ผู้ใช้:FrameHotep/ทดลองเขียน

    จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
    พระนาม พระบรมรูป พระนามทางการ พระราชสมภพ เริ่มรัชกาล สิ้นสุดรัชกาล สวรรคต ความสัมพันธ์กับรัชกาลก่อน หมายเหตุ
    สมเด็จพระเจ้าฟ้างุ้มมหาราช Fa Ngum-Vtne1.JPG สมเด็จพระบาทอัญญา สมเด็จพระเจ้าฟ้าหล้าธรณีศรีสัตนาคณหุต มหาราช พระบาทราชธรณี ศรีสัตนานคร พ.ศ. 1859

    เมืองซวา

    5 กรกฎาคม พ.ศ. 1896 พ.ศ. 1915 พ.ศ. 1916

    เมืองน่าน

    (พระชนมายุ 57 พรรษา)

    พระราชโอรสในเจ้าฟ้าเงี้ยว [1]
    พระเจ้าสามแสนไทไตรภูวนาท

    (อุ่นเรือน)

    Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญา สามแสนไท ไตยภูวนาทราธิปัตย์ ศรีสัตนาคณหุต พ.ศ. 1900

    เมืองซวา

    พ.ศ. 1915 พ.ศ. 1959

    เมืองซวา

    (พระชนมายุ 60 พรรษา)

    พระราชโอรสใน

    พระเจ้าฟ้างุ้ม

    [2]
    พระเจ้าล้านคำแดง Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้า ล้านคำแดง พ.ศ. 1930

    เมืองซวา

    พ.ศ. 1960 พ.ศ. 1971

    เมืองซวา

    (พระชนมายุ 41 พรรษา)

    พระราชโอรสใน

    พระเจ้าสามแสนไท

    [3]
    เจ้าพรหมทัต Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Brahma-kumara Bhumadaraja ?

    เมืองซวา

    พ.ศ. 1971 พ.ศ. 1972

    เมืองซวา

    พระราชโอรสองค์โตใน

    พระเจ้าล้านคำแดง

    ครองราชได้ 10 เดือน[ต้องการอ้างอิง]
    เจ้ายุคล(หมื่นไสย) Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Yugandhara ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1429 1430

    Phadao, Lan Xang

    Younger brother of Phommathat Reigned 8 months[4]
    Khon Kham Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Kunikama ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1430 1432

    Kokrua, Lan Xang

    Son of King Samsenthai Reigned 18 months[5]
    Kham Tam Sa(Kham Teun, Khamtum) Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Kama Dharmasara ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1429(?); 1432

    Pak Houei Luang, Lan Xang

    Reigned 5 months[6]
    Lusai Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Luvana Jaya Chakrapati Phen-Pheo ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1432 1433

    Palace Gardens, Muang Sua, Lan Xang

    Reigned 6 months

    [7]

    Khai Bua Ban Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Kaya Buvanabana ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1433 1436 1438

    Sop Kham, Lan Xang

    Grandson of Samsenthai [8]
    Kham Keut (Kham-Kert, Kham Keul) Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Kama Kirti ?

    Muang Sua, Lan Xang

    1436 1438

    Muang Sua, Lan Xang

    Illegitimate son of Samsenethai [ต้องการอ้างอิง]
    Nang Keo Phimpha

    ນາງແກ້ວພິມພາ

    Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Sadu Chao Nying Kaeva Bhima Fa Mahadevi

    ສົມເດັຈພຣະຍາ ສາທຸເຈົ້າຍິງ ແກ້ວພິມພາ ມະຫາເທວີ

    1343 1438

    Pha-Dieo, Muang Sua

    Aged 95

    [9]
    Interregnum (1438–1441, rule by Sena and members of Sangha)[10]
    Chakkaphat Phaen Phaeo

    (Sai Tia Kaphut or Xainyachakkaphat)

    Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าชนกจักรพรรดิราชาแผ่นแผ้ว พญาชัยธิยกพุทธ 1415

    Muang Sua, Lan Xang

    1441 1479 1481

    Muang Xieng Khane, Lan Xang

    Aged 66

    Son of Samsenthai [11]
    Souvanna Banlang Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าสุวรรณปัญญาลังการาชาศรีสัตตนาคนหุต 1455

    Xieng-Thong, Lan Xang

    1479 1485

    Xieng-Thong, Lan Xang

    Aged 30

    Son of Chakkaphat Phaen Phaeo [ต้องการอ้างอิง]
    La Sen Thai

    (La Sen Thai Puvanart)

    Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าลังกาเสนา ธยา ภูวนาถราชาศรีสัตตนาคนหุต 1462

    Xieng-Thong, Lan Xang

    1486 1495

    Xieng-Thong, Lan Xang

    Aged 33

    Youngest brother of Suvarna

    Banlang

    [12]
    Somphou Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าชมภูราชา ศรีสัตตนาคนหุต 1486

    Xieng-Thong, Lan Xang

    1495 1500 1501

    Muang Sua, Lan Xang

    Aged 15

    Son of La Sen Thai 1495-1497, under regency by his uncle[13]
    Visoun (also Vixun or Visunarat) Wat Visoun, Luang Prabang Laos by Louis Delaporte.jpg สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าวิชุลละราชราชาธิบดี ภาดา

    ศรีสัตตนาคนหุต

    1465

    Xieng-Thong, Lan Xang

    1500 1520

    Vientianne, Lan Xang

    Aged 55

    Son of Sai Tia Kaphut [14]
    Photisarath I (also Phothisarath, Phothisarat, or Potisarat)ພະເຈົ້າໂພທິສະລາດ Phra That Phanom 02.jpg สมเด็จพระบาทโพธิศาลมหาธรรมิกทัต ลังกานคุณ มหาราชาอธิบดี จักรพรรดิภูมินทร์นรินทรราชา ศรีสัตตนาคนหุต 1505

    Xieng-Thong, Lan Xang

    1520 8 August 1548

    Xieng-Mai Nhotnakorn Palace, Vientiane, Lan Xang

    Aged 43

    Son of Visoun [6]
    Setthathirathເສດຖາທິຣາດ

    (also Xaysettha, Chaiyachettha,

    Chaiyaset or Jayajestha)

    ໄຊເສດຖາ

    Setthathirat.JPG Samdach Brhat-Anya Chao Udaya Budhara Buvana Brhat Jaya Setha Maharajadiraja Buvanadi Adipati Sri Sadhana Kanayudha 24 January 1534

    Muang Sua, Lan Xang

    8 August 1548 1571

    Muang Ong-Kan, Attapeu, Lan Xang

    Aged 37

    Son of Photisarath Also King of Lanna

    r. 1546-1551 [15]

    Nokeo Koumane Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Vora Ratana Dharmapasuta Sethakassa Atsanachandra Suvarna Samudhi Khakharattanasara Raja Bupati 1571

    Vientianne, Lan Xang

    1571 1596

    Aged 25

    Son of Setthathirath First reign as a baby under regency
    Sen Soulintha (also Saen Surintha or Sen Sourintha,

    born Chane Tian)

    Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Sumangala Ayaka Budhisana Raja Sri Sadhana Kanayudha 1511

    Nong-Khai, Siam

    1572 1575 1582

    Vientianne, Lan Xang

    Aged 71

    Not of royal descent First reign.

    [16]

    Voravongsa I Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Brhatasena Vora Varman Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1575 1579

    Keng Chane pass, Vientiane, Lan Xang

    Son of Photisarath Burmese vassal[17]
    Sen Soulintha (also Saen Surintha or Sen Sourintha,

    born Chane Tian)

    Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Sumangala Ayaka Budhisana Raja Sri Sadhana Kanayudha 1511

    Nong-Khai, Siam

    1580 1582

    Vientianne, Lan Xang

    Aged 71

    Not of royal descent Second reign

    [18]

    Nakhon Noi Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Samdach Brhat Chao Negara Nawi Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1582 1583 ?

    Toungoo Empire

    Son of Sen Soulintha.

    Not of royal descent.

