปิฎก พระวินัยปิฎก · พระสุตตันตปิฎก · พระอภิธรรมปิฎก |
|
| หลักธรรมที่น่าสนใจ | |
| ไตรลักษณ์ อริยสัจ ๔ · มรรค ๘ · อิทัปปัจจยตา |
|
| นิกาย | |
| เถรวาท · อาจริยวาท (มหายาน) · วัชรยาน · เซน | |
| สังคมศาสนาพุทธ | |
| ปฏิทิน · บุคคล · วันสำคัญ · ศาสนสถาน · วัตถุมงคล | |
| การจาริกแสวงบุญ | |
| พุทธสังเวชนียสถาน · การแสวงบุญในพุทธภูมิ |
|
| ดูเพิ่มเติม | |
| อภิธานศัพท์ศาสนาพุทธ หมวดหมู่ศาสนาพุทธ |
|
พระคาถาพาหุง (ช่วยเหลือ • ข้อมูล)เรียกอีกอย่างว่า ชัยมงคลคาถา หรือ บทสวดถวายพรพระ เป็นพระคาถาแปดบท ใช้สวดสรรเสริญชัยชนะแปดประการองค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่มีต่อมนุษย์และอมนุษย์ ที่ได้มาด้วยพระพุทธธรรม มิได้มาด้วยอิทธิปาฏิหาริย์แต่อย่างใด โดยพระมักสวดต่อท้ายทำวัตรเช้า – เย็น เริ่มด้วย บทพาหุง ตามด้วยบทมหาการุณิโก รวมเรียกว่า พาหุงมหาการุณิโก หรือ พาหุงมหากา
เนื้อหา |
[แก้] ตำนาน
จากคำสอนของหลวงพ่อจรัญ วัดอัมพวัน จังหวัดสิงห์บุรี ท่านเล่าว่าได้พบกับสมเด็จพระพนรัตน์ วัดป่าแก้ว แห่งกรุงศรีอยุธยาในนิมิต และได้ทราบว่าคาถาพาหุงมหากานี้ เป็นบทสวดที่สมเด็จพระพนรัตน์ ได้จารึกถวายต่อสมเด็จพระนเรศวรมหาราช ไว้สวดเป็นประจำระหว่างอยู่ในพระบรมหาราชวัง หรือระหว่างออกศึกสงคราม เพื่อให้มีชัยต่อพระมหาอุปราชแห่งพม่า และกอบกู้กรุงศรีอยุธยาจากกรุงหงสาวดีได้สำเร็จ
[แก้] บทสวดพร้อมคำแปล
- ดูบทความหลักที่ พระคาถาพาหุง ใน วิกิซอร์ซ
[แก้] บทสวดทำนองสรภัญญะ
พระราชนิพนธ์ของพระบาทสมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 เพื่อให้กองทัพไทยสวดก่อนออกรบร่วมกับฝ่ายสัมพันธมิตร ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 โดยทรงนำพระคาถาพาหุงบทแรก มาดัดแปลงตอนท้ายจากเดิม 'ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะมังคะลานิ' เป็น 'ตันเตชะสา ภะวะตุ เต ชะยะสิทธิ นิจจัง' นอกจากนี้ยังได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จารึกพระคาถาบทนี้ลงในธงชัยเฉลิมพลสำหรับกองทหารอาสาในสงครามครั้งนี้ทั้งด้านหน้าและด้านหลังอีกด้วย
| ปางเมื่อพระองค์ปะระมะพุท- | ธะวิสุทธะศาสดา | |
| ตรัสรู้อนุตตะระสะมา- | ธิ ณ โพธิบัลลังก์ | |
| ขุนมารสหัสสะพหุพา- | หุวิชาวิชิตขลัง | |
| ขี่คีริเมขละประทัง | คชะเหี้ยมกระเหิมหาญ | |
| แสร้งเสกสราวุธะประดิษฐ์ | กละคิดจะรอนราน | |
| รุมพลพหลพยุหะปาน | พระสมุททะนองมา | |
| หวังเพื่อผจญวระมุนิน- | ทะสุชิน(ะ)ราชา | |
| พระปราบพหลพยุหะมา- | ระเมลืองมลายสูญ | |
| ด้วยเดชะองค์พระทศพล | สุวิมล(ะ)ไพบูลย์ | |
| ทานาทิธัมมะวิธิกูล | ชนะน้อมมโนตาม | |
| ด้วยเดชะสัจจะวจนา | และนะมามิองค์สาม | |
| ขอจงนิกรพละสยาม | ชยะสิทธิทุกวาร | |
| ถึงแม้จะมีอริวิเศษ | พละเดช(ะ)เทียมมาร | |
| ขอไทยผจญพิชิตผลาญ | อริแม้นมุนินทรฯ |
นอกจากนี้ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ยังได้ทรงพระราชนิพนธ์ “ บทนนฺโท ” เพื่อให้นักรบฝ่ายกองทัพเรือไว้ใช้สวดก่อนนอน โดยเป็นการแปลคาถาพาหุงคาถาที่เจ็ด ซึ่งพระผู้มีพระภาคเจ้าทรงชนะ นันโทปนันทนาคราช
| ปางเมื่อพระองค์ปะระมะพุท- | ธะวรุตตะมาจารย์ | |
| ประศาสน์พระศาสะนะประสาน | มนะเพื่อผดุงคน | |
| นันโทปนันทะภุชะคา | ติฉลาดและแสนกล | |
| เรืองอิทธิฤทธิจะประจน | จิระเหี้ยมอหังการ์ | |
| พระโลกะนาถะพระประทาน | อุปะเทศะฤทธา | |
| แด่องค์พระเถระวรสา- | วะกะเพื่อผจญงู | |
| วันอัคคะสาวะกะวิสิฎ- | ฐะวิชิต ณ ศัตรู | |
| ปราบนาคะราชะชยชู | ชะนะแม้นมะโนจง | |
| ด้วยเดชะสัจจะวะจะนา | และนะมามิสามองค์ | |
| ขมพลสมุททะยุธะยง | ชยสิทธิทุกครา | |
| ถึงแม้คณาอริจะนำ | พหุยุทธะนาวา | |
| มาแน่น ณ แดนอุทกะสา- | ครก้องคะนองหาญ | |
| ขอเดชะองค์พระทศพล | พิระเกื้อกำลังราญ | |
| เรืองไทยวิชัยวิชิตผลาญ | อริแม้นมุนินทรฯ |