ประเทศอุรุกวัย
สาธารณรัฐโอเรียนทัลอุรุกวัย | |
|---|---|
| คำขวัญ: "ไม่เสรีภาพก็ความตาย" (สเปน: Libertad o Muerte) | |
| เพลงชาติ: "เพลงชาติอุรุกวัย" | |
| พระอาทิตย์เดือนพฤษภาคม | |
ที่ตั้งของประเทศอุรุกวัย (เขียวเข้ม) ในทวีปอเมริกาใต้ (เทา) | |
| เมืองหลวง และเมืองใหญ่สุด | มอนเตวิเดโอ 34°53′S 56°10′W / 34.883°S 56.167°W |
| ภาษาราชการ | ภาษาสเปน |
| ภาษาระดับภูมิภาค | โปรตุเกส |
| กลุ่มชาติพันธุ์ (ค.ศ. 2011[1]) |
|
| ศาสนา (ค.ศ. 2020)[2] | |
| การปกครอง | รัฐเดี่ยว สาธารณรัฐระบบประธานาธิบดี |
| Yamandú Orsi | |
| Carolina Cosse | |
| สภานิติบัญญัติ | สมัชชาใหญ่ |
• สภาสูง | วุฒิสภา |
• สภาล่าง | สภาผู้แทนราษฎร |
| เอกราช | |
• ประกาศ | 25 สิงหาคม ค.ศ. 1825 |
| 27 สิงหาคม ค.ศ. 1828 | |
| 18 กรกฎาคม ค.ศ. 1830 | |
| 18 ธันวาคม ค.ศ. 1945 | |
| พื้นที่ | |
• รวม | 176,215 ตารางกิโลเมตร (68,037 ตารางไมล์)[3] (อันดับ 89) |
• แหล่งน้ำ (%) | 1.5 |
| ประชากร | |
• สำมะโนประชากรปี ค.ศ. 2023 | 3,499,451[4] (อันดับ 132) |
• ความหนาแน่น | 19.5 ต่อตารางกิโลเมตร (50.5 ต่อตารางไมล์) (อันดับ 206) |
| จีดีพี (อำนาจซื้อ) | ประมาณ ค.ศ. 2024 |
• รวม | |
• ต่อหัว | |
| จีดีพี (ราคาตลาด) | ประมาณ ค.ศ. 2024 |
• รวม | |
• ต่อหัว | |
| จีนี (ค.ศ. 2022) | ความเหลื่อมล้ำปานกลาง |
| เอชดีไอ (ค.ศ. 2023) | สูงมาก (อันดับ 48) |
| สกุลเงิน | เปโซอุรุกวัย (UYU) |
| เขตเวลา | UTC−3 (UYT) |
| รูปแบบวันที่ | วว/ดด/ปปปป |
| รหัสโทรศัพท์ | +598 |
| โดเมนบนสุด | .uy |
อุรุกวัย (สเปน: Uruguay, ออกเสียง: [uɾuˈɣwaj]) หรือชื่อทางการว่า สาธารณรัฐโอเรียนทัลอุรุกวัย[8] (República Oriental del Uruguay) เป็นประเทศในทวีปอเมริกาใต้ มีอาณาเขตจรดประเทศอาร์เจนตินาทางทิศตะวันตกและทิศตะวันตกเฉียงใต้ จรดประเทศบราซิลทางทิศเหนือและทิศตะวันออกเฉียงเหนือ จรดริโอเดลาปลาตาทางทิศใต้ และจรดมหาสมุทรแอตแลนติกทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ อุรุกวัยมีเนื้อที่ประมาณ 176,000 ตารางกิโลเมตร (68,000 ตารางไมล์) และมีประชากรประมาณ 3.51 ล้านคน โดย 2 ล้านคนในจำนวนนี้อาศัยอยู่ในเขตมหานครของเมืองหลวงและเมืองที่ใหญ่ที่สุดของประเทศ คือกรุงมอนเตวิเดโอ
บริเวณที่เป็นประเทศอุรุกวัยมีกลุ่มคนเก็บของป่าล่าสัตว์เข้ามาอาศัยอยู่เป็นครั้งแรกเมื่อ 13,000 ปีก่อน[9] ชนเผ่าที่มีอำนาจเด่นในช่วงเวลาที่ชาวยุโรปมาถึงคือชาวชาร์รูอา อุรุกวัยตกเป็นอาณานิคมของชาวยุโรปค่อนข้างช้าเมื่อเทียบกับประเทศเพื่อนบ้าน โปรตุเกสก่อตั้งกูลอเนียดูซากราเม็งตูขึ้นใน ค.ศ. 1680 สเปนก่อตั้งมอนเตวิเดโอเป็นฐานที่มั่นทางทหารในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 18 เนื่องจากการแข่งขันเพื่ออ้างกรรมสิทธิ์เหนือภูมิภาคนี้ อุรุกวัยได้รับเอกราชใน ค.ศ. 1811 และใน ค.ศ. 1828 หลังการแย่งชิงจากสี่ฝ่ายระหว่างโปรตุเกสกับสเปนและระหว่างอาร์เจนตินากับบราซิลในเวลาต่อมา และยังคงอยู่ภายใต้อิทธิพลและการแทรกแซงจากต่างประเทศตลอดคริสต์ศตวรรษที่ 19 โดยทหารเข้ามามีบทบาทซ้ำ ๆ ในการเมืองภายในประเทศ วิกฤตการณ์ทางเศรษฐกิจหลายครั้งและการต่อสู้กับกิจกรรมกองโจรฝ่ายซ้ายในปลายคริสต์ทศวรรษ 1960 และต้นคริสต์ทศวรรษ 1970 ได้ยุติช่วงเวลาแห่งประชาธิปไตยที่เริ่มมาตั้งแต่ต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20[โปรดขยายความ] โดยนำไปสู่รัฐประหารใน ค.