    [19]
    Interregnum (1583–1591)[ต้องการอ้างอิง]
    Nokeo Koumane Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Vora Ratana Dharmapasuta Sethakassa Atsanachandra Suvarna Samudhi Khakharattanasara Raja Bupati 1571

    Vientianne, Lan Xang

    1591 1596

    Aged 25

    Son of Setthathirath [20]
    Voravongsa II

    (Thammikarath)

    Airavata emblem transparent.png Vara Varman Dharmika Raja Jaya 1585 1596 1621 1622

    Aged 37

    Nephew of Setthathirath [21]
    Oupagnouvarath Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Maha Upayuvaraja 1597 1621 1622

    Aged 25

    Son of Voravongsa [22]
    Photisarath II Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Bandita Buddhisa Raja Sri Sadhana Kanayudha 1552 1622 1627

    Aged 75

    Son or grandson of Sen Soulintha

    Not of royal descent

    [23]
    Mon Keo (Mongkeo) Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat-Anya Chao Manikya Kaeva Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1627 1633 Son of Voravongsa [24]
    Tone Kham Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Dharmakama Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1633 1637 Son of Mon Keo [25]
    Vichai Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Vijaya Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1637 1638 Son of Mon Keo [25]
    Souligna Vongsa

    (Sourinyavongsa)ສຸຣິຍະວົງສາທັມມິກຣາດ

    Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Suriyalinga Varman Dharmika Raja Parama Pavitra Prasidhadhiraja Sri Sadhana Kanayudha 1618

    Vientiane, Lan Xang

    1638 1694

    Vientiane, Lan Xang

    Aged 76

    Son of Tone Kham 2nd Golden Age of Lan Xang

    [26]

    Tian Thala Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Devaniasena Chandralaya Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1694 1695 1696 Not of royal descent. Senior minister who usurped the throne

    reigning for 6 months.[27]

    Nan Tharat Airavata emblem transparent.png Samdach Brhat Chao Phya Nanda Raja Sri Sadhana Kanayudha ? 1695 1698

    Vientiane, Lan Xang

    Grandson of Vichai [28]
    Setthathirath II

    ພຣະເຈົ້າໄຊອົງເວ້

    (Sai Ong Hue; Ong Lo; Trieu Phuc)

    ໄຊອົງເວ້

    Airavata emblem transparent.png Somdetch Brhat Chao Maha Sri Jaya Setha Adiraja Darmikaraja Chandrapuri Sri Sadhana Kanayudha 1685

    Huế, Đại Việt

    1698 1706 1730

    Royal Palace, Vientiane

    Aged 45

    Nephew of Souligna Vongsa

    (whose father was exiled to Vietnam)

    [29]
    พระยาหมื่นบ้าน (กษัตริย์หุ่น) 1973
    เจ้าไค้บัวบาน (กษัตริย์หุ่น) 1974 - 1977
    เจ้าก้อนคำ (กษัตริย์หุ่น) 1978
    เจ้ายุคล (กษัตริย์หุ่น) 1979
    เจ้าคำเกิด (กษัตริย์หุ่น) 1979 - 1981
    นางแก้วพิมพา หรือ พระมหาเทวีอามพัน 1981
    สมเด็จพระเจ้าไชยจักรพรรดิแผ่นแผ้ว Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าชนกจักรพรรดิราชาแผ่นแผ้ว พญาชัยธิยกพุทธ 1981 - 2023
    สมเด็จพระเจ้าสุวรรณบัลลังก์ Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าสุวรรณปัญญาลังการาชาศรีสัตตนาคนหุต 1981 - 2029
    สมเด็จพระเจ้าหล้าแสนไทไตรภูวนาถ Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าลังกาเสนา ธยา ภูวนาถราชาศรีสัตตนาคนหุต 2029 - 2039
    สมเด็จพระเจ้าชมพู Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าชมภูราชา ศรีสัตตนาคนหุต 2039 - 2044
    สมเด็จพระเจ้าวิชุลละราช Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าวิชุลละราชราชาธิบดี ภาดา

    ศรีสัตตนาคนหุต

    2044 - 2063
    พระเจ้าโพธิศาละราช Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทโพธิศาลมหาธรรมิกทัต ลังกานคุณ มหาราชาอธิบดี จักรพรรดิภูมินทร์นรินทรราชา ศรีสัตตนาคนหุต 2063 - 2090
    เจ้ากิจธนวราธิราชหรือเจ้าท่าเรือ Airavata emblem transparent.png 2090 - 2091
    สมเด็จพระไชยเชษฐาธิราช Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าอุทิศพุทธระ ภูวนา พระบาทไชยเชษฐามหาราชาธิราชภูวนาถอธิบดี ศรีสัตตนาคนหุต 2091 - 2114
    หน่อแก้วโกเมน Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทวรรัตนา

    ธรรมปสูตร เสฐกัสสะ อาสนจันทรา สุวรรณสมาธิ ขัครัตนสัตราชาภูบดี

    พระยาแสนสุรินทร์ลือชัย Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าสุมังคลา อยกพุทธิสานราชาศรีสัตตนาคนหุต 2114 - 2118
    พระเจ้าศรีวรวงษาธิราช หรือ พระมหาอุปราชศรีวรวงษา Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้า

    พระบาทเสนา วรวรมันราชา ศรีสัตตนาคนหุต

    2118 - 2123
    พระยาแสนสุรินทร์ลือชัย (ครั้งที่ 2) Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าสุมังคลา อยกพุทธิสานราชาศรีสัตตนาคนหุต 2123 - 2125
    พระยานครน้อย Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทเจ้า สมเด็จพระบาทเจ้านครนวีราชา

    ศรีสัตตนาคนหุต

    2125 - 2126
    ว่าง
    พระหน่อแก้วโกเมน

    (ประกาศอิสรภาพจากพม่า)

    Airavata emblem transparent.png สมเด็จพระบาทวรรัตนา

    ธรรมปสูตร เสฐกัสสะ อาสนจันทรา สุวรรณสมาธิ ขัครัตนสัตราชาภูบดี

    2134 - 2139
    พระวรปิตา
    พระเจ้าวรวงศาธรรมิกราช Airavata emblem transparent.png วราวรมันธรรมิกราชาไชย 2139 - 2140
    พระอุปยุวราช สมเด็จพระบาทเจ้ามหาอุปยุวราช 2140 - 2165
    พระบัณฑิตโพธิศาละราช สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้าบัณฑิตโพธิศาราชาศรีสัตตนาคนหุต 2165 - 2166
    พระหม่อมแก้ว สมเด็จพระบาทอัญญาเจ้ามานิตย์แก้วราชา

    ศรีสัตตนาคนหุต

    2166 - 2170
    เจ้าต่อนคำ สมเด็จพระบาทเจ้าธรรมกรมราชา ศรีสัตตนาคนหุต 2170 - 2176
    เจ้าวิชัย สมเด็จพระบาทเจ้าวิชัยราชาศรีสัตตนาคนหุต 2176 - 2179
    พระเจ้าสุริยวงศาธรรมิกราช สมเด็จพระบาทเจ้าสุริยลิงกาวรมัน ธรรมิกราชาพรมพวิตร ประสิทธิราช

    ศรีสัตตนาคนหุต

    2179 - 2181
    พระยาจันทสีหราช เมืองแสน สมเด็จพระบาทเจ้า

    เทวัญเสนาจันทรายาราช ศรีสัตตนาคนหุต

    2181 - 2238
    เจ้าองค์หล่อ 2238
    เจ้านันทราช สมเด็จพระบาทเจ้าพระนันทราช ศรีสัตตนาคนหุต 2239 - 2242
    พระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 2 (พระไชยองค์เว้) สมเด็จพระบาทเจ้ามหาศรีไชยเชษฐาอธิราช ธรรมิกราชา จันทบุรีศรีสัตตนาคนหุต 2242 - 2245
    36 2241 - 2250

    เจ้าสร้อย[แก้]

    สถาปนาอาณาจักรจำปาสักดิ์[แก้]

    พ.ศ. 2252 อาณาจักรจำบากนาคบุรีศรี เกิดความวุ่นวายเกิดโจรผู้รายชุกชุมมากมาย จนราษฎรได้รับความเดือดร้อน พระครูโพนสะเม็กจึงไปอันเชิญเจ้าหน่อกษัตริย์และพระราชมารดาสุมังคลาที่บ้านงิ้วพันลำโสมสนุกมายังนครกาลจำบากนาคบุรีศรี และทำพิธีบรมราชาภิเษกเจ้าหน่อกษัตริย์ขึ้นเป็น สมเด็จพระเจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทธางกูร และเปลี่ยนชื่อนามเมืองใหม่เป็น นครจำปาศักดิ์นาคบุรีศรี หรือ จำปาสักดิ์ เมื่อปี พ.ศ. 2256

