มีด
จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
มีด คือเครื่องมือชนิดแรกๆที่มนุษย์ประดิษฐ์ขึ้นเพื่อใช้ในชีวิตประจำวันมาอย่างยาวนาน เกี่ยวข้องสัมพันธ์กับแทบจะทุกกิจกรรม ในการดำเนินชีวิต ไม่ว่าจะเป็นเผ่าพันธ์ หรือกลุ่มสังคมใดๆ ก็ตาม มีดเป็นเครื่องมือตัดเฉือนชนิดมีคมสำหรับใช้ สับ หั่น เฉือน ปาด บางชนิดอาจมีปลายแหลมสำหรับกรีด หรือแทง มักมีขนาดเหมาะสมสำหรับจับถือด้วยมือเดียว
เนื้อหา |
[แก้] ประเภทของมีดตามการใช้งาน
[แก้] ใช้เป็นอาวุธ
- มีดต่อสู้ (combat knife) มีดที่ออกแบบมาเพื่อใช้ต่อสู้ระยะใกล้
- มีดปลายปืน (knife bayonet) หรือดาบปลายปืน เป็นมีดทหาร ใช้ติดที่ปลายของอาวุธปืนเช่นปืนยาว
- มีดสนามเพลาะ (trench knife) มีดที่สร้างขึ้นเพื่อจุดประสงค์เฉพาะอย่าง พบได้ในสงครามสนามเพลาะ (trench warfare) เมื่อสงครามโลกครั้งที่ 1
- มีดพกสปริง (switchblade) มีดที่ใบมีดซ่อนอยู่ในตัวด้าม และถูกปล่อยออกมาโดยการกดปุ่มหรือด้วยกลไกอื่นของมัน
- ชิฟ (shiv) คำสแลงเรียกของมีคมทุกชนิดที่ถูกใช้เป็นอาวุธ ชื่อเรียกอื่นเช่น แชงก์ (shank)
[แก้] ใช้เป็นเครื่องครัว
- มีดเชฟ (chef's knife) หรือมีดฝรั่งเศส (French knife) มีดที่ใช้สำหรับเตรียมอาหาร ใช้สำหรับหั่นเป็นต้น
- มีดตัดขนมปัง (bread knife) มีดที่มีฟันเลื่อยใช้ตัดขนมปัง
- มีดปาดหน้าเค้ก (frosting spatula) มีดทื่อใช้สำหรับตกแต่งครีมบนเค้ก บางแห่งเรียกมีดชนิดนี้ว่า palette knife
- มีดเลาะกระดูก (boning knife) มีดที่ใช้เลาะกระดูกหรือก้างออกจากเนื้อเป็ดไก่ เนื้อวัว หรือเนื้อปลา
- มีดเฉือน (carving knife) มีดขนาดใหญ่ใช้สำหรับเฉือนอาหารออกเป็นชิ้นบางๆ มีดชนิดนี้บางกว่ามีดเชฟ ไม่เหมาะกับการหั่น
- มีดโต้ (cleaver) มีดอีโต้ หรือมีดปังตอ เป็นมีดขนาดใหญ่ ใบมีดหนา ใช้ตัดเนื้อที่ติดกระดูก หรือใช้สับ
- มีดไฟฟ้า (electric knife) เครื่องใช้ไฟฟ้าที่มีใบมีดเป็นใบเลื่อย
- มีดบนโต๊ะอาหารเช่น มีดปาดเนย (butter knife) มีดสเต๊ก (steak knife)
[แก้] ใช้เป็นเครื่องมือ
- มีดโบวี (Bowie knife) มีดในฝักขนาดใหญ่ มีลักษณะเฉพาะ ออกแบบโดยพันเอก จิม โบวี (Colonel Jim Bowie)
- มีดผีเสื้อ (butterfly knife) หรือบาลิซง (balisong) มีดพับที่ด้ามแยกออกเป็นสองข้าง มีต้นกำเนิดจากฟิลิปปินส์
- มีดผ่าตัด (scalpel) มีดทางการแพทย์เพื่อใช้ในการผ่าตัด
- มีดโกน (straight razor) ใบมีดขนาดบางบนด้ามที่พับได้ ใช้สำหรับโกนขนหรือผม
