ยอ

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
ยอ
ใบและผลของต้นยอ (Morinda citrifolia L.)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร: Plantae
(unranked): Angiosperms
(unranked): Eudicots
(unranked): Asterids
อันดับ: Gentianales
วงศ์: Rubiaceae
สกุล: Morinda
ชนิด: M. citrifolia
ชื่อทวินาม
Morinda citrifolia
L.
ดอกยอ

ยอ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Morinda citrifolia L.) เป็นพืชพื้นเมืองในแถบโพลีเนเซียตอนใต้ แล้วแพร่กระจายไปยังบริเวณอื่นๆ ภาษามาเลย์เรียกเมอกาดู ในหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิกเรียกโนนู เป็นไม้ยืนต้น ต้นสี่เหลี่ยม เปลือกต้นเรียบ ใบสีเขียวเข้ม ดอกออกเป็นช่อที่ซอกใบ ฐานดอกติดกันแน่นเป็นทรงกลม ผลทรงยาวรี เมื่ออ่อนสีเขียว พอสุกเปลี่ยนเป็นสีขาวนวล เนื้อนุ่ม รสเผ็ด กลิ่นแรง มีเมล็ดจำนวนมาก สีน้ำตาลเข้ม

สารอาหารและสารเคมีในผลยอ[แก้]

ผลยอในฮาวาย
ผลยอผ่าตามขวางแสดงลักษณะของผลรวม

ใบอ่อนนำมาลวกกินกับน้ำพริก แกงจืด แกงอ่อม หรือใช้รองกระทงห่อหมก ผัดไฟแดง ลูกยอสุกกินกับเกลือหรือกะปิ ลูกห่ามใช้ตำล้มตำ ปัจจุบันมีการนำลูกยอไปคั้นเป็นน้ำลูกยอ ใช้ดื่มเป็นยาลดความดันโลหิต ทำให้นอนหลับ ป้องกันโรคภูมิแพ้

ลูกยอบดประกอบด้วยคาร์โบไฮเดรตและเส้นใย [1] มีธาตุอาหารที่พบในน้ำลูกยอเล็กน้อย[2] ในลูกยอบดมี วิตามินซี ไนอะซิน (วิตามิน B3), เหล็ก และ โพแทสเซียม[1] วิตามินเอ, แคลเซียม และ โซเดียม เมื่อคั้นเป็นน้ำจะเหลือแต่วิตามินซี [2] ในปริมาณครึ่งหนึ่งของส้มดิบ[3] แต่มีโซเดียมสูงกว่า[1] ลูกยอมีสารเคมีหลายชนิด เช่น ลิกนัน โพลีแซคคาไรด์ ฟลาโอนอยด์ อีริดอยด์ กรดไขมัน สโคโปเลติน และ อัลคาลอยด์ แม้จะมีการศึกษาฤทธิ์ทางชีวภาพของสารเหล่านี้ แต่ยังไม่เพียงพอต่อการสรุปถึงประโยชน์ต่อมนุษย์ [4][5][6][7][8]

การใช้ประโยชน์[แก้]

ใบสดใช้สระผม กำจัดเหา ผลยอแก่มี asperuloside แก้อาการคลื่นไส้อาเจียน และแอนโทรควิโนน ช่วยขับพยาธิ แก้ท้องอืด ท้องเฟ้อ ในโพลีเนเซีย ใช้ผลอ่อน ใบและรากใช้รักษาความผิดปกติของประจำเดือน ความระคายเคืองในทางเดินอาหาร เบาหวาน โรคเกี่ยวกับตับ และการติดเชื้อในระบบขับถ่ายปัสสาวะ [9]

รากใช้ย้อมสีให้สีแดงหรือสีน้ำตาลอ่อน เปลือกให้สีแดง เนื้อในเปลือกสีเหลืองใช้ย้อมสีผ้าบาติก ในฮาวาย สกัดสีเหลืองจากรากยอใช้ย้อมผ้า [10] มีการสกัดน้ำมันจากเมล็ดยอ [11] ซึ่งมีกรดลิโนเลอิกมาก ใช้ทาลดการอักเสบและลดการเกิดสิว [12][13][14]

อ้างอิง[แก้]

