กระดาษสา
หน้าตา

กระดาษสา (ไทใหญ่: ကြေစာ, ce-saa)[1] เป็นกระดาษชนิดหนึ่ง ที่ทำมาจากต้นปอสา ซึ่งเป็นพืชเส้นใยในตระกูลเดียวกับหม่อนและขนุน มีหลายชื่อแตกต่างกันไปในแต่ละท้องถิ่น เช่น ภาคเหนือเรียกปอสา ภาคอีสานเรียก ปอกะสา หรือปอสา ภาคตะวันตกเรียกหมกพี หรือหมอพี ส่วนภาคใต้เรียกปอฝ้าย
เส้นใยปอสาส่วนใหญ่ได้จากเปลือกของลำต้น ใช้เป็นวัตถุดิบคุณภาพดี ทนทานไม่เปื่อยยุ่ย เก็บรักษาได้นาน กระดาษสาแบบดั้งเดิมทำด้วยมือ แต่ปัจจุบันยังสามารถใช้เครื่องจักรทำได้[2]
ประวัติ
[แก้]กระดาษสาในอดีตใช้เป็นห่อฝิ่นในสามเหลี่ยมทองคำ[3]: 418
เอกสารตัวเขียน
[แก้]ลาว
[แก้]ในประเทศลาว มีการใช้กระดาษสาในสมุดข่อยพับสา และพับหัว (phap hua)[4]
พม่า
[แก้]ชาวไทใหญ่ใช้กระดาษสาสำหรับตำราพุทธและวรรณกรรมพื้นเมืองจนกระทั่งคริสต์ศตวรรษที่ 20 อุปกรณ์การเขียนแบบดั้งเดิมคือปากกาเฟิร์น (kam-kut) และหมึกที่ทำจากเขม่าและน้ำดีของสัตว์[1]
อ้างอิง
[แก้]- 1 2 Khur-yearn, Jotika. 2009. "Richness Of Buddhist Texts In Shan Manuscripts: Seven Shan Versions Of Satipa hĀna Sutta." Contemporary Buddhism 10 (1): 85–90. doi:10.1080/14639940902968954
- ↑ Sukpanich, Tunya (2012-10-14), Farmers hope for fair shake with paper plant, Bangkok Post
- ↑ Neef, Andreas & Suebpongsang, Pornsiri & MANYTHONG, Chanhsom & TACHEENA, Wirachinee & OGATA, Kazuo. (2009). Can Paper Mulberry Contribute to Building Sustainable Rural Livelihoods in Northern Laos?. Southeast Asian Studies. 47.
- ↑ Grabowsky, Volker (2020-10-26), "Libraries and manuscripts of Laos (1994-2012)", Asian and African studies blog, British Library
วิกิตำรามีตำราในหัวข้อ ขั้นตอนการทำกระดาษสา