วิรูป

ภาพเขียนการศึกษาแนววิรูปของมีเกลันเจโล

คำว่า วิรูป หรือ วิลักษณ์ (อังกฤษ: grotesque) เป็นคำคุณศัพท์ที่มักใช้เพื่ออธิบายรูปร่างประหลาดหรือรูปทรงที่บิดเบี้ยว เช่น หน้ากากฮาโลวีน อย่างไรก็ตาม ในงานศิลปะการแสดงและวรรณกรรม คำว่า "วิรูป" ยังอาจหมายถึงสิ่งที่ทำให้ผู้ชมรู้สึกถึงความแปลกประหลาดที่ชวนอึดอัด พร้อมกับความสงสารเห็นใจไปพร้อมกันด้วย

คำว่า grotesque ในภาษาอังกฤษปรากฏครั้งแรกในช่วงทศวรรษ 1560 เป็นคำนามที่ยืมมาจากภาษาฝรั่งเศส ซึ่งมีที่มาจากคำภาษาอิตาลี grottesca (แปลตรงตัวว่า "ของถ้ำ" จากภาษาอิตาลี grotta แปลว่า 'ถ้ำ') โดยเดิมทีใช้เรียกสไตล์ศิลปะตกแต่งของโรมันโบราณที่หรูหราฟุ่มเฟือย ซึ่งถูกค้นพบอีกครั้งในกรุงโรมช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 15 และต่อมาถูกนำมาเลียนแบบ