    ขยายพระราชอาณาจักร[แก้]

    สมเด็จพระเจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทธางกูรทรงมีพระราชโองการให้ศิษย์เอกที่เจ้าราชครูหลวงโพนสะเม็ก ส่งออกไปหาที่สร้างบ้านแปลงเมืองปรากฏตามหลักฐานมีดังนี้

    1.จารย์หวด ไปรักษาด่านบ้านดอนโขงในลำน้ำโขง เรียกว่าดอนโขง เป็นเจ้าเมืองโขง

    2.ท้าวสุด เป็นพระยาไชยเชษฐา ไปรักษาบ้านหางโคกปากน้ำเซทางฝั่งโขงตะวันออก เป็นเจ้าเมืองเชียงแตง

    3.จารย์แก้ว ไปรักษาบ้านทม เป็นเจ้าเมืองสุวรรณภูมิ

    4.ท้าวมั่น ข้าหลวงเดิมของนางแพนเป็นหลวงเอก ไปรักษาบ้านโพน เป็นเจ้าเมืองสาระวัน

    5.จารย์เชียง เป็นเจ้าเมืองศรีนครเขต อยู่ในเขตจังหวัดศรีสะเกษปัจจุบัน

    6.ท้าวพรหม เป็นราชบุตรโคตร ไปรักษาด่านบ้านแก้วอาเฮิม เป็นเจ้าเมืองคำทองใหญ่

    7.จันทรสุริยวงศ์ ไปรักษาด่านบ้านโพนสิม เป็นเจ้าเมืองตะโป ปัจจุบันอยู่ในแขวงสุวรรณเขต

    8.จารย์สม ไปรักษาบ้านทุ่งอิฐกระบือ เป็นเจ้าเมืองอัตปือ

    9.บุตรพะละงุม เป็นขุนหนักเฒ่า ไปรักษาบ้านโคงเจียง เป็นเจ้าเมืองเชียงเจียง อำเภอโขงเจียม ในปัจจุบัน

    สวรรคต[แก้]

    ขยายพระราชอาณาจักร[แก้]

    สมเด็จพระเจ้าสร้อยศรีสมุทรพุทธางกูรทรงมีพระราชโองการให้ศิษย์เอกที่เจ้าราชครูหลวงโพนสะเม็ก ส่งออกไปหาที่สร้างบ้านแปลงเมืองปรากฏตามหลักฐานมีดังนี้

    1.จารย์หวด ไปรักษาด่านบ้านดอนโขงในลำน้ำโขง เรียกว่าดอนโขง เป็นเจ้าเมืองโขง

    2.ท้าวสุด เป็นพระยาไชยเชษฐา ไปรักษาบ้านหางโคกปากน้ำเซทางฝั่งโขงตะวันออก เป็นเจ้าเมืองเชียงแตง

    3.จารย์แก้ว ไปรักษาบ้านทม เป็นเจ้าเมืองสุวรรณภูมิ

    4.ท้าวมั่น ข้าหลวงเดิมของนางแพนเป็นหลวงเอก ไปรักษาบ้านโพน เป็นเจ้าเมืองสาระวัน

    5.จารย์เชียง เป็นเจ้าเมืองศรีนครเขต อยู่ในเขตจังหวัดศรีสะเกษปัจจุบัน

    6.ท้าวพรหม เป็นราชบุตรโคตร ไปรักษาด่านบ้านแก้วอาเฮิม เป็นเจ้าเมืองคำทองใหญ่

    7.จันทรสุริยวงศ์ ไปรักษาด่านบ้านโพนสิม เป็นเจ้าเมืองตะโป ปัจจุบันอยู่ในแขวงสุวรรณเขต

    8.จารย์สม ไปรักษาบ้านทุ่งอิฐกระบือ เป็นเจ้าเมืองอัตปือ

    9.บุตรพะละงุม เป็นขุนหนักเฒ่า ไปรักษาบ้านโคงเจียง เป็นเจ้าเมืองเชียงเจียง อำเภอโขงเจียม ในปัจจุบัน

    สวรรคต[แก้]

    รายพระนามพระมหากษัตริย์และผู้ปกครองอาณาจักรสุโขทัย[แก้]

    รัฐอิสระ[แก้]

    ราชวงศ์ศรีนาวนำถุม[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    อีแดงเพลิง
    1 พ่อขุนศรีนาวนำถุม พ.ศ. 1700 - พ.ศ. 1724
    รัฐบรรณาการอาณาจักรละโว้
    1 ขอมสบาดโขลญลำพง พ.ศ. 1724 - พ.ศ. 1780

    เจ้าเมืองสุโขทัย[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    1 พ่อขุนศรีอินทราทิตย์.jpg พ่อขุนศรีอินทราทิตย์
    2 พ่อขุนบานเมือง
    3 พ่อขุนรามคำแหงมหาราช
    พญาไสสงคราม
    5 พญาเลอไท
    6 พญางั่วนำถุม
    พระมหาธรรมราชาที่ 1 พ.ศ. 1890 - 1904
    พระมหาเทวี
    พระยาศรีเทพาหูราช
    พระยาราม

    เจ้าเมืองศรีสัชนาลัย[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พ่อขุนศรีอินทราทิตย์
    2 พ่อขุนบานเมือง
    3 พ่อขุนรามคำแหงมหาราช
    พญาไสสงคราม
    5 พญาเลอไท
    6 พญางั่วนำถุม
    พระมหาธรรมราชาที่ 1 พ.ศ. 1883 - 1890 [30]
    พระมหาเทวี
    พระยาศรีเทพาหูราช
    พระยาราม

    เจ้าเมืองสรลวงสองแคว[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระมหาธรรมราชาที่ 1 พ.ศ. 1904 - 1911 [30]

    เมืองอุปราช[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระไตรโลกนาถ
    พระยายุทธิษเฐียร
    สมเด็จพระรามาธิบดีที่ 2
    พระหน่อพุทธากูล
    พระไชยราชา
    พระนเรศวร
    พระชัยบุรี
    เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง)
    พระอินทร์อากร
    พระยายมราช (บุญมา)
    หลวงนรา

    พระพิษณุโลกสองแคว[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระมหาธรรมราชาธิราชที่ 1

    ก๊กเจ้าพระพิษณุโลก[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง)
    พระอินทร์อากร

    ธนบุรี[แก้]

    ลำดับ พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระยายมราช (บุญมา)
    หลวงนรา

    รายพระนามกษัตริย์นครศรีธรรมราช[แก้]

    รายพระนามกษัตริย์ผู้ครองอาณาจักรตามพรลิงค์[แก้]

    ฃรายชื่อกษัตริย์อาณาจักรศรีวิชัย

    พ.ศ.1006. ถึง พ.ศ............. พระเจ้าพิชัยเดชะ .....

    พ.ศ.1132 ถึง พ.ศ..1160 พระเจ้าธรรมราชบุระ(พระเจ้าลี-ฟู-โต-เส) หรือ พระเจ้าธรรมราช ราชวงค์โคตมะวงค์(จูถ่าน)

    พ.ศ.............ถึง พ.ศ. 1196พระยาศรีไสยนรงค์ นางจันทาเทวี อัครมเหสี

    พ.ศ..............ถึง พ.ศ.1198 ท้าวธรรมกษัตริย์(น้องชาย)

    พ.ศ. ...........ถึงพ.ศ.1213 พระเจ้าศรีวิชัย (โห-มิ-โต) ชิลิโพชิ

    พ.ศ.1217 ถึง พ.ศ........ พระนางสิมา กษัตริย์ผู้หญิงแห่งนครศรีธรรมราช

    พ.ศ.1245 ถึง พ.ศ...........พระเจ้าธรรมเสตุ หรือ สมเด็จพระอินทราธิราช(ไศเลนทรวงค์)

    พ.ศ.1267 ถึง พ.ศ............พระเจ้ากรุงศรีวิชัย เช-ลิ-โต-เล-เปา-ไม

    พ.ศ.1285 ถึง พ.ศ........... พระเจ้า .ลิว-เตง-วิ-กง (กษัตริย์ศรีวิชัย)

    พ.ศ.......... ถึง พ.ศ.1310...พระเจ้าวิษณุที่1.......

