ข้ามไปเนื้อหา

เจ้าพระยาสิริรัตนมนตรี (หงส์ สุจริตกุล)

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี

มหาอำมาตย์โท เจ้าพระยาสิริรัตนมนตรี (หงส์ สุจริตกุล) อดีตรัฐมนตรีและองคมนตรี[1] ได้รับพระราชทานนามสกุล "สุจริตกุล"[2]

ประวัติ

[แก้]

เจ้าพระยาสิริรัตนมนตรี มีนามเดิมว่าหงส์ เกิดเมื่อวันศุกร์ ขึ้น 6 ค่ำ เดือน 9 ปีมะแม ตรงกับวันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2378[3] เป็นบุตรคนโตหลวงอาสาสำแดง (แตง) และคุณท้าวสุจริตธำรง (นาค)

ได้รับราชการเป็นมหาดเล็กตั้งแต่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้รับแต่งตั้งเป็นนายพลพัน หุ้มแพรมหาดเล็ก แล้วเลื่อนเป็นนายจ่าเรศ ถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวได้รับบรรดาศักดิ์เป็นหลวงนาวานุรักษ์ กรมรักษาโรงเรือ ต่อมาเลื่อนเป็นพระยาราชประสิทธิ์ แล้วเลื่อนเป็นพระยาศรีพิพัฒน์รัตนราชโกษาธิบดี ในปี พ.ศ. 2437[4]

วันอังคารที่ 3 มกราคม ร.ศ. 129 (พ.ศ. 2453) ได้รับสถาปนาเป็นเจ้าพระยา มีสมญาจารึกในหิรัญบัฏว่า เจ้าพระยาสิริรัตนมนตรี เทพวัชรีมหาประยุรญาติ บรมนารถมานิตวิสิษฐศักดิ์ สัตยารักษ์สถาพร จิรุปกรณ์ราชกิจ สุจริตจริยวัตร รัตตัญญุบุรุษ สุทธิถิราธยาไศรย ศรีรัตนไตรยคุณธาดา อภัยพิริยบรากรมพาหุ ถือศักดินา 10,000[5]

เจ้าพระยาสิริรัตนมนตรี ป่วยเป็นโรคชรา ถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ 1 กันยายน พ.ศ. 2463 เวลา 20:30 น. สิริอายุได้ 86 ปี ได้รับพระราชทานโกศไม้สิบสองบรรจุศพ[1]

เครื่องราชอิสริยาภรณ์

[แก้]

ลำดับสาแหรก

[แก้]

อ้างอิง

[แก้]
เชิงอรรถ
  1. 1 2 ราชกิจจานุเบกษา, ข่าวอสัญกรรม, เล่ม ๓๗, ตอน ๐, ๕ กันยายน ๒๔๖๓, หน้า ๑๗๐๕-๕
  2. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศกระทรวงมุรธาธร เรื่อง ประกาศพระราชทานนามสกุล ครั้งที่ ๑ เก็บถาวร 2011-11-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, เล่ม ๓๐, ตอน ๐ ง, ๒๖ มิถุนายน ๒๔๕๖, หน้า ๖๕๓
  3. เรื่องตั้งเจ้าพระยาในกรุงรัตนโกสินทร์, หน้า 163 (เชิงอรรถ)
  4. เรื่องตั้งเจ้าพระยาในกรุงรัตนโกสินทร์, หน้า 160
  5. ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศตั้งเจ้าพระยา, เล่ม ๒๗, ตอน ๐ ง, ๑๑ มกราคม ๒๔๕๓, หน้า ๒๔๒๓-๖
  6. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า, เล่ม ๒๗ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๔๐๐, ๑๑ มกราคม ๑๒๙
  7. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ เก็บถาวร 2019-05-07 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, เล่ม ๑๘ ตอนที่ ๔๖ หน้า ๘๗๔, ๑๖ กุมภาพันธ์ ๑๒๐
  8. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๖ ตอนที่ ๒๖ หน้า ๓๖๒, ๒๔ กันยายน ๑๑๘
  9. 1 2 ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐ ตอนที่ ๔๒ หน้า ๔๗๑, ๑๔ มกราคม ๑๑๒
  10. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และสัญญาบัตร, เล่ม ๑๓ ตอนที่ ๒๖ หน้า ๒๘๕, ๒๗ กันยายน ๑๑๕
  11. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ ๔ เก็บถาวร 2016-03-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, เล่ม ๒๑ ตอนที่ ๓๒ หน้า ๕๖๕, ๖ พฤศจิกายน ๑๒๓
  12. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลปัจจุบันฝ่ายหน้า, เล่ม ๒๕ ตอนที่ ๓๕ หน้า ๑๐๑๓, ๒๙ พฤศจิกายน ๑๒๗
  13. ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลปัจจุบันฝ่ายหน้า เก็บถาวร 2015-09-27 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, เล่ม ๒๗ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๔๑๒, ๑๑ มกราคม ๑๒๙
บรรณานุกรม
  • สมมตอมรพันธุ์, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระ. เรื่องตั้งเจ้าพระยาในกรุงรัตนโกสินทร์. กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร, 2545. 404 หน้า. หน้า 160-3. ISBN 974-417-534-6