ศ. 1973 ซึ่งสถาปนาระบอบเผด็จการพลเรือน-ทหาร รัฐบาลทหารไล่ล่าฝ่ายซ้าย ฝ่ายสังคมนิยม และฝ่ายตรงข้ามทางการเมือง ส่งผลให้มีผู้ถูกทรมานและผู้เสียชีวิตจำนวนมาก จนกระทั่งทหารได้มอบอำนาจให้แก่รัฐบาลพลเรือนใน ค.ศ. 1985 ปัจจุบันอุรุกวัยเป็นสาธารณรัฐรัฐธรรมนูญในระบอบประชาธิปไตย โดยมีประธานาธิบดีเป็นทั้งประมุขแห่งรัฐและหัวหน้ารัฐบาล
อุรุกวัยเป็นประเทศที่มีเศรษฐกิจรายได้สูงและติดอันดับหนึ่งในลาตินอเมริกาในด้านประชาธิปไตย สันติภาพ ภาพลักษณ์คอร์รัปชันต่ำ[10] และรัฐบาลอิเล็กทรอนิกส์[11][12] ประเทศนี้อยู่ในอันดับแรกในอเมริกาใต้ในด้านเสรีภาพสื่อ ขนาดชนชั้นกลาง และภาวะเศรษฐกิจรุ่งเรือง[10] บนพื้นฐานต่อหัว อุรุกวัยส่งกำลังทหารไปปฏิบัติภารกิจรักษาสันติภาพของสหประชาชาติมากกว่าประเทศอื่น ๆ[10] และเป็นประเทศที่มีดัชนีการก่อการร้ายทั่วโลกอยู่ในอันดับต่ำที่สุดในอเมริกาใต้ เป็นอันดับสองของทวีปในด้านเสรีภาพทางเศรษฐกิจ ความเท่าเทียมกันของรายได้ รายได้ต่อหัว และการไหลเข้าของการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ[10] และเป็นประเทศที่ดีที่สุดอันดับสามของทวีปในด้านดัชนีการพัฒนามนุษย์ การเติบโตของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ[13] นวัตกรรม และโครงสร้างพื้นฐาน[10] อุรุกวัยถือเป็นหนึ่งในประเทศที่มีความก้าวหน้าทางสังคมมากที่สุดในลาตินอเมริกา โดยติดอันดับสูงในการจัดอันดับด้านสิทธิส่วนบุคคล การยอมรับความต่าง และการนับรวมทุกกลุ่มคน[14] รวมถึงการยอมรับประชาคมบุคคลที่มีความหลากหลายทางเพศ[15] กัญชา การสมรสเพศเดียวกัน และการทำแท้งได้รับการรับรองให้ถูกกฎหมายในประเทศนี้ อุรุกวัยเป็นสมาชิกก่อตั้งของสหประชาชาติ องค์การนานารัฐอเมริกา และตลาดร่วมอเมริกาใต้ตอนล่าง
การเมืองการปกครอง
[แก้]ฝ่ายบริหาร
[แก้]ประธานาธิบดีดำรงตำแหน่งทั้งประมุขของรัฐและหัวหน้าคณะรัฐบาล รวมถึงเป็นผู้แต่งตั้งคณะรัฐมนตรี (ต้องได้รับการรับรองจากรัฐสภา) ประธานาธิบดีและรองประธานาธิบดีมาจากการเลือกตั้งในคราวเดียวในระบบคะแนนนิยม วาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี และไม่อาจดำรงตำแหน่งเป็นวาระที่ 2 ได้
ฝ่ายนิติบัญญัติ
[แก้]ระบบสองสภาประกอบด้วยวุฒิสภาจำนวน 30 ที่นั่ง สมาชิกมาจากการเลือกตั้งในระบบคะแนนนิยม วาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี โดยรองประธานาธิบดีมีสิทธิ์ออกเสียงได้ 1 เสียง และสภาผู้แทนราษฎรจำนวน 99 ที่นั่ง สมาชิกมาจากการเลือกตั้งในระบบคะแนนนิยม วาระการดำรงตำแหน่ง 5 ปี
ฝ่ายตุลาการ
[แก้]ระบบประมวลกฎหมายมีรากฐานมาจากประมวลกฎหมายของสเปน ผู้พิพากษาศาลฎีกาได้รับการเสนอชื่อจากประธานาธิบดี และสภานิติบัญญัติเป็นผู้เลือก วาระการดำรงตำแหน่ง 10 ปี
อ้างอิง
[แก้]- ↑ "Atlas Sociodemografico y de la Desigualdad en Uruguay, 2011: Ancestry" (PDF) (ภาษาสเปน). National Institute of Statistics. p. 15. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิม (PDF)เมื่อ 9 February 2014.