    พ.ศ.1310 ถึง พ.ศ........... พระเจ้าวิษณุที่2

    พ.ศ.1318 ถึง พ.ศ............พระเจ้าศรีวิชเยนทรราชา(วิษณุ)หรือ ศรีวิชเยนทรนฤบดี และดำรงพระราชอิสริยยศว่า ( ศรีราชา )ผู้เป็นราชวงค์ไศเลนทร.....จารึกหลักเสมาเมือง ศักราช697 ( พ.ศ.1318 ทรงพระนามว่า... ธรรมเสตุ )

    พ.ศ.1403 ถึง พ.ศ.1440.... พระเจ้าศิริกิตกุมาร (เรื่องพระแก้วมรกต) กรุงตามพรลิงค์

    .............................ราชวงศ์ไศเลนทรตอนปลาย...................................................

    ๑.พ.ศ.1446 ถึงพ.ศ.1471 มหาราชสิทธะยนาภา(ชีวกราช ในตำนานชินกาลมาลีปกรณ์)มีพระนามหลายพระนาม พระยาวรราช หรือสุชิตราช หรือ สุรชิตราช ตั้งราชธานีอยู่ที่มาลัยปุระ คือนครตามพรลิงค์

    ๒.พ.ศ.1457 ถึง พศ ......พระเจ้ากัสสปะที่4 กษัตริย์ศรีวิชัย ผู้ครองเมืองตามพรลิงค์เดินทางไปปกครองลังกา( จากศิลาจารึกประเทศศรีลังกา)

    ๓.พ.ศ.1471 ถึง พ.ศ.1503 มหาราชโกณฑัญญะ

    ๔.พ.ศ.1503 ถึง พ.ศ.1550 มหาราชศรีจุฬามณีวรรมเทวา ตั้งราชธานีอยู่ท่ีนครศรีวิชัย คือไชยา

    พ.ศ. 1544 ท้าวสุชัย

    ๕.พ.ศ.1550 ถึง พ.ศ.1567 มหาราชมารวิชโยตตุงคะ สิ้นพระชนม์ชีพในสนามรบ

    พ.ศ.1567และโอรสองค์ใหญ่ชื่อ....สงครามวิชโยตตุง..ถูกจับเป็นเชลยและสิ้นพระชนม์ที่แคว้นโจฬะ โอรสองค์น้อย

    ๖.พ.ศ.1567 ถึง พ.ศ.1615 มหาราชสมรวิชโยตุงคะ พระเจ้าสุชิตราช หรือชีวกะ

    ๗.พ.ศ.1615 ถึง พ.ศ........ มหาราชมาณาภรณ์

    ๘.พ.ศ......... ถึง พ.ศ...... มหาราชมหาสธรรมปรัพตา

    ๙.พ.ศ....... ..ถึง พ.ศ....... .มหาราชสูรยนารายณ์ ( 3 ) ร่วมสมัยกับพระเจ้าวิชัยพาหุที่1(1614-1669) ประเทศศรีลังกา ตั้งราชธานีอยู่ที่ นครสิงหปุระ เข้าใจว่าจะเป็นเมืองร้างที่อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา


    ราชวงศ์โมริยะ[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 1 พ.ศ.1098 - พ.ศ.1120 ผู้สร้างเมืองละคอน
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 2 พ.ศ.1120 - พ.ศ.1180 พระอนุชาพระนามว่า เจตราช

    ราชวงศ์ศิริปะระ[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 3

    (พิลิฎฐปะระ)

    พ.ศ.1180 - พ.ศ.1217 พระชามาดาของพระเจ้าศรีธรรมโศกราชที่ 2
    พระราชินีศรีธรรมาโศกราชที่ 4

    (พระนางสีมา)

    พ.ศ.1217 - พ.ศ.1230 พระราชธิดาพระเจ้าศรีธรรมโศกราชที่ 3

    และพระนัดดาพระนางจามเทวี

    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 5

    (พระเจ้าสันนา)

    พ.ศ.1230 - พ.ศ.1270 พระราชโอรสพระราชินีศรีธรรมโศกราชที่ 4

    ราชวงศ์ไศเรนทร์[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 5

    (พระเจ้าสันนา)

    พ.ศ.1230 - พ.ศ.1270 พระราชโอรสพระราชินีศรีธรรมโศกราชที่ 4

    ประเทศราชแห่งศรีวิชัย[แก้]

    ราชวงศ์โมริยะ(ครั้งที่ 2)[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 6 พ.ศ.1270 - พ.ศ.1303 สามันตราชแห่งศรีวิชัย
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 7 พ.ศ.1270 - พ.ศ.1343
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 8 พ.ศ.1343 - พ.ศ.1361
    พระเจ้าศรีธรรมาโศกราชที่ 9

    (พระเจ้าพันธุ)

    พ.ศ.1361 - พ.ศ.1394

    ตามพรลิงค์อิสระ[แก้]

    ราชวงศ์สัญชัย[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 1

    (พระเจ้ากลันธรรม)

    พ.ศ.1426 - พ.ศ.1440 กู้เอกราชจากศรีวิชัย
    พระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 2

    (พระเจ้าสุชิตราช)

    พ.ศ.1440 - พ.ศ.1470 พระราชโอรสพระเจ้ากลันธรรม
    พระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 3

    (พระเจ้ากัมโพชะ)

    พ.ศ.1470 - พ.ศ.1515 เจ้าชายสุรัยยะผู้พิชิตเขมรพระราชโอรส ดำรงตำแหน่งอุปราชแห่งละโว้
    พระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 4 พ.ศ.1515 - พ.ศ.1567 พระอนุชาเจ้าชายสุรัยยะ
    พระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 5 พ.ศ.1567 - พ.ศ.1610 พระราชโอรสพระเจ้าศรีธรรมาราชที่ 4

    ราชวงศ์ปัทมะ[แก้]

    ๑. พ.ศ.........ถึง พ.ศ....... มหาราชสูรยนารายณ์ ( ๔ ) เป็นโอรสของมหาราชมหาสธรรมปรัพตา (กษัตริย์องค์ที่ 7 แห่งไศเลนทรวงค์ จัดเป็นพระเจ้าศรีธรรมโศกราชที่ ๑

    ๒. พ.ศ.........ถึง พ.ศ 1710 มหาราชชัยโคปะ( พระเจ้าศรีธรรมโศกราชที่ ๒ ) (ในศิลาจารึกดงแม่นางเมืองหลักที่ 35) ตำนานพระบรมธาตุจังหวัดนครศรีธรรมราชระบุปีที่สร้างว่าเป็นศักราช 1098 ซึ่งศักราชในที่นี้ควรเป็นมหาศักราชเนื่องจากจารึกดงแม่นางเมือง พ.ศ. 1710 ที่มีรับสั่งให้เจ้าเมืองถวายที่นาเพื่อบูชาสริธาตุของกษัตริย์ผู้ล่วงลับไปแล้ว ทั่งนี้เมื่อเปรียบเที่ยบปีพุทธศักราช 1710 ของจารึกแม่นางเมือง ก็หมายความว่าในปีพ.ศ. 1790 ซึ่งเป็นปีที่สร้างเมืองนครศรีธรรมราชและเป็นปีเดียวกันกับการสร้างพระบรมธาตุในปี1719 (ซึ่งตรงกับบรรทึกของพระเจ้า นรปติสินธุกษัตริย์พม่าที่เมืองพุกาม)

    ๓ ..พ.ศ.1713.........ถึง.พ.ศ.1733............พระเจ้ามันละยาทิป เจ้าเมืองนครศรีธรรมราช

    1719 สร้างพระบรมธาตุ.... ดอนพระ..(วัดพระบรมธาตุปัจจุบัน) ร่วมสมัย กับ พระเจ้านรปติสิทธุกัตริย์ประเทศพม่า

    ๔. พ.ศ..........ถึง พ.ศ. 1752 มหาราชปรลัมพัตร พระเจ้าศรีธรรมโศกราชที่ ๓(ในศิลา.จารึก.ดงแม่นางเมืองหลักที่ 35 และจารึกฐานพระพุทธรูปนาคปรกหลักที่ 25 )ย้ายราชธานีจาก นครสิงหปุระมาสร้างเมืองนครศรีธรรมราช ที่กระหม่อมโคก (เมืองพระเวียง) เป็นราชธานีเมื่อราว พ.ศ. 1719

