ข้ามไปเนื้อหา

อุดงมีชัย

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
อุดงมีชัย
ឧដុង្គ
เมือง
บน: พระนครกรุงเก่าอุดงมีชัย ล่าง: ย่านโบราณอุดงค์มีชัย
สมญา: 
ราชธานีแห่งอดีตกษัตริย์
อุดงมีชัยตั้งอยู่ในประเทศกัมพูชา
อุดงมีชัย
อุดงมีชัย
ตำแหน่งที่ตั้งของเมืองอุดงมีชัย, ประเทศกัมพูชา
พิกัด: 11°49′26″N 104°44′33″E / 11.82389°N 104.74250°E / 11.82389; 104.74250
ประเทศ กัมพูชา
จังหวัดกันดาล
อำเภอโป็นเญียลือ
เทศบาลPhsar Daek
ก่อตั้ง1618
เขตเวลาUTC+7 (กัมพูชา)
รหัสพื้นที่12000

อุดง (เขมร: ឧដុង្គ) (หรืออาจเรียกได้ว่า อุดงฦๅไชย หรือ อุดงมีชัย) เป็นเมืองในประเทศกัมพูชา ตั้งอยู่ในส่วนตะวันตกเฉียงเหนือของจังหวัดกันดาล ตั้งอยู่บริเวณเชิงเขาของ"ภูเขาพนมอุดง"หรือ "เขาพระราชทรัพย์" (พนมพระราชทรัพย์) ประมาณ 40 กิโลเมตรทางตะวันตกเฉียงเหนือของกรุงพนมเปญ เมืองหลวงในปัจจุบัน อุดงมีชัยเป็นที่พำนักของราชวงศ์และเมืองหลวงของกัมพูชามานานกว่า 250 ปีจนถึงปี ค.ศ. 1866 เป็นเมืองหลวงอันยิ่งใหญ่ของพระมหากษัตริย์เขมรหลายศตวรรษที่กระจัดกระจายอยู่บนยอดเขาที่แบ่งเป็นสองส่วน ที่โดดเด่นซึ่งทอดยาวจากตะวันออกเฉียงใต้ไปตะวันออกเฉียงเหนือ[1][2]

ชื่อเมือง

[แก้]
สถูปที่กรุงอุดงมีชัย

ชื่อของเมืองมาจากคำว่า "อุตตุงฺค" uttuṅga" (สันสกฤต: उत्तुङ्ग) ในภาษาสันสกฤต แปลว่า "สูง" ซึ่งอาจหมายถึงเขาพระราชทรัพย์ เนื่องจากภูเขาเป็นสถานที่ประกอบพิธีบุญต่างๆ และมีความสำคัญทางศาสนา คำนี้จึงอาจกินความหมายไปที่นัยที่ว่า "ยิ่งใหญ่" หรือ "สูงสุด" ก็ได้[3]

ประวัติ

[แก้]
ราชทูตตะวันตกเข้าเฝ้าสมเด็จพระหริรักษ์รามมหาอิศราธิบดีที่กรุงอุดงมีชัย

เมืองอุดงมีชัยได้มีรากฐานมาตั้งแต่รัชสมัยสมเด็จพระบรมราชาที่ 7 (พระศรีสุริโยพรรณ)แห่งยุคอาณาจักรเขมรละแวก เมื่อกัมพูชาได้ทำสงครามกับสยาม (กรุงศรีอยุธยา) และได้เสียกรุงละแวกทำให้สิ้นสุดยุคอาณาจักรเขมรละแวกลง

