พี่เบิ้ม

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

พี่เบิ้ม หรือ Big Brother คือตัวละครหนึ่งจากนวนิยายเรื่อง 1984 ของ จอร์จ ออร์เวลล์ พี่เบิ้มถือเป็นตัวละครและสัญลักษณ์ที่สำคัญของเรื่อง โดยถือว่าเป็นผู้นำที่ปกครองด้วยอำนาจเผด็จการแบบพรรคการเมืองเดียว ซึ่งพี่เบิ้มคือตัวละครที่ได้รับการเชิดชูในฐานะท่านผู้นำของทวีปโอชันเนีย (ทวีปสมมติในนวนิยายที่ยังเป็นที่ตั้งAirstrip One หรือประเทศอังกฤษในปัจจุบัน) และรวมไปถึงพลเมืองทั้งทวีป พี่เบิ้มถือเป็นสัญลักษณ์ของอำนาจรัฐและเป็นการแสดงถึงลัทธิบูชาบุคคลที่ทุกคนต้องเคารพ แม้จะไม่มีใครทราบว่าแท้ที่จริงแล้วพี่เบิ้มคือใคร และมีตัวตนจริงหรือไม่ก็ตาม

ออร์เวลได้บรรยายถึงสภาพแวดล้อมของเมืองลอนดอนที่ปกครองโดยพี่เบิ้มว่า เป็นสังคมที่ประชาชนทุกคนจะถูกสอดส่องโดยรัฐ ซึ่งโดยมากจากผ่านทางโทรภาพที่มักจะฉายโฆษณาชวนเชื่อและไม่มีวันปิดเสียงหรือปิดเครื่องได้ กล่าวคือประชาชนจะถูกจับตามองโดยรัฐตลอดเวลา และหากบุคคลใดกระทำการที่เป็นอันตรายแก่พรรคก็จะต้องถูกกำจัดด้วยวิธี "ทำให้หายไป" ซึ่งหมายถึงการลบล้างการมีตัวตนของบุคคลนั้นให้หมดสิ้น ประชาชนจึงต้องตระหนักอยู่ตลอดเวลาว่าพวกเขาไม่ได้มีความเป็นส่วนตัวอีกต่อไป เฉกเช่นประโยคที่มีการใช้ในนวนิยายว่า "พี่เบิ้มกำลังจับตาดูคุณ" ในนวนิยายได้มีการบรรยายลักษณะภายนอกของ พี่เบิ้ม ว่ามีลักษณะเป็นผู้ชาย มีหนวดและหน้าตาเคร่งขรึม

ในวัฒนธรรมปัจจุบัน คำว่า "พี่เบิ้ม" หรือ "Big Brother" ได้มีการบรรจุในพจนานุกรม มีความหมายถึงการละเมิดด้วยการใช้อำนาจรัฐ ซึ่งจะหมายถึงการละเมิดสิทธิเสรีภาพของประชาชน และมักจะมีเกี่ยวข้องกับการสอดแนมมวลชน