โรคเอกซ์
โรคเอกซ์ (อังกฤษ: Disease X) เป็นชื่อชั่วคราว (placeholder name) ที่องค์การอนามัยโลก (WHO) นำมาใช้ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2018 ในบัญชีรายชื่อสั้นของโรคที่ให้ความสำคัญตามแผนแม่บท (blueprint priority diseases) เพื่อใช้แทนตัวแทนของเชื้อก่อโรคสมมติที่ยังไม่เป็นที่รู้จักในปัจจุบัน[1][2] องค์การอนามัยโลกใช้ชื่อชั่วคราวนี้เพื่อให้แน่ใจว่าการวางแผนรับมือมีความยืดหยุ่นเพียงพอที่จะปรับตัวเข้ากับเชื้อก่อโรคที่ไม่รู้จักได้ (เช่น การพัฒนาวัคซีนในวงกว้างและโรงงานผลิตที่พร้อมปรับเปลี่ยน)[1][3]
แอนโทนี เฟาชี อดีตผู้อำนวยการสถาบันภูมิแพ้และโรคติดต่อแห่งชาติ (NIAID) ของสหรัฐอเมริกา ระบุว่าแนวคิดเรื่องโรคเอกซ์จะกระตุ้นให้โครงการต่าง ๆ ขององค์การอนามัยโลกมุ่งเน้นความพยายามในการวิจัยไปที่ไวรัสทั้งตระกูล (เช่น ฟลาวิไวรัส) แทนที่จะเน้นเพียงสายพันธุ์เดียว (เช่น ไวรัสซิกา) ซึ่งจะช่วยเพิ่มขีดความสามารถขององค์การอนามัยโลกในการตอบสนองต่อสายพันธุ์ที่ไม่มีใครคาดคิดมาก่อน[4]
ใน ค.ศ. 2020 ผู้เชี่ยวชาญหลายท่าน รวมถึงที่ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญขององค์การอนามัยโลกบางคน สันนิษฐานว่าโควิด-19 ซึ่งเกิดจากไวรัสสายพันธุ์ SARS-CoV-2 มีคุณสมบัติครบถ้วนที่จะถือว่าเป็น "โรคเอกซ์" โรคแรก[5][6][7] ต่อมาในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2024 มีรายงานการระบาดของโรคที่ยังระบุชนิดไม่ได้ในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก ซึ่งในบางครั้งถูกเรียกว่าเป็นโรคเอกซ์ หลังจากมีผู้ติดเชื้อกว่า 400 คนและเสียชีวิตอย่างน้อย 79 คน ทว่าในเวลาต่อมามีการเปิดเผยว่าเป็นไข้มาลาเรียสายพันธุ์ที่รุนแรง[8]
อ้างอิง
[แก้]- 1 2 อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อWHO - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อECON - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อIND1 - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อCNN - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อNYT - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อBLOOM - ↑ อ้างอิงผิดพลาด: ป้ายระบุ
<ref>ไม่ถูกต้อง ไม่มีการกำหนดข้อความสำหรับอ้างอิงชื่อShi - ↑ Emanuel, Gabrielle (2024-12-05). "How worried should we be about Disease X?". NPR. สืบค้นเมื่อ 2024-12-07.
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- Blueprint priority diseases เก็บถาวร 2020-03-01 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน World Health Organization (6-7 February 2018)
- Prioritizing diseases for research and development in emergency contexts World Health Organisation (March 2018)
- (Video) What is Disease X World Health Organization (16 March 2018)
- The mystery viruses far worse than flu BBC News (November 2018)