ตะกอนน้ำพารูปพัด

ตะกอนน้ำพารูปพัด

ตะกอนน้ำพารูปพัด (อังกฤษ: alluvial fan) เกิดจากทางน้ำที่ไหลจากหุบเขาชันลงสู่พื้นราบ เมื่อความเร็วของกระแสน้ำลดลงจนไม่สามารถนำพาตะกอนบางส่วนต่อไปได้ ตะกอนดังกล่าวจึงตกสะสมบริเวณใกล้กับเนินเขาในลักษณะที่กระจายออกไปรอบข้างเป็นรูปพัด ตะกอนประกอบด้วยชั้นทรายสลับกับชั้นกรวดและดินเคลย์ มีการคัดขนาดปานกลาง มีสีน้ำตาลและน้ำตาลปนเทา มักแสดงลักษณะโครงสร้างชั้นตะกอนแบบเรียงขนาดจากเล็กขึ้นไปใหญ่ (coarsening upward sequence) ตะกอนหน่วยนี้ไม่หนามากนัก ประมาณ 5-20 เมตร และครอบคลุมพื้นที่ไม่กว้างขวาง

Alluvial fan แบ่งออกเป็น 2ชนิดคือ
1. Arid fan
ซึ่งเกิดในสภาพอากาศที่แห้งแล้ง มีพืชพรรณปกคลุมน้อย ส่วนมากมีขนาดเล็กโดยทั่วไปจะเล็กกว่า 30 กิโลเมตร
2. Humid Fan
สามารถพบได้ในที่ชื้น alluvial fan อาจจะมีการเคลื่อนที่ตามแนวความชัน ติดกับ alluvial plain , beach, tidal flat

ตามบริเวณขอบของภูเขา อาจจะพบ Alluvial fan เกิดอยู่ข้างๆกันและมีการเคลื่อนที่เข้าหากันทางด้านข้างจนติดกัน หรือ เรียกว่า Piedmont หรือ Bajada

ลักษณะของตะกอน Alluvial fan Geometry (รูปร่างเรขาคณิต) รูปกรวย หรือ โค้ง เมื่อมองจากด้านบน โดน ร่องน้ำจะมีลักษณะ คดโค้งและพัฒนาเต็มที่ ภาพตัดขวางตามแนวยาว(fanhead ไป fantoe) มีลักษณะเว้า ภาพตัดขวางตามกว้างมีลักษณะนูน

Alluvial fan สามารถแยกออกเป็น 3 ส่วน คือ Upper fan Midfan Distal fan