ข้ามไปเนื้อหา

ผลต่างระหว่างรุ่นของ "ลำยอง"

เพิ่มขึ้น 38 ไบต์ ,  10 ปีที่แล้ว
[[ไฟล์:Bkkwrajanaddabot0609.jpg|thumb|250px|อุโบสถวัดราชนัดดา]]
{{รอการตรวจสอบ}}
'''เครื่องลำยอง''' คือองค์ประกอบทาง[[สถาปัตยกรรมไทย]]ที่มีลวดลายประดับให้อาคารสวยงาม ซึ่งจะใช้กับอาคารทางศาสนา [[เทวสถาน]] [[พระบรมมหาราชวัง]] หรือเป็น[[อุเทสิกเจดีย์]]เท่านั้น
 
== เครื่องลำยองที่ใช้กับหลังคาหน้าจั่ว ==
การใช้เครื่องลำยองประดับตกแต่งส่วนหลังคาและหน้าบันมีองค์ประกอบดังนี้
* '''ช่อฟ้า''' เป็นส่วนซึ่งประดับอยู่ส่วนยอดบนสุดของปลายสันหลังคา
[[ไฟล์:Bkkwrajanaddabot0609.jpg|thumb|250px|อุโบสถวัดราชนัดดา]]
 
**=== ช่อฟ้าลาว ===
* '''ช่อฟ้า''' เป็นส่วนซึ่งประดับอยู่ส่วนยอดบนสุดของปลายสันหลังคา
 
''';องค์ประกอบของช่อฟ้า'''
** ส่วนปลายยอดหรือหงอน
** ส่วนปาก
** ส่วนท้อง เรียกว่าอกสุบรรณ
 
''';ประเภทของช่อฟ้า'''
** ช่อฟ้าแบบปากหงส์ เรียกอีกอย่างว่าปากปลา ลักษณะปลายจะงอยทู่หงายขึ้นยื่นไปข้างหน้า
** ช่อฟ้าแบบปากครุฑ เรียกอีกอย่างว่าปากนก ลักษณะปลายจะงอยแหลมโค้งและงุ้มลง
** ช่อฟ้าหัวช้างลาว
** ช่อฟ้าหัวนกเจ่าช้าง
* ช่อฟ้าหัวนกเจ่า
** ช่อฟ้าแบบประยุกต์ อื่น ๆ
 
=== ใบระกา ===
'''ประเภทของช่อฟ้า'''
* '''ใบระกา''' เป็นส่วนของปั้นลมประดับตกแต่งอยู่ระหว่างช่อฟ้าและหางหงส์ มีลักษณะลวดลายปลายเรียว มีหลายลักษณะ เช่นลายน่องสิงห์ ลายหอยจับหลัก ลายกระหนก ลายใบเทศ เป็นต้น มีคติความเชื่อว่าเป็นลักษณะของขนปีกของครุฑ
** ช่อฟ้าแบบปากหงส์ เรียกอีกอย่างว่าปากปลา ลักษณะปลายจะงอยทู่หงายขึ้นยื่นไปข้างหน้า
** ช่อฟ้าแบบปากครุฑ เรียกอีกอย่างว่าปากนก ลักษณะปลายจะงอยแหลมโค้งและงุ้มลง
** ช่อฟ้าลาว
** ช่อฟ้าหัวช้าง
** ช่อฟ้าหัวนกเจ่า
** ช่อฟ้าแบบประยุกต์ อื่น ๆ
 
*=== '''รวยระกา งวงไอยรา นาคสะดุ้ง''' ===
[[ไฟล์:Wat pho 4.jpg|thumb|250200px|ภาพใบระกา งวงไอยรา นาคสะดุ้ง และหางหงส์ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม]]
** รวยระกา เป็นส่วนที่รองรับใบระกา
** งวงไอยรา เป็นส่วนที่เกี่ยวงอกับแป
** นาคสะดุ้ง เป็นรวยระกาส่วนที่โค้งงอต่อจากงวงไอยรายาวไปจนจรดหางหงษ์
 
=== หางหงส์ ===
* '''ใบระกา''' เป็นส่วนของปั้นลมประดับตกแต่งอยู่ระหว่างช่อฟ้าและหางหงส์ มีลักษณะลวดลายปลายเรียว มีหลายลักษณะ เช่นลายน่องสิงห์ ลายหอยจับหลัก ลายกระหนก ลายใบเทศ เป็นต้น มีคติความเชื่อว่าเป็นลักษณะของขนปีกของครุฑ
* '''หางหงส์''' เป็นส่วนปลายสุดของปั้นลม มีหลายแบบได้แก่ แบบทรงนาค แบบนาคเบือน แบบเศียรนาค แบบเหรา เป็นต้น
 
{{clear}}
 
*=== '''ลานหน้าบัน''' ===
* '''รวยระกา งวงไอยรา นาคสะดุ้ง'''
[[ไฟล์:Wat pho 4.jpg|thumb|250px|ภาพใบระกา งวงไอยรา นาคสะดุ้ง และหางหงส์ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม]]
** รวยระกา เป็นส่วนที่รองรับใบระกา
** งวงไอยรา เป็นส่วนที่เกี่ยวงอกับแป
** นาคสะดุ้ง เป็นรวยระกาส่วนที่โค้งงอต่อจากงวงไอยรายาวไปจนจรดหางหงษ์
 
 
* '''หางหงส์''' เป็นส่วนปลายสุดของปั้นลม มีหลายแบบได้แก่ แบบทรงนาค แบบนาคเบือน แบบเศียรนาค แบบเหรา เป็นต้น
 
 
* '''ลานหน้าบัน'''
 
==รูปภาพ==
<gallery>
ภาพ:Chofahwatpkaeo05.jpg|ช่อฟ้าอุโบสถวัดพระแก้ว กรุงเทพฯ (ช่อฟ้าแบบปากนก)
</gallery>
 
== อ้างอิง ==
== หนังสืออ่านเพิ่ม ==
{{รายการอ้างอิง}}
{{เริ่มอ้างอิง}}
* [http://www.royin.go.th/th/knowledge/detail.php?ID=960 ฐานานุศักดิ์ของสถาปัตยกรรมไทย]
* [http://www.thapra.lib.su.ac.th/objects/rarebook/r35/na3578_7ก1พ43.pdf พุทธศิลปะสถาปัตยกรรม ภาคต้น โดย พระพรหมพิจิตร]
* สมคิด จิระทัศนกุล '''วัด: พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย '''โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พ.ศ. 2544. ISBN 974-6006-81-9
* สมภพ ภิรมย์, พลเรือตรี '''ช่อฟ้า นาคเบือน ตุง '''องค์การค้คุรุสภา พ.ศ. 2545. ISBN 974-0086-30-6
{{จบอ้างอิง}}
 
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
* [http://wwwelearning.royinsu.goac.th/thelearning-uploads2/knowledgelibs/detailhtml/16231/index.php?ID=960htm ฐานานุศักดิ์ของวัด : พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย] {{ลิงก์เสีย}}
* [http://elearning.su.ac.th/elearning-uploads2/libs/html/16231/index.htm วัด : พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย]
* [http://www.thapra.lib.su.ac.th/objects/rarebook/r35/na3578_7ก1พ43.pdf พุทธศิลปะสถาปัตยกรรม ภาคต้น โดย พระพรหมพิจิตร]
* [http://www.photoontour9.com/gallery/watchomping/watchomping09.htm ตัวอย่างภาพ ลานหน้าบันวัดพระธาตุจอมปิง ลำปาง เป็นรูปเทพนม]
 
15,884

การแก้ไข