- มีดผสมสี (palette knife) หรือเกรียงผสมสี เป็นมีดทื่อใช้สำหรับผสมสีในงานวาดภาพ
- มีดคัตเตอร์ (utility knife / box cutter) มีดอเนกประสงค์เพื่อใช้ตัดวัสดุแผ่นบางเช่น กระดาษ กระดาษแข็ง เป็นส่วนหนึ่งของเครื่องเขียน
- มีดพับสวิส (Swiss Army knife) หรือมีดพับ มีดที่รวมเครื่องมืออื่นๆ ไว้ด้วยกัน ต้นกำเนิดมาจากกองทัพสวิตเซอร์แลนด์
- มีดอีเหน็บ มีดพื้นบ้านของไทยมีขนาดใหญ่อยู่ในฝักมีลักษณะเฉพาะปลาบแหลมท้องใบกว้างโคนใบแคบ
[แก้] ส่วนประกอบของมีด
- ใบ
- ด้าม
- ปลาย
- สัน
- คม
[แก้] ประวัติของมีดในประเทศไทย
ค้นพบครั้งแรกราว 30,000 ปี ตามแหล่งโบราณคดีต่างๆ โดยวัสดุที่ใช้ทำมีดจะแตกต่างกันไปตามยุคสมัย
[แก้] มีดในยุคหิน
มักทำจากกระดูกหรือหินที่กระเทาะให้มีความแหลมคมเพื่อใช้เป็นเครื่องมือและอาวุธ โดยมีหลักฐานจากแหล่งโบราณคดีในภูมิภาคต่างๆเช่น แหล่งโบราณคดีถ้ำหลังโรงเรียน จังหวัดกระบี่ ถ้ำในอำเภอไทรโยค ถ้ำต่างๆในบริเวณลุ่มน้ำแควน้อย จังหวัดกาญจนบุรี ถ้ำผีแมนในจังหวัดแม่ฮ่องสอน เพิงผาช้างที่อุทยานแห่งชาติ ออบหลวง จังหวัดเชียงใหม่ แหล่งโบราณคดีบ้านเก่า จังหวัดกาญจนบุรี แหล่งโบราณคดีโนนป่าหวาย แหล่งโบราณคดีบ้านท่าแค อำเภอเมือง จังหวัดลพบุรี แหล่งโบราณคดีโคกเจริญ แหล่งโบราณคดีโนนนกทา อำเภอภูเวียง จังหวัดขอนแก่น แหล่งโบราณคดีโนนเก่าน้อยในด้านตะวันออกของหนองหาน อำเภอกุมภวาปี แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานี เป็นต้น
[แก้] มีดในยุคสำริด
ทำจากวัสดุสำริด ขึ้นรูปโดยการหล่อและการตี มักพบตามแหล่งโบราณคดีในพื้นที่ซึ่งเป็นสายแร่ทองแดงเช่น แหล่งโบราณคดีภูโล้น ริมฝั่งแม่น้ำโขง จังหวัดหนองคาย ซึ่งมีช่วงอายุประมาณ 3,750-3,425 ปี แหล่งโบราณคดี บ้านนาดี อำเภอหนองหาน จังหวัดอุดรธานีพบการหล่อสัมฤทธ์เป็นเครื่องใช้และเครื่องประดับ มีอายุประมาณ 2,700-2,400 ปี แหล่งโบราณคดีในลุ่มน้ำมูล ที่มีการใช้สัมฤทธ์ เช่นที่บ้านประสาท บ้านหลุมข้าว อำเภอโนนสูงจังหวัดนครราชสีมา มีแหล่งโบราณคดีแหล่งศูนย์การทหารปืนใหญ่ พบการใช้สำฤทธิ์เป็นเครื่องใช้และเครื่องประดับ มีอายุประมาณ 3,000 ปีมาแล้ว แหล่งโบราณคดีโนนป่าหวาย บ้านห้วยโป่งอำเภอโคกสำโรง จังหวัดลพบุรี เป็นแหล่งใหญ่ในการผลิตแร่ทองแดงประมาณ 3,500-3,000 ปีมาแล้ว อ่างเก็บน้ำนิลกำแหง อายุประมาณ 3,301-2,900ปี
[แก้] แหล่งข้อมูลอื่น