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าศรีมหาราชาธิราชที่ 1

    (ธรรมโศก ศรีธรรมราชที่ 6)

    พ.ศ.1610 - พ.ศ.1649 มหาราชที่เกรียงไกร
    พระเจ้าศรีมหาราชาธิราชที่ 2

    (ศรีธรรมราชที่ 7)

    พ.ศ.1649 - พ.ศ.1670 พระราชโอรสพระเจ้าศรีมหาราชาธิราชที่ 1
    พระเจ้าศรีธรรมราชที่ 8

    (พระกัมรเดง ชคตศรีธรรมาโศก)

    พ.ศ.1670 - พ.ศ.1711 พระราชโอรสพระเจ้าศรีธรรมราชที่ 7
    พระเจ้าศรีธรรมราชที่ 9

    (พระกัมรเดง อัญศรีบรมวาสุเทพ)

    พ.ศ.1711 - พ.ศ.1723 พระราชโอรสพระเจ้าศรีธรรมราชที่ 8

    สร้างพระบรมธาตุดอนพระ(วัดพระบรมธาตุปัจจุบัน)(อ้างอิงข้อมูลเพจ)

    พระเจ้าศรีธรรมราชที่ 10(พระอัญมหาราช ศรีมัตไตรโลกราชเมาลิ

    ภูษณะ วรัมเทวะ) มหาราชสูรยนารายณ์ (อ้างอิงข้อมูลเพจ)

    พ.ศ.1723 - พ.ศ.1770 พระราชโอรสพระเจ้าศรีธรรมราชที่ 9
    พระเจ้าศรีธรรมราชที่ 11

    (พระเจ้าจันทรภานุ)

    พ.ศ.1770 - พ.ศ.1813 พระราชโอรสพระเจ้าศรีธรรมราชที่ 10

    มเหสีชื่อพระนางเลือดแม่เจ้าอยู่หัว(อ้างอิงข้อมูลเพจ)

    พระเจ้าศรีธรรมราชที่ 12

    (พระเจ้าพงศ์สุราหะ)

    พ.ศ.1813 - พ.ศ.1820 พระอนุชาพระเจ้าจันทรภาณุ

    พระมเหสีชื่อพระนางอรวคุ(อ้างอิงข้อมูลเพจ)

    เมืองร้าง[แก้]

    ไม่ทันที่กษัตริย์พระองค์ใหม่จะขึ้นครองราช ก็เกิดยมบน เกิดโรคไข้ห่าในเมืองหลวงเสียก่อน..............................................................หลังจากนี้ เมืองนครศรีธรรมราช ก็เกิด โรคระบาดไข้ห่า (อหิวา) ผู้คนล่มตายจำนวนมาก ที่เหลือก็หนีเข้าป่า ภายในเมืองหลวง ไร้ผู้คน ถึงต้อง ทิ้งเมือง ปล่อยให้เมืองนครศรีธรรมราชเป็นเมืองร้างไร้ผู้คนเป็นเวลาช้านาน (ย้ายเมืองไปอยู่เขาวังอำเภอลานสกา) เป็นเวลา 5 ปี จนเมืองนครศรีธรรมราชกลายเป็นป่ารกร้าง เมื่อโรคระบาดสงบลง ก็ย้ายเมืองกลับมากลับมา ระยะนี้เมืองนครศรีธรรมราชบอบช้ำมาก ใหนจะภัยจากสงคราม ยังต้องเกิดโรคไข้ห่าอีก..........

    ราชวงศ์ลานสกา[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    นายอู่ นายอยู่
    หมื่นศรีจอมรัก นางบุญกอง
    พระศรีมหาราชที่ 1 ? - พ.ศ.1820
    พระศรีมหาราชาที่ 2

    (นายธนู)

    พ.ศ.1820 - พ.ศ.1861

    พ.ศ. 1861 อยู่มาพระศรีมหาราชาถึงแก่กรรม ศักราช 1861 โปรดให้ข้าหลวงมาเป็นศรีมหาราชาแต่งพระธรรมศาลา ทำระเบียงล้อมพระมหาธาตุ และก่อเจดีย์ วัศสภ มีพระบัณฑูรให้พระศรีมหาราชาไปรับเมืองลานตกา ศรีมหาราชาถึงแก่กรรมเอาศพมาไว้ วัศศภ

    ประเทศราชแห่งเพชรบุรี[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระพนมทะเลศรี มเหสวัสดิทราธิราช

    (นางจันทรเทวี)

    พ.ศ.1861 - ?
    พระพนมวัง

    (นางสะเดียงทอง)

    ? - พ.ศ.1885
    พระเจ้าศรีธรรมโศกราช สุรินทราราชาสุ รวงค์ ธิบดีศีรยุธิษเถียรอภัย

    ฑิริ ปรากรมพาหุ (นางสน) เจ้าพระยานครศรีธรรมราชมหานคร (เจ้าศรีราชา)

    พ.ศ.1885 - ?

    ปีพ.ศ. 1837 ถึงปีพ.ศ.1893 เมืองนครศรีธรรมราชยังมีฐานะเป็นเมืองพระยามหานคร หรือเมืองประเทศราช

    พระนาม ปีครองราช หมายเหตุ
    ขุนรัตนากร หลังปี พ.ศ......1861

    เมืองพระยามหานคร[แก้]

    พ.ศ.1893.......

    ถูกรวบเข้ากับอาณาจักอยุธยา เมืองนครศรีธรรมราชตก อยู่ในกลุ่ม เมืองพระยามหานครที่ต้องถวายต้นไม้ทอง เครื่องราชบรรณาการแก่กรุงศรีอยุธยา

    พระนาม ปีครองราช หมายเหตุ
    ท้าวราชกฤษณา พ.ศ..........ถึง พ.ศ. ...... ท้าวราชกฤษณา และภรรยาออกญาราม เจ้าเมืองนครศรีธรรมราช(ตำนานวัดพังยาง ระโนด)
    หลวงศรีมหาวงค์ พ.ศ.1919 ถึง พ.ศ......... หลวงศรีมหาวงค์ เจ้าเมืองนครศรีธรรมราช มาทำวิหารฝ่ายอุดรพระธาตุทักษิณพระโพธิมณเฑียร ก่อพระสูง 7 ศอก หล่อพระสำมฤฐองค์หนึ่งไว้ปัจฉิม เมียหล่อองค์หนึ่งไว้ฝ่ายบูรรพ์ ชื่อว่าเพหารเขียน (สร้างวิหารเขียน วัดพระบรมธาตุนครศรีธรรมราช)แล้วอุทิศข้าหญิงชายไร่นาไว้ สำหรับ รักษาพระ โปรดให้หลวงพิเรนทรเทพมาเป็นเจ้ามือง พระทิพราชาน้องพระญาสุพรรณเป็นปลัดศึก อารู้ ยกมาตีเมืองแล้วไปตีพัทลุงได้ ทิพราชาเป็นแม่ทัพไปตีคืนเล่า
    หลวงพิเรนทรเทพ

    หัวเมืองชั้นเอก[แก้]

