สกุลชิมแปนซี

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
(เปลี่ยนทางจาก Pan (genus))
สกุลชิมแปนซี
ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่: 4 ล้านปีก่อน-ปัจจุบัน
Lightmatter chimp.jpg
ชิมแปนซี (Pan troglodytes)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร: Animalia
ไฟลัม: Chordata
ชั้น: Mammalia
อันดับ: Primates
วงศ์ใหญ่: Hominoidea
วงศ์: Hominidae
วงศ์ย่อย: Homininae
เผ่า: Hominini
เผ่าย่อย: Panina
สกุล: Pan
ชนิดต้นแบบ
Simia troglodytes
Blumenbach, 1775
ชนิด
Pan.png
แผนที่แสดงการกระจายพันธุ์ของสกุลชิมแปนซี (สีแดง คือที่อยู่ของโบโนโบ)
ชื่อพ้อง[1]
  • Anthropithecus Lesson, 1840
  • Anthropopithecus de Blainville, 1838
  • Bonobo Tratz and Heck, 1954
  • Chimpansee Voigt, 1831
  • Engeco Haeckel, 1866
  • Fsihego de Pauw, 1905
  • Hylanthropus Gloger, 1841
  • Mimetes Anon, 1820
  • Pongo Haeckel, 1866
  • Pseudanthropos Reichenbach, 1860
  • Satyrus Mayer, 1856
  • Theranthropus Brookes, 1828
  • Troglodytes É. Geoffroy, 1812

สกุลชิมแปนซี (อังกฤษ: Chimpanzee, Bonobo, Chimp) เป็นสกุลของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่มีวิวัฒนาการสูง ใกล้เคียงกับมนุษย์มากที่สุด ในอันดับวานร เป็นลิงไม่มีหาง ใช้ชื่อสกุลว่า่ Pan

มีถิ่นที่อยู่ในแถบทวีปแอฟริกาตะวันออกและแอฟริกากลางระดับเส้นศูนย์สูตร ตัวผู้จะหนักราว 110 ปอนด์ มีส่วนสูงเฉลี่ย 5 ฟุต ส่วนตัวเมียหนักราว 88 ปอนด์และสูงเฉลี่ย 4 ฟุต สามารถปีนป่ายต้นไม้ได้เป็นอย่างดี แต่ชอบที่จะหากินและอาศัยอยู่้บนพื้นดินมากกว่า ขนตามลำตัวสั้นสีน้ำตาลดำหรือเทาเข้ม แต่ที่มือและเท้าไม่มีขน รวมทั้งบริเวณใบหน้าและใบหู [2]

มีลักษณะเด่น คือ ไม่มีดั้งจมูก ขากรรไกรค่อนข้างยื่นออกมา มีฟันกรามที่พัฒนาใช้การได้ดี มีปริมาตรสมองราว 400 ลูกบาศก์เซนติเมตร มีโครโมโซมจำนวน 24 คู่[3] และมีดีเอ็นเอร่วมกับมนุษย์ถึงร้อยละ 99.4 เนื่องจากมีบรรพบุรุษร่วมกันมา แต่ได้แยกวิวัฒนาการออกจากกันเมื่อราว 5-6 ล้านปีก่อน[4]

มีพฤติกรรมกินพืชเป็นอาหารหลัก[5] โดยปกติเป็นสัตว์ที่รักสงบ แต่ก็มีบางครั้งที่ตัวผู้จะมีพฤติกรรมดุร้าย มักยกพวกเข้าโจมตีกัน และยังมีพฤติกรรมล่าลิงชนิดอื่น ได้แก่ ลิงโลกเก่ากินเป็นอาหารอีกด้วย[6] เป็นสัตว์ที่อยู่รวมกันเป็นครอบครัว มีความสัมพันธ์เป็นเครือญาติกัน โดยมีตัวผู้เป็นจ่าฝูง ออกลูกครั้งละเพียง 1 ตัว อายุขัยโดยเฉลี่ย 40 ปี[7] เป็นสัตว์ที่มีความเฉลียวฉลาด มีการแสดงออกทางอารมณ์คล้ายคลึงและใกล้เคียงกับมนุษย์มากที่สุด รวมทั้งกล้ามเนื้อและสรีระ ทั้งนี้เพราะระบบกล้ามเนื้อของมนุษย์และชิมแปนซีนั้นคล้ายกันมาก แต่ถึงอย่างนั้นเมื่อเปรียบเทียบกันต่อหน่วยน้ำหนักแล้ว ชิมแปนซีมีกล้ามเนื้อที่แข็งแรงกว่ามนุษย์ 2-3 เท่า[8] โดยมีการศึกษาพบว่า ชิมแปนซีมีความทรงจำดีัเสียยิ่งกว่ามนุษย์ที่เป็นผู้ใหญ่เสียอีก และจดจำคำศัพท์ของมนุษย์ได้ถึง 125 คำ[8] [9]

แบ่งออกได้เป็น 2 ชนิด คือ

โดยนักวิทยาศาสตร์ที่ศึกษาด้านชิมแปนซี ที่มีชื่อเสียงและได้รับการยอมรับมากที่สุด คือ เจน กูดดอลล์ นักวานรวิทยาหญิงชาวอเมริกัน ที่เริ่มศึกษาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1960 เริ่มต้นที่ประเทศอูกันดา [5]

อ้างอิง[แก้]

  1. 1985: OPINION 1368. THE GENERIC NAMES PAN AND PANTHERA (MAMMALIA, CARNIVORA): AVAILABLE AS FROM OKEN, 1816. Bulletin of zoological nomenclature, 42: 365-370. ISSN: 0007-5167 Internet Archive BHL BioStor [corrigendum in Bulletin of zoological nomenclature, 45: 304. (1988) Internet Archive BHL]
  2. หน้า 176, สัตว์สวยป่างาม (สิงหาคม, 2518) โดย ชมรมนิเวศวิทยามหาวิทยาลัยมหิดล
  3. ยีน-โครโมโซม-ดีเอ็นเอ( การพิสูจน์ความเป็นพ่อ-แม่-ลูก )
  4. ยกชั้นลิงชิมแปนซีพวกเดียวกับคนมีดีเอ็นเอร่วมกันเกือบ100%
  5. 5.0 5.1 บทที่ 5 ไพรเมตกับบรรพบุรุษของมนุษย์
  6. อย่างโหด ชิมแปนซีกินลิง!
  7. หน้า 177, สัตว์สวยป่างาม (สิงหาคม, 2518) โดย ชมรมนิเวศวิทยามหาวิทยาลัยมหิดล
  8. 8.0 8.1 “เรา” กับ “ลิงชิมป์” ต่างกันแค่ไหน? จากผู้จัดการออนไลน์
  9. ลูกชิมแปนซี ความจำดีกว่าคน
  10. จาก itis.gov (อังกฤษ)

แหล่งข้อมูลอื่น[แก้]