การวางแผน

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ไปยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

การวางแผนเป็นกระบวนการคิดเกี่ยวกับการปฏิบัติต่าง ๆ ในการบรรลุเป้าหมาย เป็นสิ่งแรกที่ต้องทำเพื่อให้เกิดผลที่ต้องการ เป็นกระบวนการที่อาศัยการสร้างและรักษาแผนการ เป็นการเตรียมขั้นตอนการปฏิบัติเพื่อบรรลุเป้าหมาย และเป็นเทคนิคหนึ่งที่มีความสำคัญที่สุดต่อการจัดการโครงการและเวลา ดังนั้น คนวางแผนดีจะสามารถลดเวลาและพลังงานในการบรรลุเป้าหมาย ในจิตวิทยา การวางแผนถือเป็นคุณสมบัติพื้นฐานของพฤติกรรมอัจฉริยะ เป็นกระบวนการที่อาศัยทักษะเชิงมโนทัศน์ (ทักษะในการเข้าใจและการใช้มโนทัศน์หรือแนวคิด) โดยความสามารถในการวางแผนดีสามารถประเมินได้โดยแบบทดสอบต่าง ๆ

การวางแผนมีกระบวนการเฉพาะและเป็นกระบวนการที่จำเป็นในหลายอาชีพ โดยเฉพาะในอาชีพการจัดการและธุรกิจ โดยแต่ละอาชีพจะใช้แผนการต่างชนิดเพื่อให้บริษัทมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงขึ้น

คุณสมบัติสำคัญหนึ่งของการวางแผน[1] ที่มักถูกมองข้าม คือความสัมพันธ์ระหว่างการวางแผนและการพยากรณ์ (forecasting) การพยากรณ์คือการทำนายว่าอนาคตจะเป็นอย่างไร แต่การวางแผนคือการทำนายว่าอนาคตควรเป็นอย่างไรในสถานการณ์ต่าง ๆ การพยากรณ์จึงเป็นส่วนหนึ่งของการวางแผนอนาคตเป็นเรื่องที่สามารถพิจารณาได้หลายมิติโดยมิติเบื้องต้นก็คือเรื่องของเวลา แต่การวางแผนจะอาศัยการเตรียมพร้อมในสถานการณ์ต่าง ๆ และอาศัยการกำหนดว่าจะตอบรับกับสถานการณ์เหล่านั้นอย่างไร ซึ่งเป็นเรื่องที่ยากที่หาความเหมาะสมในการกำหนดขอบเขตได้ตายตัว เพราะบางเรื่องเราควรคาดการณ์มองอนาคตแค่เพียงไม่กี่วินาที ขณะที่บางเรื่องเราควรคาดการณ์มองอนาคตไปในระยะยาวหลายสิบปี ทั้งนี้ ตามสภาพบริบทของแต่ละประเด็นที่เราสามารถคาดการณ์และจิตนาการออกได้อย่างเป็นรูปธรรม

กระบวนการของการวางแผน[แก้]

ตัวอย่างกรอบความคิดของกระบวนการของการวางแผน

แพทริก มอนแทนากับบรูส ชาร์นอฟแบ่งกระบวนการของการวางแผนเป็น 3 ขั้น ได้แก่[2]

  1. เลือกเป้าหมาย
  2. ประเมินวิธีต่าง ๆ ในการบรรลุเป้าหมาย
  3. ตัดสินว่าแนวทางปฏิบัติในแผนการควรเป็นอย่างไร

การวางแผนในองค์การต่าง ๆ อาจเป็นกระบวนการของการจัดการ ซึ่งกำหนดเป้าหมายเพื่อชี้ทางในอนาคตและกำหนดภาระหน้าที่และทรัพยากรที่ต้องใช้ต่าง ๆ เพื่อบรรลุเป้าหมายนั้น ในการบรรลุเป้าหมายนี้ ผู้จัดการอาจพัฒนาแผนการ เช่น แผนธุรกิจ หรือแผนการตลาด เพื่อนำมาใช้

การวางแผนย่อมมีวัตถุประสงค์ ซึ่งอาศัยการบรรลุเป้าหมาย

คุณสมบัติหลักของการวางแผนในองค์การได้แก่

  • เพิ่มประสิทธิภาพขององค์การ
  • ลดความเสี่ยง
  • ใช้เวลาและทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด

อ้างอิง[แก้]