ตามบันทึกตำนานเขมร ภาคที่ 5 ของสภาขนบธรรมเนียมเขมร ระบุว่าเมืองอุดงยกขึ้นเป็นราชธานีในศตวรรษที่ 17 เพื่อเป็นการหนีภัยสงครามกับสยาม ในรัชสมัยพระไชยเชษฐาที่ 2 ได้ทรงตัดสินพระทัยย้ายราชธานีจากละแวกมายังกรุงอุดง ต่อมาในพ.ศ. 2164 หรือ ค.ศ. 1620 พระไชยเชษฐาที่ 2 ประทับอยู่ที่พระราชวังหลวงในเมืองลเวม ทรงนำเหล่าขุนพลและข้าราชการทั้งหมดขึ้นเรือพระราชพิธีไปยังเขตโอโครน จังหวัดสำโรงทอง (ปัจจุบันคือ จังหวัดกำปงสปือ) ทรงประทับอยู่ที่ศาลาที่นั่นเป็นเวลานาน หลังจากเสด็จพระราชดำเนินไปยังตำบลตาดงยายเจ็ย พระองค์ทรงเห็นเนินเขาในเขตสระแก้วซึ่งมีทิวทัศน์งดงาม พระองค์ทรงรู้สึกสนพระทัยและทรงสนทนากับข้าราชการ โหร ฯลฯ ว่า "เราต้องการสร้างพระราชวังหลวงที่นี่ พวกท่านทราบหรือไม่" เหล่าออกญา โหราธิปดีได้ทรงสำรวจดินแดนโดยใช้หลักโหราศาสตร์ แล้วทรงกราบทูลว่า “ที่นี่เป็นสถานที่อันเป็นสิริมงคลยิ่งนัก ตามกฎแล้วจะมีกษัตริย์องค์หนึ่งทรงปราบศัตรูทั้งแปดทิศ” พระองค์จึงทรงทราบเรื่องนี้ จึงทรงมอบหมายให้ออกญากลาโหมแก้ว เป็นผู้อำนวยการสร้างพระราชวังในเขตสระแก้ว ในวันขึ้น 5 ค่ำ เดือนผลกุน ปีวอก ในปีพุทธศักราช 2164 (ประมาณ ค.ศ. 1618) พระมหากษัตริย์จึงทรงสถาปนาเมืองใหม่นี้ว่า พระบรมมหาราชวังอุดงมีชัย หรือ "อุดงมีชัย" เข้าสู่ยุคอาณาจักรเขมรอุดง

ในรัชสมัยสมเด็จพระหริรักษ์รามมหาอิศราธิบดี (พระองค์ด้วง) (พ.ศ. 2384–พ.ศ. 2393) พระองค์ทรงโปรดให้ขุดคลอง ลานบ้าน สะพาน และเจดีย์หลายร้อยองค์เพิ่มในกรุงอุดงมีชัย

ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2161 จนถึงปี พ.ศ. 2409 ราชธานีแห่งนี้ถูกเรียกอย่างเป็นทางการว่ากรุงอุดงมีชัย ซึ่งเป็นราชธานีของกัมพูชาเป็นเวลา 250 ปี ต่อมาในปี พ.ศ. 2409 สถานที่แห่งนี้ถูกปล่อยทิ้งร้างในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนโรดม บรมรามเทวาวตาร (พระนโรดม) ในช่วงกัมพูชาตกเป็นรัฐในอารักขาของฝรั่งเศส พระองค์ได้ย้ายราชธานีและนำราชสำนักของพระองค์มาประทับยังกรุงพนมเปญ เมืองหลวงปัจจุบัน ซึ่งอยู่ห่างจากอุดงเมืองหลวงเดิมไปประมาณ 12 ไมล์

ดูเพิ่ม

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
  1. "The Buddha of Chinese deception Oudong Mountain by Bou Saroeun". Phnom Penh Post. 22 มิถุนายน 2001. สืบค้นเมื่อ 26 มิถุนายน 2015.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  2. "THistory of the Phnom Bakheng Monument" (PDF). Khmer Studies. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ (PDF) เมื่อ 2015-06-26. สืบค้นเมื่อ 26 มิถุนายน 2015.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)
  3. "Sanskrit dictionary - uttunga : tall". Tamilcube. ข้อมูลเก่าจากต้นฉบับ เมื่อ 2019-04-06. สืบค้นเมื่อ กรกฎาคม 3, 2015.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (ลิงก์)

หนังสือ

[แก้]

แหล่งข้อมูลอื่น

[แก้]

11°49′26″N 104°44′33″E / 11.82389°N 104.74250°E / 11.82389; 104.74250