    พระนาม ปี หมายเหตุ
    พ.ศ. 1998 ฐานะเมืองนครศรีธรรมราชเปลี่ยนเป็นหัวเมืองเอก
    เจ้าพระญาศรีธรรมราช ชาติเดโชไชย มไหยสุริยาธิบดีอภัย พิริยบรากรมพาหุ พ.ศ.1998 - ?
    พระยาพลเทพราช พ.ศ.2039 - ? โปรดให้พระยาพลเทพราชมาเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช (กำกับทำกำแพงเมือง ) กำแพงเมืองนครศรีธรรมราชถูกดัดแปลงเป็นกำแพงอิฐ โดยชาวโปรตุเกต แล้วเข้าไปกรุงไปทางเมืองสระ
    ออกหลวงชัยราชาราชสงคราม ย้ายเจ้าเมืองพัทลุงไปเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช
    ออกพระราชเดชชัย
    เจ้าพระยาศรีธรรมโศกราช (ออกพระศรีไสยรัตน์รังสี) ? - พ.ศ.2072 ขุนอินทรเทพ ตั้งเป็นเจ้าพระยาศรีธรรมโศกราช หรือ ออกพระศรีไสยรัตน์รังสี ( ขุนนางเชื้อสายนครศรีธรรมราช) ซึ่งเป็นคนสนิทของพระมหาธรรมราชา
    ออกขุนทรเนนทรเทพ ? - พ.ศ.2091
    พระเจ้าศรีธรรมโศกราช พ.ศ.2105 ถึง พ.ศ.2122 ประมาณเวลาที่พระเจ้าศรีธรรมโศกราชสร้างวัดท่าช้างเป็นอารามหลวงแล้วให้พระสมโพธิสมภารเป็นอธิการ และ ท้าวโคตรคีรีเศรษฐีสร้างวัดเสมาทอง (ตรงบริเวณเจดีย์ยักษ์)สันนิษฐานว่าวัดนี้น่าจะอยู่ตรงเจดีย์ยักษ์ ชื่อพระเงินเป็นชื่อพระประธานวัดนี้
    ปลัดเมือง ขึ้นรั้งเมือง พ.ศ..........ถึง พ.ศ. 2133
    จ่าพลภาย ( รั้งเมืองนครศรีธรรมราช) พ.ศ. .......ถึง พ.ศ. 2139 มีตราโกษาธิบดีออกมาให้ จ่าพลภาย ( รั้งเมืองนครศรีธรรมราช)
    พระยาศรีธรรมราชะเดชะ พ.ศ.2141 ถึง พ.ศ. 2144 โปรดให้ พระยาศรีธรรมราชะเดชะมาเป็นเจ้าเมืองอุชงคนะให้ลักปหม่าหนาเป็นแม่ทัพเรือมารบ เจ้าเมืองให้ขุดคูเมืองป้องกันข้าศึกจากเมืองยี่หน(รัฐยะโฮร์) ปัจจบันเรียกว่า คูขวาง เสียขุนคำแหงปลัดเมือง ณ รอปากพระญา ข้าศึกรุกเข้าถึงตีนกำแพงฝ่ายอุดร พระยาศรีธรรมราชออกรบ ศึกหนีไป
    พระยารามราชท้ายน้ำ พ.ศ.2144 ถึง พ.ศ........... โปรดให้พระยารามราชท้ายน้ำมาเป็นเจ้าเมืองเอาขุนเยาวราชมาเป็นปลัดเมืิอง รู้ข่าวศึกอุชงคนะจึงพระยาให้ขุดฝ่ายบูรรพ์แต่ลำน้ำท่าวังมาออกลำน้ำฝ่ายทักษิณ (เสียชีวิตในที่รบ) พระยาแก้วก่อเจดีย์ไว้ในวิหารพระธรรมศาลา บรรจุอัฐิรามราชท้ายน้ำ เรียกว่า เจดีย์สวรรค์ พระยารามราชท้ายน้ำ เป็นขุนศึกคู่พระทัย สมเด็จพระนเรศวรมหาราช
    ออกท้าวประทอง พ.ศ.2155 ถึง พ.ศ. 2163 ออกท้าวประทอง( ออกญาพัทลุง เจ้าเมืองพัทลุง มาเป็นเจ้าเมืองนครนครศรีธรรมราช ( เป็นลูกชายเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช คนก่อน ) เจ้าเมืองคนนี้มี ปริศนาในเรื่อง เจดีย์สวรรรค์ เพราะว่าเสียชีวิตในสนามรบ ที่หัวรอ ท่าพญาเช่นกัน
    ออกญาพัทลุง พ ศ......... ถึงพ.ศ..................
    ขุนอินทราเป็นศรีมหาราชา พ.ศ.2171 ถึง พ.ศ. 2172 ขุนอินทราเป็นศรีมหาราชา(กรุงศรีอยธยาแต่งตั้งมามาพร้อมกับนายสามจอมทำหน้าที่จดสารบาญชีที่ภูมิทัศแก่พระสงฆ์และศาสนสถานทั้งหลายในเมืองนครศรีธรรมราช)
    ออกญาเสนาภิมุข (ยามาดะ) พ.ศ.2172 ถึง พ.ศ. 2173 ในปีพ.ศ. 2172 เจ้าพระยากลาโหมสุริยวงค์ (ออกญากลาโหม) กำลังชุมพลเพื่อเตรียมการปราบดาภิเษกเป็นกษัตริย์ ภายหลังพลักได้ดันให้ ออกญาเสนาภิมุข( ยามาดะ ) ไปเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราชได้สำเร็จ ออกญาเสนาภิมุข( ยามาดะ) ได้ฆ่ากรมการเมืองนครศรีธรรมราช ที่เป็นปรปักษ์กับตนหลายคนและทั้งริบทรัพย์สมบัติของกรมการเมืองเหล่านั้น รวมทั้งของชาวเมืองไปให้พวกญี่ปุ่นที่ติดตามมาด้วย ต่อมา ยามาดะ ถูกวางยาพิษตาย ที่เมืองนครศรีธรรมราช
    ออกขุนเสนาภิมุข (โอนิน) พ.ศ.2173.ถึง พ.ศ.2176 ออกขุนเสนาภิมุข (โอนิน) บุตร ยามาดะ ขึ้น เป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช ในปี พ.ศ. 2175 นครศรีธรรมราช เป็นกบฏต่อกรุงศรีอยุธยา ออกญาขุนเสนาภิมุข( โอนิน) ตั้งตนเป็นกษัตริย์( พระราชากำมะลอ)เมืองนครศรีธรรมราช เกิดกลียุค ชาวเมืองถูกออกขุนเสนาภิมุข ( โอนิน ) ปล้นฆ่าตายจำนวนมาก ชาวเมืองนครฯจึงต้องหนีตายออกนอกเมือง จนเมืองนครฯกลายเป็นเมืองร้าง ออกขุนเสนาภิมุขทิ้งเมืองถอยไปอยู่กัมพูชา.......เนื่องมาจากใน ปีพ.ศ. 2175 กรุงศรีอยุธยา ส่ง ออกญามะริด ซึ่งเป็นน้องชายเจ้าเมืองคนเก่า ลงมาปราบ เข้ายึดเมืองนครศรีธรรมราชคืน
    กล่าวคือกองทัพเรือกรุงศรีอยุทยา ส่งออกญาท้ายน้ำกับออกพระศักดาพลฤทธิ์เป็นแม่ทัพ พร้อมด้วยพระยาเมืองนครศรีธรรมราชคนใหม่ สามารถปราบขบถลงได้โดยเร็ว ราว วันที่ 20 สิงหาคม 2175
    ออกญามะริด
    พ.ศ....พระบรมธาตุหัก..ในปี.พ.ศ.2190 ซ่อมเสร็จ......ตามจารึกที่ปลียอดพระบรมธาตุเจดีย์นครฯ........สมัยพระเจ้าปราสาททอง ยอดพระบรมธาตุหักถึงรัตนบัลลังก์ (เกิดจากฝีมือมนุษย์) บรรทึกไว้ว่า....... เมื่อวันจันทร์เดือนหก แรมสีค่ำ ปีมะเมีย และซ่อมกลับคืนแล้วเสร็จใน เดือนสิบ วันศุกข์
    พ.ศ....พระบรมธาตุหัก..ในปี.พ.ศ.2190 ซ่อมเสร็จ......ตามจารึกที่ปลียอดพระบรมธาตุเจดีย์นครฯ........สมัยพระเจ้าปราสาททอง ยอดพระบรมธาตุหักถึงรัตนบัลลังก์ (เกิดจากฝีมือมนุษย์) บรรทึกไว้ว่า....... เมื่อวันจันทร์เดือนหก แรมสีค่ำ ปีมะเมีย และซ่อมกลับคืนแล้วเสร็จใน เดือนสิบ วันศุกข์
    เจ้าพระยานครศรีธรรมราช เดชไชยอภัยพีธีปรากรมพาหุ พ.ศ. 2192 ถึง พ.ศ.2197
    พ.ศ. 2197 ถึง พ.ศ........... มีพระบรรทูลโปรดให้...... พระยาบริบาลพลราช เจ้าเมืองตะนาวศรี มาเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช เดชไชยอภัยพิธีปรากรมพาหุ เจ้าพระญานครศรีธรรมราช
    .เจ้าพระยานครฯ (ขุนทอง) พ.ศ..........ถึง พ.ศ..............
    .แต่งตั้งผู้รั้งเมือง กรุงศรีอยุทธยาได้ลดอำนาจเมืองนครศรีธรรมราชลง โดยแต่งตั้งผู้รั้งเมืองและกรมการเมืองตามตำแหน่งพอสม
    พ.ศ..........ถึง พ.ศ. ...... เจ้าเมืองนครศรีธรรมราชถูกประหาร กรณีเรื่องศรีปราชญ์ (ใคร)
    พ.ศ.2230 ออกญาพัทลุง พัทลุงมีจิตรศรัทธาบริจากแผ่นทองคำติดบนปลียอดพระบรมธาตุเมืองนครศรีธรรมราช ความสัมพันธ์ฉันเครือญาติ มีศักกราชกำกับว่า พ.ศ. 2230 เพื่อความสัมพันธ์ฉันเครือญาติและปกครอง 2เมือง
    ออกญารามเดโช (หวาน) พ.ศ.2230 ถึง พ.ศ.2235 มาเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราชแทนเจ้าเมืองคนเก่าท่ีถูกประหาร (ออกรามเดโช เป็นลูกชายเจ้าเมืองไทรบุรี ซึ่งเป็นชาวเปอร์เชีย) ต่อมาในปี พ.ศ. 2229 ถึงปี พ.ศ. 2235 พระยารามราชเดโช เป็นกบฏ กรุงศรีอยธยา
    พ.ศ. 2235.................... เจ้าพระยารามเดโช .เจ้าเมืองนครศรีธรรมราชหนีไปมาลายู
    พระยายมราชสั่ง พ.ศ.......... ถึง พ.ศ. 2242
    เจ้าพระยาศรีธรรมราช เดชชาติอำมาตยานุชิต พิพิทรัตนราชโกษาธิบดีอภัยพิริยบรากรมพาหุ พ.ศ 2242 ถึง พ.ศ........ (สารานุกรมวัฒนธรรมภาคใต้เล่ม1 ปีพ.ศ. 2529 หน้าที่17)
    .ใน ปีพ.ศ. 2244 ....พระเพทราชารับสั่งให้บูรณะ พระวิหารทับเกษตรและวิหารต่างๆวัดพระบรมธาตุที่ชำรุด
    พ.ศ.2275 ถึง พ.ศ .......... โปรดเกล้าให้ ขุนชำนาญ (ดาบคู่) ไปเป็นพระยานครศรีธรรมราช ในนามเจ้าพระยาชำนาญบริรักษ์ (อู่) ยศขุนนางชั้นพระยามหานคร(สารนคร ฉบับที่ 4 เมษายน 2556)
    พ.ศ. 2258 ถึง พ.ศ......... ในรัชกาลสมเด็จพระเจ้าบรมโกศแห่งกรุงศรีอยุธยาได้โปรดให้ พระยาไชยาธิเบศร์ มาเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช
    พ.ศ. 2297 พระยาพลเทพออกมาเป็นเจ้าเมืองนคร หลักฐานจากจารึกฐานพระลากวัดศรีทวี อ.เมือง จ.นครศรีธรรมราช
    พ.ศ.2300 ถึง พ.ศ. 2301 ปรากฏหลักฐานในทำเนียบศักดินา ข้าราชการเมืองนครศรีธรรมราช ครั้ง พระยาสุโขทัย มาเป็นเจ้าพระยาธรรมราช (บุญเลี้ยง) ปลายแผ่นดิน พระเจ้าอยู่หัวบรมโกศ
    พ.ศ.2301 ถึง พ.ศ.2310 พระยาสุราชสุภาวดี (ละคร หรือดอกไม้ ) เจ้ากรมขุนอนุรักษ์มนตรีโปรดตั้งพระยาราชสุภาวดี เป็นว่าที่พระยาศรีธรรมโศกราชเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช เป็นขุนนางนอกราชการตำแหน่ง คือ เจ้ากรมพระสุรัสวดีกลางศักดินา 5000 เป็นออกพระ ถูกอุธรณ์ต้องกลับ กรุงศรีอยุธยา มีชีวิตถึงรัชกาลพระเจ้ากรุงธนบุรี

