เจ้าผู้อารักขา

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก เจ้าผู้พิทักษ์)
ไบยังการนำทาง ไปยังการค้นหา

เจ้าผู้อารักขา (อังกฤษ: Lord Protector) เป็นตำแหน่งเฉพาะที่ใช้ในอังกฤษในฐานะผู้นำของประเทศซึ่งใช้ได้สองความหมายในช่วงเวลาในประวัติศาสตร์สองสมัย

ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์[แก้]

ตำแหน่ง “เจ้าผู้อารักขา” เดิมใช้สำหรับเจ้านายหรือขุนนางคนใดคนหนึ่งที่ได้รับอำนาจให้เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (ซึ่งมิใช่ตำแหน่งสำหรับคณะบุคคลที่มีหน้าที่เป็นคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (Regency council) ขณะที่พระมหากษัตริย์ยังทรงพระเยาว์เกินกว่าที่จะทรงปกครองด้วยพระองค์เองได้

เจ้าผู้อารักขาอังกฤษคนสำคัญ เช่น

เจ้าผู้อารักขาสกอตแลนด์คนสำคัญ เช่น

สมัยเครือจักรภพแห่งอังกฤษ[แก้]

เจ้าผู้อารักขาแห่งอังกฤษ, สกอตแลนด์ และไอร์แลนด์
Coat of Arms of the Protectorate (1653–1659).svg
Richard Cromwell (1626-1712), by Gerard Soest.jpg
ริชาร์ด ครอมเวลล์
การเรียกขาน ฮิสไฮเนส
ที่พำนัก พระราชวังไวต์ฮอล
ผู้แต่งตั้ง สืบทอดทางสายเลือด
สถาปนา 16 ธันวาคม ค.ศ. 1653
คนแรก โอลิเวอร์ ครอมเวลล์
คนสุดท้าย ริชาร์ด ครอมเวลล์
ยกเลิก 25 พฤษภาคม ค.ศ. 1659
ธงประจำตำแหน่งเจ้าผู้อารักขา

ตำแหน่ง เจ้าผู้อารักขาแห่งอังกฤษ สกอตแลนด์ และไอร์แลนด์ เป็นตำแหน่งประมุขแห่งรัฐระหว่างสมัยไร้กษัตริย์อังกฤษ (English Interregnum) ซึ่งตามมาจากสมัยการปกครองอยู่ชั่วระยะหนึ่งของเครือจักรภพแห่งอังกฤษ ภายใต้ “สภาแห่งรัฐ” ผู้ที่ดำรงตำแหน่งคนแรกคือโอลิเวอร์ ครอมเวลล์ที่ดำรงตำแหน่งระหว่างเดือนธันวาคม ค.ศ. 1653 จนถึงเดือนกันยายน ค.ศ. 1658 และต่อมาโดยริชาร์ด ครอมเวลล์ บุตรชาย ระหว่างเดือนกันยายน ค.ศ. 1658 จนถึงเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1659 ซึ่งเป็นสมัยที่เรียกว่ายุครัฐในอารักขา (The Protectorate) เอกสาร "ตราสารการปกครอง" (รัฐธรรมนูญของสาธารณรัฐ) ยังระบุไว้ด้วยว่า—

โอลิเวอร์ ครอมเวลล์, ผู้บัญชาการทหารสูงสุดแห่งอังกฤษ, สกอตแลนด์ และไอร์แลนด์ จักเป็น, และด้วยคำประกาศในเอกสารฉบับนี้, เจ้าผู้อารักขาแห่งเครือจักรภพแห่งอังกฤษ สกอตแลนด์ และไอร์แลนด์,และดินแดนใต้อาณัติ นับแต่บัดนี้ จนกว่าชีวิตจะหาไม่

รัฐธรรมนูญฉบับที่มาแทนที่ในปี ค.ศ. 1657, "ฎีกาและคำแนะนำอันนอบน้อม", ให้อำนาจเจ้าผู้อารักขาในการเลือกผู้สืบทอดได้. ครอมเวลล์จึงเลือก ริชาร์ด บุตรชายคนโตสุดที่ยังมีชีวิตอยู่ ผู้ซึ่งไม่มีประสบการณ์ในแวดวงการเมืองเลย เป็นผู้สืบทอด. นี้เป็นวิธีการเลือกผู้นำโดยไม่มีการลงคะแนนใดๆ และยังคล้ายคลึงกับการสืบสันติวงศ์ ในทางพฤตินัย และยังมีการประดิษฐ์ธรรมเนียมยศอย่างกษัตริย์ ("โดยพระคุณของพระเจ้า และ สาธารณรัฐ เจ้าผู้อารักขาแห่งอังกฤษ สกอตแลนด์ และไอร์แลนด์") และจารีตแบบระบอบกษัตริย์ เช่น การแต่งตั้งอัศวิน.

ครอมเวลล์ผู้บุตร, ผู้สืบทอดตําแหน่งต่อจากบิดาในเดือนกันยายน ค.ศ. 1658, ดำรงตำแหน่งอยู่เพียงแปดเดือน ก่อนที่จะลาออกจากตําแหน่งในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1659 ตามมาด้วยการก่อตั้งสภาแห่งรัฐ ขึ้นมาอีกครั้ง และจบลงด้วยการ การฟื้นฟูราชวงศ์อังกฤษ โดยรัฐสภาอัญเชิญ พระเจ้าชาลส์ที่ 2 ให้กลับมาครองราชย์เป็นพระมหากษัตริย์อังกฤษ


เจ้าผู้อารักขา (1653–59)[แก้]

ภาพเหมือน นาม อายุขัย เริ่มดํารงตำแหน่ง สิ้นสุดการดำรงตำแหน่ง สังกัดทางการเมือง
Oliver Cromwell by Samuel Cooper.jpg โอลิเวอร์ ครอมเวลล์
Old Ironsides
25 เมษายน ค.ศ. 1599(1599-04-25)
3 กันยายน ค.ศ. 1658 (59 ปี)
16 ธันวาคม ค.ศ. 1653 3 กันยายน ค.ศ. 1658 กองทัพตัวแบบใหม่
Richard Cromwell (1626-1712), by Gerard Soest.jpg ริชาร์ด ครอมเวลล์
Tumbledown Dick
4 ตุลาคม ค.ศ. 1626(1626-10-04)
12 กรกฎาคม ค.ศ. 1712 (85 ปี)
3 กันยายน ค.ศ. 1658 25 พฤษภาคม ค.ศ. 1659
(ลาออก)
กองทัพตัวแบบใหม่

ดูเพิ่ม[แก้]

อ้างอิง[แก้]

  1. JS Richardson, PSAS, vol. 75, (1940-41), 184-204, "Mural Decorations at Kinneil".