ข้ามไปเนื้อหา

เครื่องกำหนดอัตราความเร็ว

จากวิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี
เครื่องกำหนดอัตราความเร็วกลไกแบบไขลาน รุ่นนิกโก ที่กำลังเคาะเสียงอยู่ที่ 96 จังหวะเคาะต่อนาที

เครื่องกำหนดอัตราความเร็ว หรือ เมโทรโนม (อังกฤษ: metronome) คืออุปกรณ์ที่สร้างเสียงคลิกที่สามารถได้ยิน หรือเสียงอื่น ๆ เป็นช่วงเวลาที่สม่ำเสมอ ซึ่งผู้ใช้สามารถตั้งค่าได้ โดยทั่วไปจะตั้งในหน่วยจังหวะเคาะต่อนาที (beats per minute; BPM) เครื่องกำหนดอัตราความเร็วอาจมีภาพเคลื่อนไหวที่ประสานเวลาควบคู่กันด้วย เช่น ลูกตุ้มที่แกว่งไปมา หรือไฟกะพริบ นักดนตรีและบุคคลอื่น ๆ รวมถึงนักเต้น นักกีฬา และผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพมักจะฝึกซ้อมโดยใช้เครื่องกำหนดอัตราความเร็วเพื่อปรับปรุงจังหวะเวลา โดยเฉพาะความสามารถในการรักษาเทมโปที่คงที่ด้วยจังหวะเคาะ (beat) หรือจังหวะเคาะย่อย (pulse) ที่สม่ำเสมอ คีตกวีและผู้อำนวยเพลงมักใช้ตัวเลขที่ระบุอัตราความเร็วบนเครื่องเพื่อสื่อสารความเร็วที่ต้องการแก่นักดนตรีที่กำลังเตรียมตัวสำหรับการแสดง

เครื่องกำหนดอัตราความเร็วชนิดหนึ่งเป็นหนึ่งในสิ่งประดิษฐ์ของอับบาส อิบน์ ฟิรนาส (ค.ศ. 810-887) ผู้รู้รอบด้านชาวอัลอันดะลุส ต่อมาในปี ค.ศ. 1815 โยฮันน์ เม็ลเซิล นักประดิษฐ์ชาวเยอรมัน ได้จดสิทธิบัตรเครื่องกำหนดอัตราความเร็วแบบกลไกที่ใช้การไขลาน ซึ่งเป็นเครื่องมือสำหรับนักดนตรี ภายใต้ชื่อว่า "เครื่องมือ/เครื่องจักรสำหรับปรับปรุงการแสดงดนตรีทุกประเภท ที่เรียกว่าเครื่องกำหนดอัตราความเร็ว"[1] และในคริสต์ศตวรรษที่ 20 ก็ได้มีการประดิษฐ์เครื่องกำหนดอัตราความเร็วอิเล็กทรอนิกส์ และเครื่องกำหนดอัตราความเร็วแบบซอฟต์แวร์ขึ้นมา

ในการตีความอารมณ์และคุณลักษณะอื่น ๆ ในดนตรี ผู้แสดงแทบจะไม่เล่นให้ตรงกับทุกจังหวะอย่างเคร่งครัด ในการแสดงที่ถ่ายทอดอารมณ์ทางดนตรี โดยทั่วไปแล้วจังหวะจะไม่สอดคล้องกับเสียงคลิกของเครื่องกำหนดอัตราความเร็ว[2][3] ซึ่งทำให้นักดนตรีบางคนวิพากษ์วิจารณ์การใช้เครื่องกำหนดอัตราความเร็ว เนื่องจากเห็นว่า "เวลานาฬิกาเข้ามาแทนที่เวลาทางดนตรี"[4]

อ้างอิง

[แก้]
  1. "Specification of the Patent granted to John Maelzel, ... which he denominates a Metronome or Musical Time-keeper. Dated December 5, 1815.". The Repertory of Arts, Manufactures, and Agriculture, Vol. 33 (1818), pp. 7–13. (alternative link)
  2. Iyar, Vijay S. (1998). "Microtiming Studies", from PhD Thesis at University of California, Berkeley.
  3. Bonus, Alexander (May 2010). "The Metronomic Performance Practice: A History of Rhythm, Metronomes, and the Mechanization of Musicality"; PhD Thesis at Case Western Reserve University.
  4. Frederickson, Jon (December 1989). "Technology and Music Performance in the Age of Mechanical Reproduction". International Review of the Aesthetics and Sociology of Music, vol. 20, no. 2, p. 216.