ไอเบกซ์แอลป์

Alpine ibex
ตัวผู้
ตัวเมีย
สถานะการอนุรักษ์
นอกเกณฑ์สูญพันธุ์  (IUCN 3.1)
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร:	สัตว์ Animalia
ไฟลัม:	สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata
ชั้น:	สัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม Mammalia
อันดับ:	สัตว์กีบคู่ Artiodactyla
วงศ์:	วัวและควาย Bovidae
วงศ์ย่อย:	แกะและแพะ Caprinae
สกุล:	แพะ Capra ลินเนียส, 1758
สปีชีส์:	C.  ibex
ชื่อทวินาม
Capra ibex ลินเนียส, 1758
การแพร่กระจายของไอเบกซ์แอลป์ (ไม่รวมประชากรในประเทศบัลแกเรีย)

ไอเบกซ์แอลป์ (Capra ibex) หรือที่รู้จักกันในชื่อ สไตน์บ็อก (steinbock) เป็นชนิดแพะในทวีปยุโรปที่อาศัยอยู่บนเทือกเขาแอลป์ มันเป็นหนึ่งในสิบชนิดในสกุล Capra และมีญาติสนิทที่สุดคือไอเบกซ์ไอบีเรีย ไอเบกซ์แอลป์เป็นสัตว์ที่มีความแตกต่างระหว่างเพศอย่างชัดเจน ตัวผู้มีขนาดใหญ่กว่ามากและมีเขาที่ยาวและใหญ่กว่าตัวเมียมาก ขนของมันมีสีน้ำตาลแก่นเทา ไอเบกซ์แอลป์มักอาศัยอยู่ในภูมิประเทศที่ลาดชัน ขรุขระ และทุ่งหญ้าอัลไพน์โล่งแจ้ง พวกมันสามารถพบได้ที่ระดับความสูงถึง 3,300 m (10,800 ft) และกีบเท้าที่แหลมคมช่วยให้พวกมันปีนป่ายความลาดชันและหน้าผาอันชันของถิ่นที่อยู่บนภูเขาได้

ไอเบกซ์แอลป์กินหญ้าเป็นอาหารหลักและหากินตลอดทั้งปี แม้ว่าพวกมันจะเป็นสัตว์สังคม แต่ตัวผู้และตัวเมียที่โตเต็มวัยจะแยกกันอยู่เป็นส่วนใหญ่ของปี และจะมารวมกันเฉพาะช่วงฤดูผสมพันธุ์เท่านั้น ในช่วงฤดูผสมพันธุ์ ตัวผู้จะใช้เขาอันยาวของตนต่อสู้กันเพื่อให้ได้เข้าถึงตัวเมีย ไอเบกซ์มีศัตรูตามธรรมชาติน้อยมาก แต่อาจล้มป่วยจากปรสิตและโรคภัยไข้เจ็บต่างๆ ได้

ในช่วงศตวรรษที่ 19 นักล่าที่เป็นมนุษย์ได้ทำให้ไอเบกซ์แอลป์สูญพันธุ์ไปจากพื้นที่ส่วนใหญ่ ส่งผลให้พวกมันเข้าใกล้การสูญพันธุ์ ประชากรของมันลดลงจนเกิดคอขวดประชากรเหลือไม่ถึง 100 ตัว ซึ่งทั้งหมดอาศัยอยู่ในอุทยานแห่งชาติกรันปาราดีโซ ประเทศอิตาลี แม้ว่าความหลากหลายทางพันธุภาพทั่วทั้งประชากรจะต่ำมากอันเนื่องมาจากเหตุดังกล่าว แต่ชนิดนี้ก็ได้รับการคืนสู่ธรรมชาติในถิ่นอาศัยทางประวัติศาสตร์บางส่วนได้อย่างสำเร็จ ข้อมูลเมื่อ 2020 IUCN จัดให้ชนิดนี้อยู่ในสถานะเป็นกังวลน้อยที่สุด