- ↑ "Religions in Uruguay | PEW-GRF". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 17 June 2018. สืบค้นเมื่อ 2021-11-11.
- ↑ "Uruguay". The World Factbook (2026 ed.). Central Intelligence Agency. สืบค้นเมื่อ 22 June 2023. (Archived 2011 edition)
- ↑ "Censo Nacional 2023 contabilizó 3.499.451 habitantes en Uruguay". Uruguay Presidencia (ภาษาสเปน). สืบค้นเมื่อ 2024-10-12.
- 1 2 3 4 "Report for Selected Countries and Subjects: April 2024". imf.org. International Monetary Fund.
- ↑ "GINI index". World Bank. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 10 November 2016. สืบค้นเมื่อ 15 July 2024.
- ↑ "Human Development Report 2025" (PDF) (ภาษาอังกฤษ). United Nations Development Programme. 6 May 2025. เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 6 May 2025. สืบค้นเมื่อ 6 May 2025.
- ↑ "ประกาศสำนักงานราชบัณฑิตยสภา เรื่อง กำหนดชื่อประเทศ ดินแดน เขตการปกครอง และเมืองหลวง" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 139 (พิเศษ 205 ง). 1 กันยายน 2565.
- ↑ "Hace 13.000 años cazadores-recolectores exploraron y colonizaron planicie del río Cuareim". archivo.presidencia.gub.uy. สืบค้นเมื่อ 17 May 2021.
- 1 2 3 4 5 "Uruguay Rankings" (PDF). เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 1 February 2017. สืบค้นเมื่อ 21 April 2017.
- ↑ "Data Center". United Nations. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 11 August 2014.
- ↑ "Overview". World Bank (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2021-11-24.
- ↑ "From 2005 to 2011" (PDF). U.S. State Department. เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 1 February 2017. สืบค้นเมื่อ 25 June 2017.
- ↑ The Social Progress Imperative. socialprogressimperative.org
- ↑ "Spartacus Gay Travel Index" (PDF). spartacus.gayguide.travel. เก็บ (PDF)จากแหล่งเดิมเมื่อ 14 September 2017. สืบค้นเมื่อ 3 September 2020.
อ่านเพิ่ม
[แก้]- Andrew, G. R. (2010). Blackness in the White Nation: A History of Afro-Uruguay, The University of North Carolina Press
- Behnke, A. (2009). Uruguay in Pictures, Twenty First Century Books
- Box, B. (2011). Footprint Focus: Uruguay, Footprint Travel Guides
- Burford, T. (2010). Bradt Travel Guide: Uruguay, Bradt Travel Guides
- Canel, E. (2010). Barrio Democracy in Latin America: Participatory Decentralization and Community Activism in Montevideo, The Pennsylvania State University Press
- Clark, G. (2008). Custom Guide: Uruguay, Lonely Planet
- Jawad, H. (2009). Four Weeks in Montevideo: The Story of World Cup 1930, Seventeen Media
- Lessa, F. and Druliolle, V. (eds.) (2011). The Memory of State Terrorism in the Southern Cone: Argentina, Chile, and Uruguay, Palgrave Macmillan
- Mool, M (2009). Budget Guide: Buenos Aires and Montevideo, Cybertours-X Verlag
แหล่งข้อมูลอื่น
[แก้]- เว็บไซต์ทางการ
- Uruguay. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
- Uruguay จาก UCB Libraries GovPubs
- ประเทศอุรุกวัย ที่เว็บไซต์ Curlie
- Uruguay profile จาก BBC News
. สารานุกรมบริตานิกา ค.ศ. 1911. Vol. 27 (11 ed.). 1911.
Wikimedia Atlas of Uruguay- Simplemente Uruguay ที่ยูทูบ
- Development Forecasts
ดูข้อมูลทางภูมิศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับ ประเทศอุรุกวัย ที่โอเพินสตรีตแมป- World Bank Summary Trade Statistics Uruguay