ความไม่เสถียรของฌ็อง

ความไม่เสถียรของฌ็อง (อังกฤษ: Jeans instability) เป็นสาเหตุทำให้เกิดการยุบตัวของเมฆระหว่างดาวและทำให้เกิดการก่อตัวของดาวฤกษ์เป็นลำดับต่อไป เกิดขึ้นเมื่อแรงดันแก๊สภายในไม่เพียงพอที่จะป้องกันการยุบตัวจากแรงโน้มถ่วงของห้วงบริเวณที่เต็มไปด้วยสสาร การจะดำรงภาวะเสถียรไว้นั้น กลุ่มเมฆจะต้องมีภาวะสมดุลอุทกสถิต ซึ่งในกรณีของกลุ่มเมฆทรงกลมนั้นสามารถแปลงเป็นสมการได้ดังนี้

$\frac{dp}{dr}=-\frac{G\rho(r) M_{enc}(r)}{r^2}$,

โดยที่ $M_{enc}(r)$ คือมวลที่อยู่ภายใน, $p$ คือแรงดัน, $\rho(r)$ คือความหนาแน่นของแก๊สที่ระยะรัศมี $r$, $G$ คือ ค่าคงที่แรงโน้มถ่วง และ $r$ คือรัศมี ภาวะสมดุลจะคงอยู่ได้ถ้ามีความยุ่งเหยิงเล็กๆ เกิดขึ้น แต่จะเข้าสู่ความไม่เสถียรถ้ามันขยายตัวขึ้น โดยทั่วไป กลุ่มเมฆไม่เสถียรถ้ามันมีมวลสูงมากๆ ที่อุณหภูมิค่าหนึ่ง หรือเย็นมากๆ ที่ขีดมวลค่าหนึ่ง ทำให้แรงโน้มถ่วงเอาชนะแรงดันแก๊สภายในได้

อ้างอิง

• Jeans, J. H. (1902). "The Stability of a Spherical Nebula". Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series A 199 (ฉบับที่): 1–53. http://www.jstor.org/pss/90845. 
• Longair, Malcolm S. (1998). Galaxy Formation. Berlin: Springer. ISBN 3540637850. 
• Clarke, Cathie; Carswell, Bob (2007). Astrophysical Fluid Dynamics. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 9780521853316.