ไฟลัม

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
The various levels of the scientific classification system. สปีชีส์ สกุล วงศ์ อันดับ ชั้น ไฟลัม ส่วน อาณาจักร โดเมน ชีวิต

Magnify-clip.png
แปดลำดับขั้นสำคัญ ๆ ของการจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ ในหนึ่งอาณาจักรประกอบด้วยหนึ่งไฟลัมขึ้นไป ตามแผนภาพไม่ได้แสดงลำดับขั้นที่อยู่อื่น ๆ ที่อยู่ระหว่างนี้

ไฟลัม (อังกฤษ: phylum) เป็นขั้นอนุกรมวิธานขั้นหนึ่งในการจำแนกสัตว์ในทางวิทยาศาสตร์ (ในทางพืชนิยมใช้คำว่า ส่วน แทนไฟลัม ไฟลัมถือเป็นการจัดกลุ่มในขั้นสูงที่สุดแยกตามสายวิวัฒนาการ แต่บางครั้งก็มีการรวมไฟลัมเป็นไฟลัมใหญ่ (superphylum) อีกทีหนึ่ง เช่น Echdysozoa ที่ประกอบด้วยสัตว์มีเปลีอกแข็งและหนอนตัวกลม และ Deuterostomia ที่ประกอบด้วยปลาดาวและสัตว์มีแกนสันหลัง

ไฟลัมของสัตว์ที่รู้จักกันมากที่สุด ได้แก่ มอลลัสกา, พอริเฟอรา(หรือ ฟองน้ำ), ไนดาเรีย, แพลทีเฮลมินทีส, นีมาโทดา, แอนเนลิดา, อาร์โทรโพดา, เอคคิโนเดอร์มาทา และ Chordata(ซึ่งมนุษย์อยู่ในไฟลัมนี้) ถึงแม้ว่าจะมีไฟลัมทั้งหมดประมาณ 35 ไฟล่า(หน่วยของไฟลัม) ไฟลัมที่กล่าวทั้ง 9 ตัวนี้ครอบคลุมสปีชีส์ส่วนใหญ่ และทุกไฟลัมยกเว้น Onychophora ต่างก็มีสมาชิกอาศัยในมหาสมุทร

รายชื่อไฟลัม[แก้]

แบ่งตาม อาณาจักร (ชีววิทยา)

อาณาจักรสัตว์[แก้]

ไฟลัม ความหมาย ชื่อสามัญ ลักษณะเด่น จำนวนสปีชีส์ที่ระบุแล้ว
อะแคนโธเซฟาลา หนอนหัวหนาม Thorny-headed worms Reversible spiny proboscis approx. 756
Acoelomorpha ไม่มีลำไส้ Acoels No mouth or alimentary canal (alimentary canal = digestive tract in digestive system)
แอนเนลิดา วงแหวนเล็กๆ หนอนปล้อง Multiple circular segment 17,000+ extant
อาร์โทรโพดา ขาเป็นข้อต่อ อาร์โทรพอด Chitin โครงกระดูกภายนอก 1,134,000+
Brachiopoda Arm foot Lamp shells Lophophore and pedicle 300-500 extant
Bryozoa Moss animals Moss animals, sea mats Lophophore, no pedicle, ciliated tentacles 5,000 extant
Chaetognatha Longhair jaw Arrow worms Chitinous spines either side of head, fins approx. 100 extant
คอร์ดาตา สัตว์มีแกนสันหลัง Chordates Hollow dorsal nerve cord, notochord, pharyngeal slits, endostyle, post-anal tail approx. 100,000+
ไนดาเรีย มีเข็มพิษ Coelenterates Nematocysts (stinging cells) approx. 11,000
ทีโนฟอรา Comb bearer Comb jellies Eight "comb rows" of fused cilia approx. 100 extant
Cycliophora Wheel carrying Symbion Circular mouth surrounded by small cilia 3+
เอคคิโนเดอร์มาทา ผิวหนังเป็นหนาม Echinoderms Fivefold radial symmetry in living forms, mesodermal calcified spines approx. 7,000 extant; approx. 13,000 extinct
Entoprocta Inside anus Goblet worm Anus inside ring of cilia approx. 150
Gastrotricha Hair stomach Meiofauna Two terminal adhesive tubes approx. 690
นาโธสโทมูลิดา Jaw orifice Jaw worms approx. 100
Hemichordata Half cord Acorn worms, pterobranchs Stomochord in collar, pharyngeal slits approx. 100 extant
ไคโนรินชา Motion snout Mud dragons Eleven segments, each with a dorsal plate approx. 150
ลอริซิเฟอรา Corset bearer Brush heads Umbrella-like scales at each end approx. 122
Micrognathozoa Tiny jaw animals Accordion like extensible thorax 1
มอลลัสกา อ่อนนุ่ม Mollusks / molluscs Muscular foot and mantle round shell 112,000
นีมาโทดา คล้ายเส้นด้าย พยาธิตัวกลม Round cross section, keratin cuticle 80,000–1,000,000
นีมาโทมอร์ฟา รูปทรงเส้นด้าย พยาธิแส้ม้า approx. 320
นีเมอร์เทีย A sea nymph หนอนริบบิ้น approx. 1,200
Onychophora Claw bearer Velvet worms Legs tipped by chitinous claws approx. 200 extant
ออร์โธเนคทิดา Straight swim Single layer of ciliated cells surrounding a mass of sex cells approx. 20
Phoronida Zeus's mistress Horseshoe worms U-shaped gut 11
พลาโคซัว Plate animals 1
แพลทีเฮลมินทีส หนอนตัวแบน Flat worms approx. 25,000
พอริเฟอรา Pore bearer ฟองน้ำ Perforated interior wall 5,000+ extant
Priapulida Little Priapus 16
Rhombozoa Lozenge animal Single axial cell surrounded by ciliated cells 75
โรติเฟอรา Wheel bearer Rotifers Anterior crown of cilia approx. 2,000
ไซพันคูลา ท่อขนาดเล็ก Peanut worms Mouth surrounded by invertible tentacles 144–320
ทาร์ดิกราดา เดินช้า หมีน้ำ Four segmented body and head 1,000+
Xenoturbellida Strange flatworm Ciliated deuterostome 2
ทั้งหมด: 35 2,000,000-
Protostome Bilateria
Deuterostome
Basal/disputed
อื่นๆ (Radiata or Parazoa)