    ก๊กเจ้านครศรีธรรมราช[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    เจ้าพระยานคร ฯ (หนู) พ.ศ.2310 - พ.ศ. 2312

    ธนบุรี[แก้]

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้านราสุริยวงค์ พ.ศ.2312 - พ.ศ.2319 พระเจ้าหลานเธอสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
    เจ้าขัตติยราชนิคมสมมติมไหสวรรค์ พระเจ้านครศรีธรรมราช

    (หนู)

    วันอาทิตย์ เดือน 11 ขึ้น 3 ค่ำ พ.ศ.2319 - พ.ศ.2328

    รัตนโกสินทร์[แก้]

    พ.ศ.2328 ถึง พ.ศ. 2352 เจ้าพระยานครพัฒน์

    พ.ศ.2354 ถึง พ.ศ. 2382 เจ้าพระยานคร(น้อย) วันอาทิตย์ แรม 4 ค่ำ เดือน 6 จุลศักราช2101 เจ้าพระยานครน้อยได้ถึงแก่อสัญกรรม รวมเวลาปกครองเมืองนครศรีธรรมราช 28 ปี

    พ.ศ.2382 ถึง พ.ศ. 2440 พระเสน่หามนตรี (น้อยกลาง)

    พ.ศ.2440 ถึง พ.ศ. 2447 พระสุธรรมมนตรี(หนูพร้อม)

    พ.ศ.2447 ถึง พ.ศ. 2449 พลเอกเจ้าพระยาบดินเดชานุชิด(แย้ม ณ นคร)

    ผู้ว่าราชการจังหวัดนครศรีธรรมราช[แก้]

    พ.ศ.2459.ถึง พ.ศ........จากผู้ว่าการเมือง ........ เป็นผู้ว่าราชการจังหวัด

    พ.ศ.2475...................มณฑลนครศรีธรรมราช ได้ยุบเป็นจังหวัด มีผู้ว่า ราชการจังหวัด

    1.พ.ศ .2440 - 2447 เจ้าพระยาสุธรรรมนตรีศรีธรรมรา (หนูพร้อม ณ นคร)

    2 .พ.ศ. 2477 - 2479 พระยาสนทร ธุรกิจ (หมี ณ ถลาง)

    3. 3 พ.ย. 2449 - 1 มี.ค .2542 พระยาตรังภูมิบาล (ถนอม บุญยเกตุ )

    4. 15มิ.ย. 2452 - 13 ก.ค.2455 พระยาศีรีธรรมบริรักษ์ (เย็น สุวรรณปัทม)

    5. 13 ก.ค. 2455 - 5 มี.ค. 2462 พระยาประชากิจกรจักร์ ( พัด มหาเปารยะ )

    6. 6 ม.ค. 2462 - 26 มิ.ย. 2474 พระยารัษฏานุประดิษฐ์ ( สิน เทพหัสดิน ณ อยุธยา)

    7. 26มิ.ย. 2474 - 23 ก.พ. 2475 พระยาสุรพลพิพิธ(เป้า สุมนดิษฐ์)

    อ้างอิง[แก้]

    อ้างอิงข้อมูล หนังสือทักษิณรัฐ ของ ศ.มานิต วัลลิโภดม โดย กรมศิลปากร

    หนังสือ ประวัติสังเขปพระบรมธาตุเจดีย์ นครศรีธรรมราช กับเรื่องเมืองนคร เจริญชัย พุทธรัต

    สามเมืองแชลแนล - โพสต์ | Facebook









    ประวัติศาสตร์[แก้]

    ประมาณ 2,000 ปีที่แล้ว[แก้]

    การเจริญขึ้นของชุมชนระยองโบราณ เจริญขึ้นมาเมื่อราว 2,000 ปีที่แล้วโดยชุมชนระยองโบราณเป็นสถานีการค้า เชื่อมต่อกับเมืองพญ่าเร่และเมืองพนัญนิคม จังหวัดชลบุรี ชุมชนระยองโบราณเดิมตั้งอยู่บริเวณวัดบ้านค่าย อำเภอบ้านค่าย ก่อนที่จะขยับขยายลงมาบริเวณปากน้ำระยอง โดยปรากฎหลักฐานพระพุทธรูปศิลปะฟูนันและทวารวดีหลายองค์บริเวณ อ.บ้านค่าย

