คณะกรรมการราษฎร

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
พระยามโนปกรณ์นิติธาดา ประธานคณะกรรมการราษฎร (คณะรัฐมนตรี คณะที่ 1)

คณะกรรมการราษฎร (28 มิถุนายน พ.ศ. 2475 - 10 ธันวาคม พ.ศ. 2475) นับเป็นคณะรัฐมนตรีคณะแรกของประเทศสยาม

พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 ได้ทรงพระราชทานพระบรมราชานุมัติ ให้ใช้พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475 เมื่อวันที่ 27 มิถุนายน พ.ศ. 2475 และในวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2475 สภาผู้แทนราษฎรอันประกอบด้วย สมาชิกซึ่งคณะผู้รักษาพระนครฝ่ายทหารได้ตั้งขึ้น จำนวน 70 นาย ได้ประชุมกันเป็นครั้งแรก ณ พระที่นั่งอนันตสมาคม

โดยที่ธรรมนูญการปกครองแผ่นดิน มาตรา 33 บัญญัติว่า "ให้สภาเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้หนึ่งเป็นประธานกรรมการ และให้ผู้เป็นประธานนั้นเลือกสมาชิกในสภาอีก 14 นาย เพื่อเป็นกรรมการ การเลือกนี้เมื่อได้รับความเห็นชอบของสภาแล้ว ให้ถือว่าผู้ได้รับเลือกเป็นกรรมการของสภา"

ในการนี้ ได้มีสมาชิกเสนอให้มหาอำมาตย์โท พระยามโนปกรณ์นิติธาดา (ก้อน หุตะสิงห์) เป็นประธานคณะกรรมการราษฎร โดยสภาผู้แทนราษฎรเป็นผู้เลือก เมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2475 ประธานคณะกรรมการราษฎรได้เสนอชื่อคณะกรรมการราษฎรและสภาได้อนุมัติ เมื่อวันที่ 28 มิถุนายน พ.ศ. 2475 ดังมีรายชื่อต่อไปนี้

รายชื่อในคณะกรรมการราษฎร[แก้]

  ดำรงตำแหน่งมาโดยตลอด
  มีการออกจากตำแหน่ง
  มีการเปลี่ยนแปลง
  มีการแต่งตั้งเพิ่ม
คนที่ รายนาม ตำแหน่ง หมายเหตุ
1 มหาอำมาตย์โท พระยามโนปกรณ์นิติธาดา (ก้อน หุตะสิงห์) ประธานคณะกรรมการราษฎร ประธานคณะกรรมการราษฎรเทียบเท่ากับตำแหน่งนายกรัฐมนตรีในปัจจุบัน


กรรมการราษฎรเทียบเท่ากับตำแหน่งรัฐมนตรีในปัจจุบัน


คณะกรรมการราษฎรเทียบเท่ากับคณะรัฐมนตรีในปัจจุบัน
2 นายพลเรือตรี พระยาปรีชาชลยุทธ (วัน จารุภา) กรรมการราษฎร
3 มหาอำมาตย์ตรี พระยาศรีวิสารวาจา (เทียนเลี้ยง ฮุนตระกูล) กรรมการราษฎร
4 นายพันเอก พระยาพหลพลพยุหเสนา (พจน์ พหลโยธิน) กรรมการราษฎร
5 นายพันเอก พระยาทรงสุรเดช (เทพ พันธุมเสน) กรรมการราษฎร
6 นายพันเอก พระยาฤทธิอัคเนย์ (สละ เอมะศิริ) กรรมการราษฎร
7 อำมาตย์เอก พระยาประมวญวิชาพูล (วงศ์ บุญหลง) กรรมการราษฎร
8 นายพันโท พระประศาสน์พิทยายุทธ (วัน ชูถิ่น) กรรมการราษฎร
9 นายพันตรี หลวงพิบูลสงคราม (แปลก ขีตตะสังคะ) กรรมการราษฎร
10 นายนาวาตรี หลวงสินธุสงครามชัย (สินธุ์ กมลนาวิน) กรรมการราษฎร
11 อำมาตย์ตรี หลวงประดิษฐ์มนูธรรม (ปรีดี พนมยงค์) กรรมการราษฎร
12 รองอำมาตย์เอก หลวงเดชสหกรณ์ (หม่อมหลวงเดช สนิทวงศ์) กรรมการราษฎร
13 รองอำมาตย์เอก ตั้ว ลพานุกรม กรรมการราษฎร
14 รองอำมาตย์เอก ประยูร ภมรมนตรี กรรมการราษฎร
15 นายแนบ พหลโยธิน กรรมการราษฎร

การแถลงนโยบายของรัฐบาล[แก้]

คณะกรรมการราษฎรคณะนี้ ไม่มีการแถลงนโยบายการบริหารราชการแผ่นดินต่อสภา แต่ได้ถือเอา หลัก 6 ประการของคณะราษฎรที่ได้ให้สมาชิกสภาปฏิญาณตนต่อสภาก่อนเข้ารับหน้าที่นั้น เป็นนโยบายของรัฐบาล

การสิ้นสุดของคณะรัฐมนตรี[แก้]

คณะรัฐมนตรีคณะเริ่มแรกนี้สิ้นสุดเมื่อวันที่ 10 ธันวาคม พ.ศ. 2475 เพราะมีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับถาวร

อ้างอิง[แก้]