  1. 1.0 1.1 1.2 Nelson, Scot C. (2006) "Nutritional Analysis of Hawaiian Noni (Noni Fruit Powder)" The Noni Website. Retrieved 15-06-2009.
  2. 2.0 2.1 Nelson, Scot C. (2006) "Nutritional Analysis of Hawaiian Noni (Pure Noni Fruit Juice)" The Noni Website. Retrieved 15-06-2009.
  3. World's Healthiest Foods, in-depth nutrient analysis of a raw orange
  4. Saleem, Muhammad; Kim, Hyoung Ja; Ali, Muhammad Shaiq; Lee, Yong Sup (2005). "An update on bioactive plant lignans". Natural Product Reports 22 (6): 696. doi:10.1039/b514045p. PMID 16311631. 
  5. Deng, Shixin; Palu, ‘Afa K.; West, Brett J.; Su, Chen X.; Zhou, Bing-Nan; Jensen, Jarakae C. (2007). "Lipoxygenase Inhibitory Constituents of the Fruits of Noni (Morindacitrifolia) Collected in Tahiti". Journal of Natural Products 70 (5): 859–62. doi:10.1021/np0605539. PMID 17378609. 
  6. Lin, Chwan Fwu; Ni, Ching Li; Huang, Yu Ling; Sheu, Shuenn Jyi; Chen, Chien Chih (2007). "Lignans and anthraquinones from the fruits ofMorinda citrifolia". Natural Product Research 21 (13): 1199–204. doi:10.1080/14786410601132451. PMID 17987501. 
  7. Levand, Oscar; Larson, Harold (2009). "Some Chemical Constituents of Morinda citrifolia". Planta Medica 36 (06): 186–7. doi:10.1055/s-0028-1097264. 
  8. Mohd Zin, Z.; Abdul Hamid, A.; Osman, A.; Saari, N.; Misran, A. (2007). "Isolation and Identification of Antioxidative Compound from Fruit of Mengkudu (Morinda citrifoliaL.)". International Journal of Food Properties 10 (2): 363–73. doi:10.1080/10942910601052723. 
  9. Wang MY, West BJ, Jensen CJ, Nowicki D, Su C, Palu AK, Anderson G (2002). "Morinda citrifolia (Noni): a literature review and recent advances in Noni research". Pharmacol Sin 23 (12): 1127–41. PMID 12466051. 
  10. Thompson, RH (1971). Naturally Occurring Anthraquinones. New York: Academic Press. 
  11. West, Brett J.; Jarakae Jensen, Claude; Westendorf, Johannes (2008). "A new vegetable oil from noni (Morinda citrifolia) seeds". International Journal of Food Science & Technology 43 (11): 1988–92. doi:10.1111/j.1365-2621.2008.01802.x. 
  12. "Plant oils: Topical application and anti-inflammatory effects (croton oil test)". Dermatol. Monatsschr 179: 173. 1993.  |coauthors= requires |author= (help)
  13. Letawe, C; Boone, M; Pierard, GE (1998). "Digital image analysis of the effect of topically applied linoleic acid on acne microcomedones". Clinical and Experimental Dermatology 23 (2): 56–8. doi:10.1046/j.1365-2230.1998.00315.x. PMID 9692305. 
  14. Darmstadt, GL; Mao-Qiang, M; Chi, E; Saha, SK; Ziboh, VA; Black, RE; Santosham, M; Elias, PM (2007). "Impact of topical oils on the skin barrier: possible implications for neonatal health in developing countries". Acta Paediatrica 91 (5): 546–54. doi:10.1080/080352502753711678. PMID 12113324. 

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]

  • Noni: The Complete Guide for Consumers and Growers. Permanent Agriculture Resources. August 2006. p. 112. ISBN 0-9702544-6-6.  |coauthors= requires |author= (help)
  • Kamiya, Kohei; Tanaka, Yohei; Endang, Hanani; Umar, Mansur; Satake, Toshiko (2004). "Chemical Constituents of Morinda citrifolia Fruits Inhibit Copper-Induced Low-Density Lipoprotein Oxidation". Journal of Agricultural and Food Chemistry 52 (19): 5843–8. doi:10.1021/jf040114k. PMID 15366830.