    ชนชาติดั่งเดิมที่อาศัยบริเวณระยองโบราณคือชนชาติชอง ซึ่งพูดภาษาตระกูลมอญ-เขมร และกลุ่มมลายู ก่อนที่จะหันมาพูดภาษาไทย เพราะเป็นภาษากลางทางการค้าของภูมิภาค และกลายตัวเป็นคนไทยในที่สุด

    ก่อนกรุงศรีอยุธยา[แก้]

    เมืองระยองปรากฎหลักฐานชัดเจนถึงอารยธรรมเขมรที่เผยแพร่เข้ามาในระยอง โดยปรากฎคูและซากศิลาแลงที่บ้านคลองยายล้ำ ตำบลบ้านค่าย อำเภอบ้านค่าย รวมทั้งพระพุทธรูปแบบบายนซึงปัจจุบันอยู่ที่วัดป่าประดู่ อำเภอเมืองระยอง

    ประมาณพ.ศ.1700 จีนนำสำเภามาค้าขายทางทะเลและหนุนรัฐสุพรรณภูมิ ทำให้ชาวจีนจึงเริ่มเข้ามาอยู่อาศัยในจังหวัดระยอง




    รายพระนามพระมหากษัตริย์แห่งมคธ[แก้]

    เริ่มตั้งแต่พระเจ้าภัททิยะซึ่งเป็นพระราชบิดาของพระเจ้าพิมพิสารจนถึงสิ้นสุดราชวงศ์คุปตะเมื่อพ.ศ.1093

    แคว้นมคธ[แก้]

    ราชวงศ์หรยังกะ[แก้]

    ราชวงศ์หารยังกะเป็นราชวงศ์ที่ปกครองแคว้นมคธ มีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองราชคฤห์ต่อมาพระเจ้าอุทัยภัทรย้ายเมืองหลวงไปยังเมืองปาฏลีบุตร ราชวงศ์นี้ปกครองตั้งแต่ 544 ปีก่อนคริสตกาล–413 ปีก่อนคริสตกาล ราชวงศ์หารยังกะสิ้นสุดลงเมื่ออำมาตย์ศิศุนาครัฐประหารยึดอำนาจพระเจ้านาคทาสกะ เนื่องราชวงศ์หารยังกะเป็นราชวงศ์ปิตุฆาตโดยตลอด จึงทำรัฐประหารเพื่อมิให้เป็นเสนียดแก่อาณาจักรอีก

    พระรูป พระนาม รัชกาล หมายเหตุ
    พระเจ้าภัตติยะ
    ?-544 ปีก่อนค.ศ. พระองค์เป็นพระราชบิดาของพระเจ้าพิมพิสาร
    Bimbisar welcoming Buddha Roundel 30 buddha ivory tusk.jpg
    พระเจ้าพิมพิสาร
    544-492 ปีก่อนค.ศ.

    (52 ปี)

    -เป็นกษัตริย์อุปถัมภ์ศาสนาพุทธเป็นอย่างดี ทำให้พระพุทธศาสนาเจริญแพร่หลายทั่วแคว้นมคธ

    -ถูกพระราชโอรสรัฐประหาร

    Ajatashatru of Magadha makes a midnight call.jpg
    พระเจ้าอชาตศัตรู
    492-460 ปีก่อนค.ศ.

    (32 ปี)

    -ยึดอำนาจจากพระราชบิดาคือพระเจ้าพิมพิสาร

    -ทรงทำนุบำรุงพระพุทธศาสนา

    -ทรงขยายพระราชอำนาจไปยังแคว้นต่างๆ

    -ถูกพระราชโอรสสังหาร

    Udayi - ASI.jpg
    พระเจ้าอุทัยภัทร
    460-444 ปีก่อนค.ศ.

    (16 ปี)

    -โปรดให้ย้ายเมืองหลวงไปปาฏลีบุตร

    -ถูกพระราชโอรสสังหาร

    พระเจ้าอนุรุทธะ
    444-440 ปีก่อนค.ศ.

    (4 ปี)

    ถูกพระราชโอรสรัฐสังหาร
    พระเจ้ามุณฑกะ
    440-437 ปีก่อนค.ศ.

    (3 ปี)

    ถูกพระราชโอรสสังหาร
    พระเจ้านาคทาสกะ
    437-413 ปีก่อนค.ศ.

    (24 ปี)

    ถูกอำมาตย์ศิศุนาครัฐประหารทำให้สิ้นสุดราชวงศ์หารยังกะ



    พระเจ้าพิศณุโลก
    เจ้าพระยาพิษณุโลก (เรือง)
    พระเจ้าพิศณุโลก
    ครองราชย์พ.ศ. 2311 (7วัน)
    ก่อนหน้าเจ้าพระยาพิษณุโลก (เมฆ) (พ.ศ. 2251-2275) (ในฐานะเจ้าเมืองพิษณุโลก)
    ถัดไปพระอินทร์อากร
    มเหสีท่านผู้หญิงเชียง
    ประสูติเรือง,บุญเรือง

    พ.ศ. 2262

    กรุงศรีอยุธยา
    สวรรคตราวเดือน 11 พ.ศ. 2311 เมืองพิษณุโลก
    1. Simms, Peter and Sanda, The Kingdoms of Laos: Six Hundred Years of History, Curzon Press, Surrey. 1999. ISBN 0-7007-1531-2. (pg. 217); Le Boulanger, Paul, Histoire du Laos Francais: Essai d'une Etude chronologique des Principautes Laotiennes, Plon, Paris. 1931 (pg.31); Dommen, Aurthur, J., Conflict in Laos: The Politics of Neutralization, Pall Mall Press, London. 1964. (pg. 64); Hall, D.G.E., A History of Southeast Asia (4th ed.), Macmillan, London, 1994. ISBN 978-0333241646 (pg. 81)
    2. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Sila, 64; Manich, 67; Hall, 81; Stuart-Fox, 93)
    3. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Hall, 81)
    4. Simms, 99; Sila, Maha Viravong, History of Laos (trans), Paragon, New York. 1964.
    5. (Simms, 99; Sila, 64)
    6. 6.0 6.1 (Simms, 99; Le Boulanger, 31)
    7. (Simms, 99; Sila, 64; Manich, 71; Le Boulanger, 31)
    8. (Simms, 99; Sila, 64; Manich, 71)
    9. Stuart-Fox, Martin “Who was Maha Thevi?" Siam Society Journal, Vol 81. 1993.; ---, The Lao Kingdom of Lan Xang: Rise and Decline, White Lotus Press, 1998. ISBN 974-8434-33-8. (pgs. 62-64).
    10. (Simms, 99; Manich, 71)
    11. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Dommen, 64)
    12. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Hall, 81; Wyatt, David K. & Aroonrut Wichienkeeo (Ed.), The Chiang Mai Chronicle (trans), Silkworm, Chiang Mai, 1995. ISBN 9747100622
    13. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Hall, 81; Wyatt, 84)
    14. (Simms, 99; Sila, 64; Coedes, George, The Making of Southeast Asia (trans) Routledge & Kegan Paul, London, 1966.; Stuart-Fox, 93)
    15. (Simms, 218; Manich, 67; Saveng, 87; Wyatt, 84)
    16. (Sila, 64; Saveng, Phinith, Contribution a l'Histoire du Royaume de Luang Prabang., École Française d'Extrême-Orient, Vol. CXLI, Paris, 1987.)
    17. (Sila, 64; Manich, 67; Saveng, 87)
    18. (Simms, 99; Hall, 81; Saveng, 87)
    19. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Sila, 64; Hall, 81)
    20. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Coedes, 66; Hall, 81; Saveng, 87
    21. (Sila, 64; Saveng, 87)
    22. (Simms, 99; Le Boulanger, 31; Sila, 64)
    23. (Simms 99, Le Boulanger, 31; Sila, 64)
    24. (Sila, 64)
    25. 25.0 25.1 Simms, Sanda (2013-10-11). The Kingdoms of Laos (ภาษาอังกฤษ). Routledge. ISBN 9781136863370.
    26. (Coedes, 66; Le Boulanger, 31; Dommen, 64; Saveng, 87; Stuart-Fox, 93)
    27. (Simms, 99, Le Boulanger, 31; Hall, 81)
    28. (Saveng, 87)
    29. (Wyatt, 84; Le Boulanger, 31; Dommen, 64; Hall, 81)
    30. 30.0 30.1 นามากษัตริย์ไทย