อาณาจักรพืช[แก้]

ส่วน ใน อาณาจักรพืช = ไฟลัม

ส่วน* ความหมาย ชื่อสามัญ ลักษณะเด่น
แอนโทเซโรโตไฟตา Flower-horn plants ฮอร์นเวิร์ต Horn-shaped sporophytes, ไม่มีระบบลำเลียง
ไบรโอไฟตา พืชจำพวกมอสส์ มอสส์ Persistent unbranched sporophytes, ไม่มีระบบลำเลียง
Marchantiophyta Marchantia plants ลิเวอร์เวิร์ต Ephemeral unbranched sporophytes, ไม่มีระบบลำเลียง
ไลโคโปดิโอไฟตา Wolf foot plants Clubmosses & Spikemosses Microphyll พืชมีใบ, มีระบบลำเลียง
เทอริโดไฟตา ต้นเฟิร์น เฟิร์น & Horsetails Prothallus gametophytes, มีระบบลำเลียง
เทอริโดสเปอมาโตไฟตา Fern with seeds plant เฟิร์นมีเมล็ด พบเจอเฉพาะในซากฟอสซิล, mostly Devonian, การจัดอันดับยังอยู่ในกรณีพิพาท
โคนิเฟอโรไฟตา Sap/pitch plants โคนิเฟอร์ Cones containing seeds and wood composed of tracheids
ไซแคโดไฟตา พืชจำพวก ปาล์ม ไซแคด เมล็ดไม่มีเปลือก, crown of compound leaves
กิงโกไฟตา พืชจำพวก แปะก๊วย แปะก๊วย, Maidenhair Seeds not protected by fruit (single species)
นีโทไฟตา นีโทไฟต์ Seeds and woody vascular system with vessels
แอนโทไฟตา (or แมกโนลิโอไฟตา พืชไม้ดอก พืชจำพวก พืชออกดอก มีดอก และมีเมล็ดที่มีรังไข่ห่อหุ้ม, มีระบบลำเลียงด้วยท่อน้ำเลี้ยง

อาณาจักรเห็ดรา[แก้]

ไฟล่า ความหมาย ชื่อสามัญ ลักษณะเด่น
Chytridiomycota Little pot mushroom Chytrids Cellulose in cell walls, flagellated gametes
Deuteromycota Second mushroom Imperfect fungi Unclassified fungi; only asexual reproduction observed
Zygomycota Yolk mushroom Zygomycetes Blend gametangia to form a zygosporangium
Glomeromycota Ball mushroom None Form arbuscular mycorrhizae with plants
Ascomycota Bag/Wineskin Mushroom Sac fungi Produce spores in an 'ascus'
Basidiomycota Basidium Mushroom Club Fungi Produce spores from a 'basidium'

อาณาจักรแบคทีเรีย[แก้]

ไฟล่า ความหมาย ลักษณะเด่น
Acidobacteria
Actinobacteria
Aquificae
Bacteroidetes
Caldiserica
Chlamydiae
Chlorobi
Chloroflexi
Chrysiogenetes
Cyanobacteria
Deferribacteres
Deinococcus-Thermus
Dictyoglomi
Elusimicrobia
Fibrobacteres
Firmicutes
Fusobacteria
Gemmatimonadetes
Lentisphaerae
Nitrospira
Planctomycetes
Proteobacteria
Spirochaetes
Synergistetes
Tenericutes
Thermodesulfobacteria
Thermomicrobia
Thermotogae
Verrucomicrobia
ทั้งหมด:29

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]