เมฆทูต
เมฆทูต (สันสกฤต: मेघदूत ความหมาย "ทูตผู้เป็นเมฆ") เป็นบทกวีภาษาสันสกฤต แต่งโดย กาลิทาส หนึ่งในกวีเอกผู้ประพันธ์ผลงานเป็นภาษาสันสกฤต
เมฆทูตเป็นบทร้อยกรอง แต่งด้วยคำประพันธ์ชนิดเดียว (ชื่อฉันท์ มันทากรานตา) มีความยาวประมาณ 111 บท เป็นผลงานที่มีชื่อเสียงมากที่สุดเรื่องหนึ่งของกาลิทาส เนื้อเรื่องแบ่งออกเป็นสองภาค คือ ภาคแรก เรียกว่า ปูรวเมฆ (แปลว่า เมฆเบื้องต้น) และ อุตตรเมฆ (เมฆเบื้องปลาย) เป็นการพรรณนาถึงยักษ์ตนหนึ่ง ซึ่งเป็นบริวารของท้าวกุเวร ได้กระทำผิดจึงถูกลงอาญา ริบอิทธิฤทธิ์เป็นเวลาหนึ่งปี ให้ต้องอยู่ห่างจากภรรยาผู้เป็นที่รัก จึงได้รำพึงรำพันฝากข่าวไปถึงภรรยาที่่อยู่ในเมืองอลกาของบรรดายักษ์ทั้งหลายที่เขาไกลาส
เมื่อ ค.ศ. 1813 โฮเรส เฮย์แมน วิลสัน ได้แปลเมฆทูตเป็นภาษาอังกฤษเป็นครั้งแรก โดยแปลและแต่งเป็นร้อยกรอง และนับตั้งแต่นั้นได้มีการแปลเมฆทูตออกเป็นภาษาอื่น ๆ อีกมาก
อาร์เธอร์ เบอร์ริเดล คีธ นักวิชาการวรรณกรรมสันสกฤตคนสำคัญ กล่าวถึงกวีนิพนธ์เรื่องนี้ไว้ว่า ความชาญฉลาดในกระบวนที่บรรยายการเคลื่อนไปของเมฆก็ดี กระบวนที่บรรยายความน่าเศร้าสลดใจของภรรยาที่เศร้าสร้อยและโดดเดี่ยวก็ดี ยากที่จะยกยอสรรเสริญจนเกินควร ปริทัศน์หรือบทวิเคราะห์วิจารณ์ของชาวอินเดียเองก็ได้จัดให้เรื่องเมฆทูตเป็นยอดในบรรดากวีนิพนธ์ของกาลิทาส ที่ดำเนินความอย่างกะทัดรัด มีเนื้อหารุ่มรวย และมีอำนาจเร้าความรู้สึก สมควรแก่คำสรรเสริญแล้ว[1]
เชื่อกันว่าเมืองรามเตกอันมีทัศนียภาพงาม ใกล้เมืองนาคปุระ เป็นแรงบันดาลใจให้กาลิทาสแต่งเรื่องนี้ขึ้น[2]
 | บทความวรรณกรรมนี้ยังเป็นโครง คุณสามารถช่วยวิกิพีเดียได้โดยการเพิ่มเติมข้อมูล |
- ↑ A translation of the English remarks found in Keith, A. B. (1928). A History of Sanskrit Literature, p. 86.
- ↑ https://nagpur.gov.in/history/